Họ là người gần dân và khi dân cần là người đến sớm nhất. Tuy vậy nhiều Chỉ huy trưởng xã, phường, thị trấn ở Quảng Bình vẫn trong tình trạng "chân trong, chân ngoài", có thể "mất việc" bất cứ lúc nào vì "khó" được biên chế.

Qua tìm hiểu ở Ban Dân quân (Bộ CHQS Quảng Bình), hiện nay trong số 159 Chỉ huy trưởng xã, phường, thị trấn của toàn tỉnh còn có 17 "Chỉ huy trưởng... hợp đồng". Ðó là con số qua báo cáo, thực tế thì chắc là còn cao hơn. Thí dụ như ở huyện Lệ Thủy, con số mà Ban Dân quân nắm là 7 nhưng thực tế ở cơ sở thì có đến 9 "Chỉ huy trưởng... hợp đồng". Tất cả số này đều đã được đào tạo Chỉ huy trưởng xã, phường, thị trấn tại Trường Quân sự Quảng Bình.

Anh Ngô Văn Phương, Chỉ huy trưởng xã Cam Thủy, huyện Lệ Thủy, sinh năm 1968. Trải qua 19 năm làm việc thôn, đến năm 2006 học xong khóa 2 đào tạo chỉ huy trưởng quân sự xã, phường, thị trấn được UBND xã Cam Thủy ký hợp đồng (mỗi năm mỗi lần) làm Chỉ huy trưởng quân sự xã với mức lương 1.004.000 đồng/một tháng, ngoài ra không còn chế độ nào khác. Anh Phương cho biết: Do đặc thù nhiệm vụ nên Chỉ huy trưởng hầu như phải bám công việc suốt ngày. Các thời điểm huấn luyện, phòng, chống bão lụt, cháy rừng... thì túc trực 24/24 giờ. Số tiền lương của anh chỉ đủ tiền xăng xe đi lại và ăn uống trong ngày trực. Không giúp được vợ con đã đành, tiền chi tiêu hằng ngày, tiền nộp bảo hiểm bên ngoài (mỗi quý 420.000 đồng) thì phải về lấy ở nhà.

Cuộc sống hết sức chật vật nhưng lúc nào anh Phương cũng hết mình với công việc, góp công rất lớn trong quá trình xây dựng xã Cam Thủy vững mạnh về quốc phòng - an ninh. Hơn hai năm công tác, anh được thi công chức. Niềm vui trở thành Chỉ huy trưởng chính thức vừa chợt lóe lên rồi tắt ngấm. Nội dung thi công chức chỉ có duy nhất phần Quản lý Nhà nước là anh được học khi đào tạo Chỉ huy trưởng quân sự xã, phường, thị trấn, còn các môn tiếng Anh, vi tính thì đành chịu, hơn nữa lần thi công chức năm 2008 của huyện Lệ Thủy có đến 230 người dự thi mà chỉ lấy... 34 người.

Có một thực tế là hầu hết các "Chỉ huy trưởng... hợp đồng" ở Quảng Bình đều thi trượt công chức. Nên ước mong của họ là được thay đổi cách tuyển chọn. Chứ cứ thi công chức thì sẽ cứ tiếp tục trượt. Cơ cấu cán bộ phụ thuộc vào độ tuổi nếu như thi mãi mà không đậu chắc chắn Chỉ huy trưởng sẽ bị cắt hợp đồng. Nhiệm vụ của Chỉ huy trưởng là nhiệm vụ mang tính chất đặc thù, nên chăng "phép mầu" đó là sự ưu tiên. Theo Thượng tá Nguyễn Văn Dũng, Chỉ huy trưởng Ban CHQS Lệ Thủy thì trong cuộc họp Thường vụ Huyện ủy Lệ Thủy đầu năm 2009, công tác tuyển chọn Chỉ huy trưởng xã, phường, thị trấn được thông tin là theo hướng miễn thi công chức nhưng văn bản, giấy tờ từ Sở Nội vụ Quảng Bình đến bây giờ vẫn hoàn toàn chưa có.

Quá trình chờ đợi không chỉ có các Chỉ huy trưởng... hợp đồng mà cả những Chỉ huy trưởng tương lai đang đào tạo ở Trường Quân sự Quảng Bình cũng chưa biết công việc của mình sau này sẽ như thế nào. Ðại tá Phan Minh Hiệu, Chính ủy Trường Quân sự Quảng Bình cho biết: Trong chương trình đào tạo mới, học viên lớp Chỉ huy trưởng quân sự xã, phường, thị trấn có thêm nội dung tiếng Anh, vi tính nhưng chưa biết bao giờ mới triển khai được vì chương trình mới chỉ ở trên giấy, còn cơ sở vật chất, kinh phí vẫn chưa được đề cập tới. Nhưng với thời gian ít và nội dung sơ đẳng như thế thì không thể thi đậu công chức.

Thi công chức để tuyển chọn cán bộ là một chủ trương đúng đắn của Nhà nước, tuy vậy việc vận dụng vào từng hoàn cảnh, từng trường hợp cụ thể, từng đặc thù nhiệm vụ để tuyển chọn phù hợp vẫn rất cần thiết. Sự vận dụng linh hoạt đó đối với đội ngũ Chỉ huy trưởng quân sự xã, phường, thị trấn trong tình hình hiện nay lại càng quan trọng và cấp thiết.

Bài, ảnh: Hương Sơn