Chi tiết tin - Văn phòng UBND tỉnh

Theo công bố của Bộ Nội vụ về chỉ số cải cách hành chính, Hải Phòng lần đầu tiên bứt phá lên ngôi vị quán quân. Đà Nẵng có sự trở lại ấn tượng trong top 3 địa phương dẫn đầu. Vĩnh Phúc lần đầu tiên lọt nhóm 5.

Sáng 25/5, Ban chỉ đạo Cải cách hành chính của Chính phủ tổ chức Hội nghị công bố chỉ số hài lòng về sự phục vụ hành chính năm 2021 và chỉ số cải cách hành chính năm 2021.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, công tác cải cách hành chính tiếp tục được Chính phủ, Thủ tướng quan tâm chỉ đạo xuyên suốt, linh hoạt, sáng tạo và kịp thời thích ứng với tình hình mới.

Chính phủ đã đề ra phương châm hành động trong lãnh đạo, điều hành là “Đoàn kết, kỷ cương, đổi mới, sáng tạo, khát vọng phát triển” và đã chỉ đạo quyết liệt các bộ, ngành, địa phương triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó cải cách hành chính là một trong những giải pháp trọng tâm.

Bà Trà đánh giá, công tác cải cách hành chính đã đạt được những kết quả tích cực, tiếp tục đóng góp quan trọng vào những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, đặc biệt là từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng nền hành chính dân chủ, chuyên nghiệp, hiện đại, trong sạch, vững mạnh, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, phục vụ nhân dân theo chủ trương, đường lối của Đảng.

Bà Trà thông tin, năm 2021 là năm thứ 10 liên tiếp, Bộ Nội vụ phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và các cơ quan liên quan triển khai xác định, công bố chỉ số cải cách hành chính của các bộ, các tỉnh, thành phố cả nước; là năm thứ 5 triển khai đo lường sự hài lòng của người dân, tổ chức đối với sự phục của cơ quan hành chính tại tất cả 63 tỉnh, thành phố trên cả nước.

Theo đó, quá trình triển khai nghiêm túc, dân chủ, có sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ Nội vụ và các bộ, ngành, địa phương, đặc biệt là sự phối hợp, hỗ trợ của Ban Thường trực Ủy ban T.Ư MTTQ Việt Nam, T.Ư Hội Cựu chiến binh Việt Nam và Tổng Cty Bưu điện Việt Nam trong tổ chức triển khai điều tra xã hội học, lấy ý kiến đánh giá của người dân, tổ chức về kết quả cải cách hành chính của các bộ, các tỉnh và đo lường mức độ hài lòng của người dân, tổ chức đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước.

Đến nay, Bộ Nội vụ đã hoàn thành kế hoạch xác định các chỉ số và đã phê duyệt các báo cáo chỉ số hài lòng về sự phục vụ hành chính, chỉ số cải cách hành chính năm 2021.

Tại hội nghị, Vụ trưởng Vụ Cải cách hành chính, Bộ Nội vụ Phạm Minh Hùng công bố chỉ số cải cách hành chính (CCHC) năm 2021 của các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc T.Ư.

Cụ thể, có 19 bộ, ngành (trừ Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Văn phòng Chính phủ); 2 cơ quan đặc thù là Ủy ban Dân tộc và Thanh tra Chính phủ có thực hiện đánh giá nhưng không xếp hạng chung với 17 bộ, ngành còn lại. Ở địa phương, có 63 UBND tỉnh, thành trực thuộc T.Ư. Việc điều tra xã hội học năm 2021 được thực hiện với quy mô trên 79.600 phiếu.

Kết quả Chỉ số CCHC năm 2021 các bộ, ngành được phân loại gồm 3 nhóm điểm. Cụ thể là nhóm có kết quả trên 90% gồm 3 đơn vị: Bộ Tư pháp; Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Nhóm có kết quả từ trên 80% đến dưới 90% có 13 bộ ngành: Bộ Nội vụ; Bộ Ngoại giao; Bộ TNMT; Bộ LĐTB&XH; Bộ Xây dựng; Bộ TT&TT; Bộ GTVT; Bộ NN&PTNT; Bộ KHĐT; Bộ Công Thương; Bộ VHTT&DL; Bộ Y tế và Bộ GD&ĐT.

Nhóm có kết quả dưới 80% có Bộ KHCN với giá trị chỉ số CCHC là 78.72%.

Giá trị trung bình Chỉ số CCHC của 17 bộ, cơ quan ngang bộ năm 2021 là 86.07%, giảm 1.49% so với năm 2020 (đạt 87.56%). Tuy nhiên, xét trong 10 năm đánh giá thì kết quả Chỉ số CCHC tiếp tục duy trì xu hướng tăng, giá trị trung bình Chỉ số CCHC năm 2021 đã tăng cao hơn 10.69% so với năm 2012.

Kết quả thống kê cho thấy, 6/17 bộ, cơ quan có kết quả chỉ số CCHC tăng cao hơn so với năm 2020, tăng cao nhất là Bộ Nội vụ (+2.20), giảm nhiều nhất là Bộ KHCN (-6.43%).

Kết quả Chỉ số CCHC năm 2021 của các tỉnh, thành cũng được phân theo 3 nhóm. Cụ thể, nhóm A, đạt kết quả chỉ số từ 90% trở lên, gồm 3 tỉnh, thành phố: Hải Phòng (91,8%), Quảng Ninh (91,14%), Đà Nẵng (90,25%). Nhóm B là 59 tỉnh, thành đạt kết quả Chỉ số từ 80% - dưới 90%, gồm 59 tỉnh, thành. Nhóm C (dưới 80%) có duy nhất tỉnh Kiên Giang với kết quả Chỉ số CCHC đạt 79,97%.

Theo ông Phạm Minh Hùng, Hải Phòng lần đầu tiên bứt phá lên ngôi vị quán quân. Đà Nẵng đã có sự trở lại ấn tượng trong top 3 địa phương dẫn đầu sau 2 năm vắng bóng ở nhóm này. Vĩnh Phúc cũng lần đầu tiên lọt nhóm 5 địa phương dẫn đầu, với kết quả đạt 89.28%, xếp vị trí thứ 5/63.

Ngoài ra, Thừa Thiên Huế tiếp tục duy trì được thành tích cao trên bảng xếp hạng, với kết quả chỉ số CCHC đạt 89.32%, xếp vị trí thứ 4/63 tỉnh, thành phố.

Đứng cuối bảng xếp hạng Chỉ số CCHC năm 2021 là tỉnh Kiên Giang, đạt 79.97% và là địa phương duy nhất có kết quả chỉ số CCHC dưới 80%. Đây cũng là năm thứ 2 liên tiếp Kiên Giang nằm trong nhóm 5 địa phương có kết quả chỉ số CCHC thấp nhất cả nước.

“Nhìn chung, kết quả chỉ số CCHC năm 2021 của các tỉnh, thành phố tiếp tục có sự tăng trưởng tích cực, cho thấy những nỗ lực, quyết tâm đẩy mạnh cải cách hành chính của chính quyền các cấp ở địa phương đã mang lại hiệu quả rõ rệt, ngày càng được người dân, cộng đồng doanh nghiệp ghi nhận và đánh giá cao”, ông Hùng nêu. (Tienphong.vn 25/5, Trường Phong)Về đầu trang

CSGT TPHCM: Tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính ngay trong ngày

Phòng Cảnh sát giao thông (CSGT) Đường bộ - Đường sắt Công an TPHCM triển khai Tháng hành động “Tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính ngay trong ngày” đến giữa tháng 6/2022.

Theo kế hoạch, Phòng CSGT Đường bộ - Đường sắt Công an TPHCM (PC08) sẽ tổ chức tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính ngay trong ngày đối với thủ tục cấp Giấy phép sử dụng thiết bị phát tín hiệu của xe được quyền ưu tiên và thủ tục Đăng ký, cấp biển số xe lần đầu. Với trường hợp tiếp nhận hồ sơ hợp lệ theo quy định, sau 15h mà không giải quyết được ngay trong ngày thì sẽ trả kết quả cho người dân, cơ quan, doanh nghiệp trong ngày làm việc tiếp theo.

Đây là một trong những hoạt động nhằm tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong công tác cải cách hành chính của đơn vị trong năm 2022, góp phần nâng cao trách nhiệm của cán bộ chiến sỹ trong việc hỗ trợ, xử lý nhanh chóng, kịp thời các hồ sơ tiếp nhận liên quan đến người dân và doanh nghiệp trên địa bàn thuộc thẩm quyền giải quyết của đơn vị, góp phần tạo môi trường thuận lợi, thu hút đầu tư trên địa bàn Thành phố.

Để việc triển khai kế hoạch đạt hiệu quả, PC08 yêu cầu cán bộ chiến sỹ phải chủ động nghiên cứu các mô hình sáng kiến, giải pháp phù hợp với đặc thù của đơn vị; thực hiện đúng quy định các hồ sơ tiếp nhận tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân, cơ quan, doanh nghiệp trong giải quyết thủ tục hành chính. (Conglyxahoi.net.vn 25/5, Kim Sáng)Về đầu trang

An Giang nâng cao Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh

Kết quả công bố Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh (PAPI) năm 2021, tỉnh An Giang đạt 42,202 điểm, xếp hạng 32/63 tỉnh, thành phố cả nước (giảm 18 bậc so năm 2020), nằm trong nhóm tỉnh, thành phố đạt điểm trung bình thấp; xếp hạng 3/13 tỉnh, thành phố khu vực ĐBSCL.

Chỉ số PAPI năm 2021 được khảo sát toàn quốc, xây dựng trên nền tảng nghiên cứu định lượng, với quy mô phỏng vấn trực tiếp người dân và chọn ngẫu nhiên đại diện cho các nhóm nhân khẩu đa dạng từ 63 tỉnh, thành phố trên cả nước. Chỉ số PAPI là công cụ phản ánh hiệu quả thực thi chính sách, pháp luật liên quan đến người dân, với sự tham gia của người dân trong giám sát hiệu quả hoạt động của chính quyền, được thực hiện từ bên ngoài khu vực nhà nước lớn nhất ở Việt Nam hiện nay.

Kết quả Chỉ số PAPI năm 2021 so với Kế hoạch 309KH-UBND của UBND tỉnh (thực hiện các giải pháp nâng cao Chỉ số PAPI tỉnh An Giang năm 2021) có 1 chỉ số nội dung (cung ứng dịch vụ công) đạt và 7 chỉ số nội dung không đạt. An Giang có 2/8 chỉ số nội dung tăng điểm so với năm 2020. Đó là: Cung ứng dịch vụ công 7,86 điểm (tăng 0,23 điểm, thuộc nhóm trung bình cao), do Sở Y tế, Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Sở Tài nguyên và Môi trường, Sở Giao thông - Vận tải, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Bảo hiểm xã hội tỉnh, Công ty Cổ phần Môi trường đô thị An Giang, Công ty Điện lực An Giang phối hợp sở, ban, ngành tỉnh, UBND cấp huyện thực hiện. Quản trị điện tử 2,53 điểm (tăng 0,09 điểm, thuộc nhóm thấp nhất), do Sở Thông tin và Truyền thông phối hợp UBND huyện, thị xã, thành phố thực hiện.

Có 6/8 chỉ số nội dung của năm 2021 giảm điểm so với năm 2020, gồm: Tham gia của người dân ở cấp cơ sở; công khai trong việc ra quyết định ở địa phương; quản trị môi trường; thủ tục hành chính công; kiểm soát tham nhũng trong khu vực công; trách nhiệm giải trình với người dân (do Sở Nội vụ, Sở Tài nguyên và Môi trường, Văn phòng UBND tỉnh, Thanh tra tỉnh và UBND huyện, thị xã, thành phố phối hợp sở, ban, ngành tỉnh thực hiện).

Để nâng cao Chỉ số PAPI của tỉnh năm 2022, cần nhiều giải pháp trọng tâm. Theo Sở Nội vụ, các ngành, các cấp tiếp tục tham mưu, đề ra giải pháp, tổ chức triển khai, hoàn thành tốt nhiệm vụ, mục tiêu trong Chương trình cải cách hành chính tỉnh An Giang giai đoạn 2021-2030, kế hoạch cải cách hành chính hàng năm của UBND tỉnh. Sở, ngành, địa phương có liên quan tăng cường nghiên cứu, đề ra giải pháp khắc phục hạn chế, những vấn đề người dân chưa hài lòng, nhằm cải thiện chỉ số nội dung mất điểm, giảm điểm, trong nhóm đạt điểm trung bình thấp và đạt điểm thấp nhất. Đồng thời, tiếp tục duy trì, phát huy chỉ số nội dung nằm trong nhóm đạt điểm trung bình cao và đạt điểm cao nhất.

Sở Nội vụ chủ trì, phối hợp Ban điều hành Chỉ số PAPI của tỉnh, cùng sở, ban, ngành và địa phương tham mưu UBND tỉnh tổ chức hội nghị phân tích kết quả Chỉ số PAPI cấp tỉnh của tỉnh An Giang năm 2021. Trên cơ sở đó, đánh giá sát thực tế ưu điểm, nguyên nhân, hạn chế, khuyết điểm, vấn đề nào người dân chưa hài lòng với chính quyền cơ sở của tỉnh. Từ đó, đề ra giải pháp khắc phục hạn chế, yếu kém, duy trì, phát huy nội dung đạt kết quả tốt. (Baoangiang.com.vn 25/5, Hạnh Châu) Về đầu trang

Khánh Hòa chỉ đạo “nóng” việc xếp hàng xuyên đêm để làm hồ sơ đất đai

Trước tình trạng người dân đứng xếp hàng xuyên đêm để có thể lấy số làm hồ sơ đất đai, Sở Tài nguyên & Môi trường tỉnh Khánh Hòa đã yêu cầu Văn phòng Đăng ký đất đai Khánh Hòa khẩn trương kiểm tra, xác minh làm rõ nguyên nhân.

Theo thống kê trên phần mềm Một cửa điện tử từ ngày 1/1- 26/4/2022, Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai tại huyện Cam Lâm (Chi nhánh Cam Lâm, tỉnh Khánh Hòa) đã tiếp nhận 17.013 hồ sơ đăng ký biến động và 5.461 hồ sơ đo đạc tách thửa. Số lượng hồ sơ tiếp nhận này đã tăng cao hơn so với số lượng hồ sơ tiếp nhận cùng kỳ năm ngoái là 155% đối với hồ sơ biến động và 257% đối với hồ sơ đo đạc, tách thửa.

Đáng chú ý, trong tháng 3 và tháng 4 của năm 2022, Chi nhánh Cam Lâm đã tiếp nhận và giải quyết số lượng hồ sơ cao gấp hai, thậm chí gấp ba lần so với lượng hồ sơ của những tháng trước đó. Không những vậy, nhiều người dân còn đến xếp hàng từ sớm, thậm chí có trường hợp xếp hàng xuyên đêm để có thể lấy được số làm hồ sơ đất đai, khiến dư luận hoang mang.

Trong tháng 3 và tháng 4 của năm 2022, Chi nhánh Cam Lâm (tỉnh Khánh Hòa) đã tiếp nhận và giải quyết số lượng hồ sơ đất đai cao gấp hai, thậm chí gấp ba lần so với lượng hồ sơ của những tháng trước đó.

Giải thích về việc này, Sở Tài Nguyên & Môi Trường Khánh Hòa (TN&MT) cho biết, việc tăng đột biến số lượng hồ sơ đất đai là do người dân nắm được thông tin về việc Nhà nước chủ trương, định hướng phát triển quy hoạch huyện Cam Lâm thành Khu đô thị sân bay hiện đại, đẳng cấp quốc tế trong tương lai, vì thế nhiều người sử dụng đất lo lắng rằng diện tích đất của hộ gia đình, cá nhân có thể nằm trong ranh giới quy hoạch của khu đô thị sân bay.

Trước tình trạng người dân đứng xếp hàng từ sớm để làm hồ sơ đất đai, Sở TN&MT tỉnh Khánh Hòa vừa yêu cầu Văn phòng Đăng ký đất đai Khánh Hòa khẩn trương kiểm tra, xác định rõ nguyên nhân để sớm có biện pháp xử lý, khắc phục tình trạng này.

Theo đó, Sở này đã chỉ đạo Văn phòng Đăng ký đất đai Khánh Hòa gấp rút tăng cường bổ sung nhân lực, trang thiết bị cho Chi nhánh Cam Lâm. Nhờ vậy, tính đến thời điểm hiện tại, khối lượng công việc đã giảm thiểu đáng kể, giảm rất nhiều áp lực trong công tác giải quyết hồ sơ đất đai tại Chi nhánh Cam Lâm.

Theo đó, Chi nhánh đã hoàn thành được 566 hợp đồng đo đạc, đang biên tập 313 hợp đồng, trích lục 2.137 thửa đất đối với hồ sơ đăng ký biến động để in giấy chứng nhận. Do đó, đến thời điểm hiện tại, Chi nhánh Cam Lâm đã cơ bản xử lý được số lượng hồ sơ đăng ký đất đai theo nhu cầu của người dân.

Đồng thời, Sở TN&MT đã đề nghị UBND tỉnh xem xét chỉ đạo UBND huyện Cam Lâm đẩy mạnh tuyên truyền, quản lý nhà nước đối với việc thực hiện thủ tục hành chính về hồ sơ đất đai của hộ gia đình, cá nhân. Cùng với đó là hướng dẫn, hỗ trợ người dân nộp hồ sơ trực tuyến đã được cung cấp trên Cổng dịch vụ công của tỉnh; qua dịch vụ bưu chính công ích, thanh toán trực tuyến để được phục vụ tốt nhất.

Tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn cho người dân hiểu rõ quy định của Luật Đất đai đối với những trường hợp cần thiết để hạn chế việc người dân đồng loạt thực hiện nộp hồ sơ tránh trường hợp quá tải khi tiếp nhận và giải quyết

Đồng thời, Sở TN&MT Khánh Hòa cũng chỉ đạo Cục Thuế tỉnh, chỉ đạo Chi cục thuế Nam Khánh Hòa tăng cường nhận sự cho công tác kiểm tra, quản lý thuế nhằm kịp thời giải quyết các hồ sơ tồn đọng, quá tải để phục vụ người dân nhanh chóng đảm bảo thủ tục cải cách hành chính.

Được biết, trước đó, do tình trạng quá tải trong việc tiếp nhận hồ sơ, thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai tại huyện Cam Lâm, Sở Nội vụ - Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo Cải cách hành chính tỉnh Khánh Hòa đã có văn bản gửi Sở TN&MT và UBND huyện Cam Lâm, Cục thuế tỉnh Khánh Hòa để báo cáo, đề xuất giải pháp giải quyết tình trạng này. (Tienphong.vn 25/5, Lập Đông)Về đầu trang

Đồng Tháp: Phường 2 triển khai mô hình quản lý dữ liệu công dân

UBND Phường 2, TP Cao Lãnh vừa triển khai thực hiện mô hình “Quản lý dữ liệu công dân trên địa bàn”.

Theo đó, khi công dân trên địa bàn phường đến thực hiện giao dịch tại Bộ phận Tiếp nhận và Trả kết quả của UBND phường như: văn bằng, chứng chỉ, chứng minh nhân dân/căn cước công dân, hộ khẩu... kể cả thư điện tử của công dân sẽ được cấp một mã số và được cập nhật thông tin trên hệ thống dữ liệu công dân. Khi thông tin được cập nhật, trong những lần công dân đến UBND phường thực hiện giao dịch tiếp theo sẽ được cán bộ, công chức truy xuất thông tin mà không cần mang theo giấy tờ tùy thân.

Sắp tới, UBND Phường 2 sẽ thực hiện nhân rộng mô hình phục vụ cho các công dân ngoài địa bàn Phường 2 khi đến giao dịch loại hình chứng thực.

Mô hình “Quản lý dữ liệu công dân trên địa bàn” giúp nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cán bộ, công chức trong thực thi công vụ, trong việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác cải cách hành chính để phục vụ người dân và doanh nghiệp; tiết kiệm chi phí, thời gian và tạo điều kiện thuận lợi cho công dân trong quá trình thực hiện các thủ tục hành chính theo quy định, góp phần xây dựng thành phố thông minh, công dân điện tử. (Baodongthap.vn 24/5, Mi Lê) Về đầu trang

LĨNH VỰC CẢI CÁCH

Hợp tác công tư để thúc đẩy kinh tế số

Để phát triển kinh tế số, tránh tình trạng độc quyền, Chính phủ cần thúc đẩy quá trình đầu tư hạ tầng cơ sở công nghệ thông tin với sự hợp tác của doanh nghiệp nhà nước và tư nhân.

Báo cáo thường niên Kinh tế Việt Nam 2022 với chủ đề “Nâng cao nền tảng số cho ngành dịch vụ” do Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR) công bố cuối tuần qua cho biết, đại dịch Covid-19 đã làm 69% doanh nghiệp ở Việt Nam phải tạm ngừng hoạt động, trong đó phần lớn là doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ. Ngành dịch vụ có tỷ lệ lao động mất việc trên 50%; dịch vụ lưu trú ăn uống, du lịch chịu ảnh hưởng nặng nề nhất khi chỉ còn 4% duy trì hoạt động.

TS. Nguyễn Quốc Việt, Phó viện trưởng VEPR chỉ ra rằng, Covid-19 khiến các hoạt động kinh doanh truyền thống bị ảnh hưởng nặng nề, nhưng đại dịch này không những không làm suy giảm nền kinh tế số, mà còn tạo cả áp lực lẫn động lực thúc đẩy doanh nghiệp và Chính phủ chuyển đổi.

Chuyển đổi số không chỉ là biện pháp ứng phó tạm thời trong đại dịch, mà còn tiếp tục trở thành một phần của các doanh nghiệp trong thời kỳ “bình thường mới”.

Theo khảo sát của Base.vn, hơn 60% doanh nghiệp Việt Nam có ý định tiếp tục kết hợp làm việc từ xa và làm việc tại văn phòng; hơn 77% doanh nghiệp lựa chọn triển khai mô hình kết hợp giữa kinh doanh online và tại chỗ sau dịch. Covid-19 đã đem lại cơ hội cho doanh nghiệp đẩy mạnh chuyển đổi số, như tham gia bán hàng trên các sàn thương mại điện tử, phát triển các kênh online, thanh toán không dùng tiền mặt.

Tuy nhiên, một khảo sát do Cơ quan Phát triển quốc tế của Hoa Kỳ (USAID) và Bộ Kế hoạch và Đầu tư thực hiện năm 2022 cho thấy, có đến 60,1% doanh nghiệp tham gia khảo sát chia sẻ, rào cản mà họ gặp phải khi áp dụng công nghệ số là chi phí đầu tư, ứng dụng công nghệ. Đây cũng là rào cản lớn nhất làm chậm lại quá trình chuyển đổi số của các doanh nghiệp.

Còn theo thống kê từ Ngân hàng Nhà nước năm 2021, có tới 95% tổ chức tín dụng đã và đang xây dựng, triển khai chiến lược chuyển đổi số. Mức đầu tư cho chuyển đổi số ước tính lên đến 15.000 tỷ đồng mỗi năm; chi phí đầu tư nguồn lực hoạt động chuyển đổi số trung bình chiếm 20 - 30% tổng chi phí đầu tư hoạt động của 10 ngân hàng thương mại lớn.

Nhờ đó, nhiều ngân hàng hiện đã có hơn 90% hoạt động giao dịch được thực hiện trên nền tảng số. Sự hiện diện của các công ty fintech cũng thúc đẩy thị trường tài chính - ngân hàng trong công cuộc số hóa.

Theo TS. Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam, toàn bộ vấn đề chuyển đổi số trong các văn kiện, nghị quyết, chương trình hành động… hiện nay đều đang tiếp cận theo nghĩa rất hẹp.

“Dường như, chúng ta công nghệ hóa lĩnh vực chuyển đổi số, coi công nghệ thông tin (CNTT) là trụ cột, thước đo của quá trình đó là không đúng”, ông Lộc nói.

TS. Vũ Tiến Lộc cũng nhấn mạnh, cốt lõi của chuyển đổi số là phải thay đổi mô hình quản lý nền kinh tế và mô hình quản trị doanh nghiệp. “Nếu giữ nguyên nền thủ tục hành chính hiện nay hoặc cải tiến không đáng kể mà đưa lên trực tuyến, thì không có nhiều tác dụng. Hay như mô hình kinh doanh của doanh nghiệp không thay đổi, không có kinh tế tuần hoàn, kinh tế xanh, kinh tế chia sẻ… mà chỉ áp dụng công nghệ số vào cũng không đem lại tác dụng đáng kể”, ông Lộc phân tích.

Đưa ra giải pháp, nhóm chuyên gia nghiên cứu của VEPR cho rằng, về mặt hạ tầng, Chính phủ cần đẩy mạnh đầu tư vào hạ tầng CNTT. Đặc biệt, Chính phủ cần thúc đẩy quá trình này thông qua việc hợp tác giữa doanh nghiệp nhà nước với khu vực tư, tránh tình trạng độc quyền dễ xảy ra trong nền kinh tế số, do yêu cầu về chi phí cố định lớn và hiệu ứng quần tụ mạng lưới.

Về nhân lực, cần nâng cao hiểu biết và kỹ năng số của người lao động thông qua tăng cường giáo dục và đào tạo CNTT ở tất cả các cấp học. Bên cạnh đó, nên đẩy mạnh các chương trình đào tạo CNTT cả chính quy và không chính quy, đa dạng cách thức đào tạo để phục vụ được nhiều đối tượng trong xã hội, giúp lao động đang làm việc cũng có cơ hội học tập và trau dồi kỹ năng.

Mặt khác, Việt Nam cũng cần cải thiện khung pháp lý về kinh tế số, nâng cao khả năng bảo vệ người dùng các dịch vụ kỹ thuật số như ban hành luật bảo vệ dữ liệu cá nhân, xây dựng thị trường bảo hiểm không gian mạng để giúp doanh nghiệp nhận được hỗ trợ tài chính khi có vấn đề xảy ra.

Về phía doanh nghiệp, VEPR cho rằng, doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược, đầu tư nguồn lực (đặc biệt là nguồn lực tài chính) và xây dựng lộ trình chuyển đổi số; doanh nghiệp có thể xác định các hoạt động, khu vực ưu tiên chuyển đổi số trước; nâng cao nhân thức, tư duy kinh doanh số của lãnh đạo doanh nghiệp; nâng cao hiểu biết và kỹ năng số của người lao động.

Ông Nguyễn Minh Cường, chuyên gia kinh tế trưởng Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) cho rằng, chuyển đổi số chỉ là công cụ hỗ trợ cải cách thủ tục hành chính. “Nếu thủ tục hành chính vẫn phức tạp với hàng ngàn giấy phép con, thì không thể chuyển đổi số”, ông Cường nói.

Theo vị chuyên gia ADB, cần xác định chuyển đổi số không phải là phong trào, mà là xu hướng thị trường tất yếu phải làm để thúc đẩy tăng trưởng trong tương lai. (Baodautu.vn 24/5, Thanh Huyền)Về đầu trang

QUẢN LÝ HÀNH CHÍNH

Đừng để doanh nghiệp, người dân tốn kém vì "một rừng luật" kém chất lượng

Một "rừng luật" với hiệu quả, chất lượng kém, chồng chéo, xung đột, gây ách tắc thì thiệt hại còn nhiều hơn, luật sư - đại biểu Trương Trọng Nghĩa (TP.HCM) phát biểu tại phiên thảo luận sáng 24/5 của Quốc hội.

Dự kiến Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2023, điều chỉnh Chương trình năm 2022 là nội dung được đặt lên bàn nghị sự tại phiên họp này.

Theo đó, số lượng các dự án luật được điều chỉnh khá nhiều, chẳng hạn bổ sung đến 8 dự án luật trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp thứ 4, thông qua tại kỳ họp thứ 5, chưa kể bổ sung 1 dự án luật trình và cho ý kiến thông qua theo trình tự tại một kỳ họp, tại kỳ họp thứ 4 và bổ sung 3 dự án luật trình Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 4.

"Như vậy, tại kỳ họp thứ 4, tổng số có đến 7 dự án luật trình Quốc hội cho ý kiến, 7 dự án trình Quốc hội cho thông qua, gây sức ép lớn cho các cơ quan thẩm tra", Phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Minh Sơn lo ngại.

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa đề nghị một nguyên tắc xuyên suốt trong công tác lập pháp của Quốc hội đó là khi chấp thuận hoặc đưa bất kỳ một sáng kiến lập pháp nào hay làm mới, sửa đổi, bổ sung một đạo luật, trước khi đưa vào chương trình lập pháp của Quốc hội phải buộc tổ chức, cơ quan đề xuất phải có bản đối chiếu, phân tích, đánh giá 2 khía cạnh phí tổn và lợi ích của dự án luật đó.

Bởi, khi làm mới hay bổ sung, sửa đổi một đạo luật, có rất nhiều loại phí tổn, từ quá trình xây dựng đề án luật, quá trình soạn thảo luật, quá trình thông qua luật, quá trình thực hiện luật.

Phí tổn phát sinh dưới nhiều dạng, ở nhiều khu vực, như phí tổn của ngân sách công và của khu vực tư, của xã hội, của người dân. Loại phí tổn này, theo đại biểu Nghĩa thì thường không được quan tâm đầy đủ.

Bên cạnh đánh giá phí tổn, đại biểu Trương Trọng Nghĩa cho rằng cần so sánh, phân tích và đánh giá với các lợi ích cho đất nước, cho nền kinh tế, cho quản lý nhà nước và cho người dân... Vì, có những quy định khiến cho các lợi ích mâu thuẫn nhau, triệt tiêu nhau, được về ngắn hạn, hại về dài hạn; lợi cho quản lý nhà nước, thiệt hại cho quyền tự do, dân chủ Hiến định của người dân.

Từ phân tích trên, vị đại biểu TP.HCM đề nghị Quốc hội cần yêu cầu tổ chức, cơ quan trình sáng kiến lập pháp hay trình dự án luật phải cung cấp các thông tin được lượng hóa, tiêu chí hóa, mô hình hóa, có phân tích, tổng hợp, đánh giá nhiều chiều một cách khách quan, khoa học, để Ủy ban Thường vụ và Quốc hội quyết định có đưa dự án luật ấy vào chương trình xây dựng luật hay có thông qua dự thảo luật hay không.

Các cơ quan của Quốc hội cũng cần mời các chuyên gia phản biện chuyên môn, chuyên sâu, nhất là về so sánh phí tổn - lợi ích như nêu trên.

“Tôi đề nghị như vậy là vì, cho đến nay, khi đề xuất các sáng kiến lập pháp hay dự án luật, trong phần đánh giá tác động, các thông tin về phí tổn thường bị xem nhẹ, không đánh giá hết, hoặc đánh giá rất chung chung, chủ yếu nói đến cái lợi, mà cũng chỉ nói một chiều, rất khó để các đại biểu, nhất là các đại biểu không chuyên ngành, có thông đủ thông tin để đánh giá hay phản biện”, đại biểu Nghĩa phát biểu.

Theo đại biểu, có những đạo luật ra đời thuận tiện cho cơ quan quản lý nhà nước, nhưng rất bất tiện cho người dân. Có đạo luật bị rơi vào quên lãng, hoặc chỉ vận hành như một loại chính sách, hay biện pháp hành chính, không phải là một đạo luật đúng nghĩa.

Vị đại biểu có "thâm niên" ở Quốc hội cũng khuyến nghị, có những lĩnh vực cần pháp điển hóa, nghĩa là làm chung một đạo luật đầy đủ các bộ phận liên quan nhau để tránh chồng chéo, xung đột và để thuận tiện cho người dân thì không nên chia cắt thành nhiều luật, lợi sẽ bất cập hại. “Những đạo luật như vậy gây ra lãng phí công sức, tiền của nhà nước, của xã hội và của nhân dân”, đại biểu nhấn mạnh.

Lý giải việc dân vẫn nghèo trong khi đất nước tăng trưởng kinh tế khá cao, xuất khẩu, thu hút đầu tư nhiều…, đại biểu Nghĩa nhận định, một trong những nguyên nhân là do nhà nước, doanh nghiệp và người dân đang phải chịu phí tổn quá nhiều và quá nhiều loại phí tổn, trong đó có phí tổn của công tác lập pháp, lập quy, ban hành chính sách, quy định, hay nói rộng hơn, là phí tổn do công tác xây dựng thể chế có hiệu quả thấp.

“Một rừng luật với hiệu quả, chất lượng kém, chồng chéo, xung đột gây ách tắc thì thiệt hại còn nhiều hơn”, ông Nghĩa lo ngại... Đại biểu cũng đề nghị Quốc hội, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội vận dụng di huấn của Chủ tịch Hồ Chí Minh “việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm, việc gì có hại cho dân thì hết sức tránh” khi xem xét các sáng kiến lập pháp và các dự án luật. (Baodautu.vn 24/5, Nguyễn Lê)Về đầu trang

Chủ tịch Quốc hội: "Cơ chế mở hết rồi, vì sao có tiền không tiêu được"

Trong hơn 10 phút tham gia thảo luận tại tổ, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ hơn một lần nhấn mạnh băn khoăn nói trên và mong đại biểu cùng hiến kế để tháo gỡ.

Trước hết, Chủ tịch Quốc hội mong muốn các vị đại biểu hiến kế làm sao để tăng trưởng năm nay đạt được 6-6,5% như Quốc hội đã quyết định.

Năm trước khi báo cáo Quốc hội thì GDP tăng 2,91% nhưng sau đó báo cáo chính thức là 2,58% thôi, trong khi ngân sách tăng gấp 9 lần số dự toán, còn tăng trưởng thì giảm đi, Chủ tịch Quốc hội nói.

Năm nay, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, điều quan trọng nhất là tăng trưởng đạt được 6,5% và cao hơn (nhờ hỗ trợ của Chương trình phục hồi), vì thế "rất muốn đại biểu hiến kế ở đây".

Vấn đề đã cũ cần giải pháp mới, theo Chủ tịch Quốc hội là năng lực hấp thụ vốn của nền kinh tế và chi tiêu nhân sách rất đáng lo, khi mà một năm chuyển nguồn đến 600 - 700 nghìn tỷ.

Theo Chủ tịch Quốc hội thì Quốc hội "phải bàn vì sao mà lại thế này, phải chăng là không chuẩn bị đầu tư. Ai lại một năm chuyển nguồn tới hơn 600-700.000 tỷ. Không tiêu được tức là có của năm đó rồi nhưng không tiêu được phải chuyển sang năm sau, rồi lại năm sau nữa, chứ không phải không có tiền. Cái này là cái hiện nay Chính phủ cũng băn khoăn, Quốc hội cũng băn khoăn", Chủ tịch Quốc hội chia sẻ với các đại biểu cùng tổ thảo luận (gồm các đoàn Bắc Ninh, Hải Phòng, Kiên Giang).

Chủ tịch Quốc hội sốt ruột vì năm trước giải ngân đầu tư công chỉ đạt có hơn 70%, danh mục dự án phân bổ vốn của gói kích thích kinh tế 347 ngàn tỷ Quốc hội quyết định ở kỳ họp bất thường thì hôm qua mới có, nhưng cũng chỉ có tên, trong đó 14 ngàn tỷ đầu tư cho y tế còn chưa có danh mục. Rồi chương trình sóng và máy tính cho em có tiền rồi mà cũng không tiêu được .

Trong phát biểu, ông Vương Đình Huệ cũng chia sẻ với ý kiến đại biểu Nguyễn Thị Kim Bé (Kiên Giang) về thuốc điều trị cho người bệnh trong lĩnh vực y tế không đáp ứng được yêu cầu. Danh mục thuốc được Bộ Y tế quy định cụ thể nhưng bác sĩ, cơ quan điều trị nói không có, người dân đi mua ở ngoài nhưng không thanh toán được.

Đại biểu Kim Bé cho rằng ngành y tế chưa phối hợp chặt chẽ với cơ quan liên quan từ việc đấu thầu thuốc, dẫn đến bức xúc của người dân khi tham gia bảo hiểm y tế. Vận động người dân tham gia mua bảo hiểm y tế nhưng chăm sóc chăm lo cho người tham gia gặp rất nhiều khó khăn như thế, đại biểu Kim Bé phản ánh.

"Thuốc thì như đại biểu Kim Bé nói, không chỉ thuốc trong chống Covid-19 đâu mà thuốc thông thường khác cũng không. Ngân sách thì có nhưng không dám mua. Cần phân tích cái này. Ngay cả vấn đề mua sắm liên quan phòng chống dịch, Quốc hội, Chính phủ đã có nghị quyết cho mua theo cơ chế đặc thù, đặc cách, đặc biệt nhưng xuất hiện 2 trạng thái một số nơi không dám mua, một số nơi mua thì sai. Không hiểu lý do vì sao. Giờ thuốc thông thường cũng thiếu, vậy phải làm rõ xem vướng cái gì, Chủ tịch Quốc hội đề nghị.

Lấy thêm ví dụ quỹ khoa học công nghệ của các doanh nghiệp nhà nước mười mấy ngàn tỷ vướng 1 cái thông tư cũng không tiêu được, Chủ tịch Quốc hội cho rằng "cần giải pháp mới cho những vấn đề đã cũ, thế giải pháp mới là gì, nếu không bàn thì họp xong vẫn tắc, băn khoăn nhất là như thế chứ không phài không có nguồn lực".

Đề cập vấn đề một số ý kiến trước đó về gói kích thích 347 ngàn tỷ, chưa phân bổ được đồng nào, Chủ tịch Quốc hội lại nhấn mạnh "lo nhất là cái này".

"Trong mua sắm có tỉnh mời cả đại diện Ban Nội chính, thanh tra, công an vào hội đồng, nhưng mời thế có khi chả hợp lý đâu, ý là muốn cho minh bạch nhưng vẫn không chi tiêu được. Có tiền mà không tiêu được, cái này là băn khoăn nhất của Trung ương", Chủ tịch Quốc hội phát biểu.

Khái quát lại, Chủ tịch Quốc hội nói, "thể chế không vướng, trong mua sắm thì đã ban hành cơ chế đặc thù, đặc cách, đặc biệt, cho cả chỉ định thầu trong xây lắp là hết cỡ rồi, không còn gì mà mở nữa, mở hết sạch rồi (Bộ trưởng Bộ Tư pháp ngồi bên nói thêm là trong dự án giao thông thì đến mỏ đất cũng cho nhà đầu tư tự đào lên mà làm đường ) vậy mà sao tiền vẫn không tiêu được.

Cùng tổ thảo luận với Chủ tịch Quốc hội, Bí thư Thành uỷ Hải Phòng Trần Lưu Quang cũng sốt ruột cho biết, có nội dung về cơ chế đặc thù đã qua đến 6 tháng, địa phương nhiều lần đề nghị mà Trung ương vẫn chưa có hướng dẫn.

Đại biểu Nguyễn Thị Kim Bé (Kiên Giang) thì phản ánh, gói phục hồi kinh tế sau đại dịch khai rất chậm, vì vậy, địa phương rất lo và lãnh đạo địa phương phản ánh thủ tục giải ngân từ trên xuống rất khó khăn, địa phương rất tâm tư lo cho vấn đề này.

Đại biểu đề nghị Chính phủ cần quan tâm, sớm triển khai thực hiện cho tốt gói hỗ trợ đó, để thúc đẩy phục hồi kinh tế sau đại dịch. (Baodautu.vn 25/5, Nguyễn Lê)Về đầu trang

Cán bộ phường: Công việc quá tải, chế độ chưa tương xứng

Nguyên Chủ tịch HĐND TP.HCM cho rằng, cứ mãi làm báo cáo thì cán bộ bị cột chặt vào công việc hành chính hơn là xuống với dân.

Bàn luận trên được cán bộ cấp phường chia sẻ tại diễn đàn kết nối công chức trẻ ở quận 4 với chủ đề “Chuyện ở phường”, do Đoàn Sở Nội vụ TP.HCM tổ chức, chiều 24-5.

Diễn đàn ghi nhận nhiều ý kiến xoay quanh chế độ dành cho các cán bộ không chuyên trách hiện nay là chưa tương xứng.

Bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh, bí thư đoàn phường 13 chia sẻ, lực lượng cán bộ không chuyên trách ở phường chiếm 60% nhân sự cấp phường. Thực hiện Nghị định 34/2019, số lượng nhân sự bị kéo giảm nhưng khối lượng công việc lại tăng so với trước là điều khó khăn cho đơn vị thực hiện sáp nhập vì địa bàn rộng.

Theo Nghị định 92/2009, cán bộ không chuyên trách hưởng mức lương là 1.86. Riêng TP.HCM được vận dụng cho mức lương khác tùy trình độ cao đẳng hay đại học. Tính ra, một cán bộ không chuyên trách có bằng đại học hưởng lương 5 - 5,5 triệu đồng/tháng. Khi thực hiện chính quyền đô thị, cán bộ không chuyên trách không còn được hưởng 25% phụ cấp công vụ như trước, cũng không được nâng lương định kỳ như công chức chuyên môn. Do đó, bà kiến nghị cần có những chính sách quan tâm đối với lực lượng này.

Cũng có ý kiến nêu rằng cấp phường hiện phải làm quá nhiều báo cáo, cần đơn giản hóa để tiết kiệm thời gian, công sức cho cán bộ.

Tham dự diễn đàn, nguyên Chủ tịch HĐND TP.HCM Phạm Phương Thảo chia sẻ, phường là nơi gần dân nhất, là cầu nối giữa Đảng với dân, giữa chính quyền với dân.

Có nhiều vấn đề ở phường đặt ra, TP có lắng nghe và từng bước tháo gỡ nhưng những khó khăn ở phường còn rất nhiều. “Phải làm sao gỡ nhanh hơn nữa. Ở phường, việc rất nhiều, áp lực và quá tải. Có cán bộ tâm sự ban đêm không ngủ được, phải mở điện thoại để lỡ người dân gọi không được lại canh cánh trong lòng”- bà chia sẻ.

Cũng theo bà Thảo, áp lực công việc ở phường rất nặng nhưng lại có ít chế độ chính sách. Chẳng hạn trong thời gian chống dịch, lực lượng này rất tích cực nhưng chế độ chính sách lại rất hẹp.

Bà Phạm Phương Thảo cho rằng, dù đã làm ở phường nhưng thi công chức cũng không phải chuyện dễ dàng, có người làm nhiều năm nhưng thi không đậu.

“Đầu vào cũng khó mà đầu ra cũng không dễ dàng. Có người quanh quẩn ở phường hết tuổi thanh xuân, có người làm ở phường 20-25 năm, luân chuyển qua nhiều phường mà không có đầu ra, không có chỗ để lên ở cấp quận thôi chứ chưa nói đến cấp TP”- bà đề nghị cần tiếp tục tháo gỡ những vấn đề khó cho cấp phường.

Nhắc lại quan điểm của bà được nêu trong cuốn sách “Chuyện ở phường” rằng ở phường ít tham nhũng, ít tiêu cực, nếu có thì cũng rất ít, bà Phạm Phương Thảo nói vì phường là nơi gần dân và được dân giám sát chặt chẽ.

Do việc phân công phân cấp không rõ ràng nên khi xảy ra chuyện hoặc chưa được giải quyết thì cấp trên dễ đổ lỗi cho cấp dưới. Đơn cử như câu chuyện liên quan đến quản lý đô thị, trật tự xây dựng. Có người đề xuất cấp nào cấp phép xây dựng thì cấp đó quản lý theo dõi hoặc có chế độ phối hợp để cùng chịu trách nhiệm về vấn đề này chứ không phải tất cả đổ lỗi cho phường.

Từ những điều quan sát trong thực tế, nguyên Chủ tịch HĐND TP Phạm Phương Thảo đề xuất một số chính sách cho cấp phường.

Chẳng hạn về số lượng cán bộ công chức phường, bà cho rằng không nên đổ đầu mỗi phường 15 người mà cần dựa vào đặc điểm, tính chất, quy mô của phường. Có những phường giảm từ 47 người xuống còn 37 người, rất khó khăn. Phường 10.000 dân có thể sắp xếp để choàng gánh nhưng nếu phường hơn 50.000 dân thì 15 người là rất khó khăn.

Bà Phạm Phương Thảo cũng đề xuất nên có cơ chế tự chủ tài chính cho phường. Về điểm này, năm 2009-2016, TP thí điểm không tổ chức HĐND quận, phường. Lúc đó, phường còn tự chủ tài chính nhưng giờ qua cơ chế mới phường rất khó khăn.

“Quận đã rà dự toán, phường dự toán thêm lần nữa sẽ gây khó khăn cho phường trong hoạt động do không được chủ động về mặt tài chính. Trước đây, phường chủ động thu, chi; phần còn lại thì phường được giữ còn bây giờ là nộp lên hết. Muốn làm gì phải xin lại”- bà phân tích.

Bà cũng đề xuất đơn giản hóa các thủ tục, giấy tờ, báo cáo ở cấp này. Bởi có những cán bộ phường nói rằng họ không đủ thời gian để làm báo cáo. Mỗi báo cáo dài 5-6 trang, luôn đòi hỏi phải làm theo mẫu từ trung ương đưa xuống trong khi phường rất nhiều việc.

"Phường Đa Kao phải cử hai người để kí tên, đóng dấu vì mỗi ngày phường phải thực hiện sao y, chứng thực 2.000 văn bản" - bà đơn cử và nhìn nhận việc phải làm báo cáo quá nhiều khiến cho cán bộ bị cột vào bàn giấy.

Bà Thảo cho rằng phải đơn giản hoá bớt thủ tục để cán bộ còn có thời gian đi xuống dân, gần dân hơn, không bị cột chặt vào công việc hành chính.

Về quy hoạch cán bộ công chức phường nói chung và cán bộ công chức trẻ nói riêng, bà Phạm Phương Thảo nêu ý kiến phải làm sao tạo động lực phấn đấu cho lớp trẻ, có sự sâu sát để đánh giá đúng thực lực.

Bà cũng đề xuất cần dành sự quan tâm hơn với lực lượng trật tự đô thị ở phường. Bởi đây là công việc nhạy cảm và dễ đụng chạm nhưng mức lương 4 triệu/tháng là quá thấp. Chưa kể, mảng trật tự đô thị luôn nóng nhưng theo quy định chỉ còn năm người để thực hiện công việc. (Plo.vn 25/5, Thanh Tuyền)Về đầu trang

PHÂN TÍCH – BÌNH LUẬN

“Rừng luật…”

Đây là cách chơi chữ của Đại biểu Quốc hội - luật sư Trương Trọng Nghĩa để đối lập với “luật rừng”, khi ông phát biểu trong phiên họp toàn thể của Quốc hội sáng qua...

Đây là cách chơi chữ của đại biểu Quốc hội (QH) - luật sư Trương Trọng Nghĩa để đối lập với “luật rừng”, khi ông phát biểu trong phiên họp toàn thể của QH sáng qua, bàn về điều chỉnh chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2022 và dự kiến chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2023.

Nguyên văn ông Nghĩa nói: ““Luật rừng” là có hại nhưng “một rừng luật” với hiệu quả, chất lượng kém, chồng chéo, xung đột, gây ách tắc thì thiệt hại còn nhiều hơn”.

Trong đoạn phát biểu ấn định tối đa 5 phút ấy, ông Nghĩa còn đề cập tới cặp phạm trù “phí tổn và lợi ích” và đề nghị Quốc hội (QH) luôn cân nhắc yếu tố này, như là “nguyên tắc xuyên suốt” của công tác lập pháp, tính từ khi xuất hiện sáng kiến lập pháp, lập quy… đến giây phút các cơ quan có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL), dù là chính quyền địa phương, bộ quản lý nhà nước ở trung ương, hay tập thể Chính phủ, QH bấm nút thông qua.

Cho dù kỳ họp QH giữa năm này không đặt ra vấn đề sửa Luật Ban hành VBQPPL nhưng với nghị trình bàn về chương trình lập pháp thì phát biểu trên của một dân biểu làm “nghề luật” như ông Trương Trọng Nghĩa là có sức nặng giá trị chuyên môn.

Bởi thực tế, có những văn bản ra đời thuận tiện cho cơ quan quản lý nhà nước nhưng bất tiện cho người dân. Và có những văn bản quy phạm bị rơi vào quên lãng hoặc chỉ vận hành như một loại chính sách hay đơn giản là biện pháp hành chính, gây tốn kém ngân sách cho việc ban hành, việc thi hành, mà không mang lại lợi ích đáng kể cho người dân và xã hội.

Những văn bản ấy, dù quá trình ra đời được định danh pháp lý là “VBQPPL” thì khi đi vào cuộc sống khó mà được thừa nhận chunglà “đạo luật” đúng nghĩa.

“Pháp luật rất đắt đỏ, mỗi chữ viết ra có khi tốn cả tỉ đồng”. Đại biểu QH Phan Đức Hiểu từng phát biểu nhiều năm trước, khi chưa được đặt chân vào nghị trường. Ví von ấy không phải là vô căn cứ.

Mỗi điều luật ra đời không chỉ tốn kém ngân sách quốc gia ở khâu ban hành, mà còn áp đặt, tạo ra chi phí tuân thủ - theo nghĩa hợp pháp - cho người dân, doanh nghiệp và toàn xã hội. Ấy là chưa kể những chi phí không chính đáng kháccó thể phát sinh trong quá trình tổ chức thi hành.

Tuy nhiên, “đầu tư cho xây dựng thể chế là đầu tư cho phát triển”. Nhận thức ấy không chỉ của Thủ tướng đương nhiệm Phạm Minh Chính, mà cũng là quan điểm của cả những nhiệm kỳ Chính phủ trước và là nhận thức chung, và có lẽ là lựa chọn duy nhất của bất cứ quốc gia nào trong cuộc cạnh tranh toàn cầu đầy khốc liệt này.

Vậy nên, nhiệm vụ của Chính phủ, của QH, không phải chỉ trong 19 ngày nghị trường bắt đầu sôi động, mà có lẽ trong cả nhiệm kỳ này và nhiều năm nữa, không chỉ là cân nhắc bài toán lợi ích - chi phí, hay khắc phục những chồng chéo, xung đột trong hệ thống pháp luật theo nghĩa con chữ trên giấy.

Đầu tư cho thể chế, ngoài việc hình thành hệ thống VBQPPL chuẩn mực, còn phải là chăm chút, lo lắng cho công tác tổ chức thi hành. Hay nói cách khác là phải “gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng pháp luật với tổ chức thi hành pháp luật”, như Nghị quyết Đại hội XIII đã nhấn mạnh.

Trở lại với “rừng luật” của ông nghị Trương Trọng Nghĩa, suy cho cùng, nếu cả xây dựng pháp luật và tổ chức thi hành mà luôn thấm nhuần lời Hồ Chủ tịch, trong bài báo xuất bản những tháng đầu tiên sau ngày 2-9 lịch sử 77 năm trước - “việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì có hại cho dân phải hết sức tránh” - thì cho dù thực tiễn yêu cầu phải ban hành cả “rừng luật”, Nhân dân trong cánh rừng ấy vẫn thấy mát mẻ, ngay giữa trưa hè gay gắt, tháng 5 này. (Plo.vn 25/5, Chân Luận)Về đầu trang

“Điệp khúc” trong báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế

“Chậm”, “chậm trễ”, “rất chậm”… là những từ xuất hiện khá thường xuyên, như một điệp khúc, trong báo cáo thẩm tra tình hình kinh tế - xã hội và ngân sách của Ủy ban Kinh tế tại Kỳ họp thứ Ba, Quốc hội Khóa XV. Đáng chú ý, sự chậm trễ xảy ra ở những phần việc mang tính cấp bách và có ý nghĩa quan trọng với sự phát triển của đất nước.

Đầu tiên phải kể tới Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội. Đã 5 tháng trôi qua từ ngày Quốc hội thông qua Nghị quyết về Chương trình (Nghị quyết 43), các chính sách quan trọng vẫn đang trong quá trình xây dựng hướng dẫn, chưa được áp dụng vào thực tiễn. Ví dụ, chính sách hỗ trợ lãi suất, triển khai chương trình “Sóng và máy tính cho em”, khơi thông nguồn vốn từ Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ của doanh nghiệp, hướng dẫn cơ chế đặc thù quy định tại Nghị quyết 43...

Đặc biệt, nguồn vốn của Chương trình vẫn chưa đi vào thực tế. Quốc hội cho phép tăng bội chi ngân sách trong 2 năm 2022 và 2023 bình quân 1% - 1,2% GDP/năm (tối đa 240 nghìn tỷ đồng), trong đó năm 2022, tăng khoảng 1,1% GDP (tối đa 102,8 nghìn tỷ đồng) so với dự toán. Đối với phát triển kết cấu hạ tầng, Quốc hội cho phép bổ sung hơn 113 nghìn tỷ đồng vốn đầu tư từ ngân sách. Vậy nhưng, vừa qua Chính phủ mới trình bổ sung dự toán năm 2022 hơn 18,3 nghìn tỷ đồng - chỉ tương đương 16% tổng số vốn dành cho đầu tư phát triển của Chương trình cần được phân bổ, bổ sung dự toán. Và đến giờ Chính phủ cũng chưa hoàn thiện trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội danh mục các dự án sử dụng nguồn vốn của Chương trình.

Bên cạnh đó, giải ngân vốn đầu tư công, tiến độ thực hiện một số dự án trọng điểm, công trình quốc gia (như các dự án đường sắt đô thị ở TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội, dự án Cảng Hàng không Long Thành, dự án cao tốc Bắc - Nam…) cũng đang rất chậm. Trong 4 tháng đầu năm, các bộ, ngành địa phương mới chỉ “tiêu” được 16,36% kế hoạch vốn, thấp hơn mức 17,04% của cùng kỳ năm 2021. Trong đó, có 17 bộ, ngành chưa giải ngân được đồng nào. Giải ngân vốn ngoài nước chỉ xấp xỉ 4,4%. Điểm đặc biệt của năm nay là ngoài vốn đầu tư công theo kế hoạch 5 năm 2021 - 2025, các bộ, ngành, địa phương còn phải thực hiện nhiệm vụ giải ngân theo Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội. Áp lực giải ngân trong những tháng cuối năm vì thế hết sức nặng nề.

Sự chậm trễ cũng xảy ra trong việc triển khai 3 Chương trình mục tiêu quốc gia. Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi vào tháng 6.2020; phê duyệt Chương trình xây dựng nông thôn mới và Chương trình giảm nghèo bền vững vào tháng 7.2021. Tuy vậy, phải đến tháng 4.2022, Chính phủ mới có Tờ trình Dự kiến phương án phân bổ ngân sách trung ương giai đoạn 2021 - 2025 và năm 2022 cho các bộ, ngành, địa phương thực hiện 3 chương trình.

Hệ quả sự chậm trễ này gây ra không hề nhỏ. Chậm triển khai các chính sách hỗ trợ phục hồi sẽ làm giảm hiệu quả, ý nghĩa và tính chất cấp bách của Chương trình, làm chậm tiến trình phục hồi của đất nước sau đại dịch. Chậm triển khai và phân bổ vốn Chương trình mục tiêu quốc gia ảnh hưởng rất lớn đến mục tiêu hỗ trợ người nghèo, người yếu thế, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, những địa bàn khó khăn; làm giảm hiệu quả sử dụng vốn đầu tư và gây lãng phí lớn về nguồn lực ngân sách. Chậm giải ngân đầu tư công dẫn đến áp lực tăng bội chi rất lớn trong năm 2023 và theo sau đó rất có thể là những rủi ro vĩ mô - điều không một ai muốn.

Vì thế, vấn đề này cần được các đại biểu Quốc hội xem xét, thảo luận tại Kỳ họp thứ Ba. Không chỉ làm rõ nguyên nhân và giải pháp, Quốc hội cần xác lập trách nhiệm trong việc chậm thực hiện các nhiệm vụ quan trọng, cấp bách này. Có như vậy mới mong chữa được những căn bệnh đã trở thành “kinh niên”! (Đại biểu nhân dân 25/5, Cẩm Phô)Về đầu trang./.

Trung tâm Tin học - Công báo