Hội đua thuyền trên dòng Kiến Giang

Font size : A- A A+
Nhân dân Cập nhật  10:24 ngày 04-09-2009
ND - Lệ Thủy là một vùng quê có truyền thống văn hóa, cách mạng của tỉnh Quảng Bình. Vào mỗi dịp Quốc khánh 2-9, cùng với việc tham gia lễ hội đua thuyền mừng Tết Ðộc lập, người dân Lệ Thủy bên dòng sông Kiến Giang còn làm mâm cơm kính dâng lên bàn thờ Bác, tưởng nhớ đến Người.

Lễ hội đua thuyền (bơi trải) trên sông Kiến Giang, Lệ Thủy có cách đây gần 500 năm. Lễ hội đua thuyền này không chỉ là ngày hội vui chơi, đua tài của người xứ Lệ mà còn là một thứ lễ cầu yên (an cư), cầu thịnh (lạc nghiệp) và cầu siêu (siêu độ vong linh). Lễ hội đua thuyền Lệ Thủy mang đậm mầu sắc văn hóa của một vùng quê sông nước, là chỗ dựa tinh thần của người dân, làm cho họ có thêm sức mạnh để chiến thắng thiên tai. Sau Cách mạng Tháng Tám 1945, lễ hội đua thuyền được tổ chức vào dịp Quốc khánh 2-9 mừng Tết Ðộc lập và đã trở thành lễ hội văn hóa lớn nhất ở Lệ Thủy.

Lễ hội đua thuyền Tết Ðộc lập trên sông Kiến Giang thu hút đông đảo mọi tầng lớp nhân dân trong huyện tham gia. Mỗi lần tổ chức, hội đua thuyền thường có hơn 30 thuyền bơi nam và 20 thuyền đua nữ. Các làng vùng giữa của huyện đều có một thuyền bơi nam và một thuyền đua nữ tham gia. Ngoài ra, còn có các xã ở huyện Quảng Ninh, thành phố Ðồng Hới... cũng có thuyền bơi tham dự. Lễ hội đua thuyền mừng Tết Ðộc lập hằng năm ở Lệ Thủy được người dân náo nức chuẩn bị trước cả tháng trời. Cứ vào đầu tháng 8, các thuyền bơi nam và thuyền đua nữ đã tổ chức bơi "thụa" (tập luyện thử). Trong thời gian này, ở các làng quê hai bên bờ Kiến Giang đâu đâu người dân cũng bàn chuyện thuyền đua sôi nổi.

Có một điều khá lý thú là dù năm nào ở Quảng Bình có hạn hán đến mấy, sông hồ cạn kiệt nước, thì đúng dịp tổ chức lễ hội đua thuyền trên sông Kiến Giang đều có mưa. Chưa có năm nào vì hạn hán mà Lệ Thủy không tổ chức được lễ hội đua thuyền. Năm 1993 và năm 1998 xảy ra hạn hán lịch sử ở Quảng Bình, dòng sông Kiến Giang khô cạn, nhiều người nghĩ rằng trong hai năm đó Lệ Thủy không thể tổ chức được lễ hội đua thuyền. Thế nhưng, thật bất ngờ, trước ngày Quốc khánh 2-9, trời đổ mưa to và sông Kiến Giang lại đầy nước, lễ hội đua thuyền mừng Tết Ðộc lập ở vùng quê này lại diễn ra tưng bừng.

Mỗi khi tổ chức lễ hội đua thuyền, dân các vùng trong huyện Lệ Thủy thường tụ tập ở đây vào lúc 3, 4 giờ sáng nhằm chiếm được chỗ ngồi xem tốt nhất bên bờ sông. Không chỉ có người dân Lệ Thủy, hàng nghìn người dân ở các nơi khác trong tỉnh như Ðồng Hới, Quảng Ninh, Quảng Trạch... cũng náo nức đua nhau về Lệ Thủy để xem lễ hội đua thuyền. Vì thế, trong ngày lễ hội đua thuyền dọc bờ sông Kiến Giang đông kín người, từ các cụ già cho đến các cháu bé... Thanh niên nam nữ các làng có thuyền đua cầm cờ Tổ quốc, chạy bộ dọc theo hai bờ sông hò la, cổ vũ, động viên các thuyền đua... Con em quê hương Lệ Thủy làm ăn, công tác ở xa quê, vào dịp tổ chức lễ hội đua thuyền Tết Ðộc lập cũng thường tìm mọi cách để về dự lễ, để bạn bè anh em có dịp gặp nhau sau một năm... Vì vậy, ở Lệ Thủy có câu ca: Dù ai đi tây, về đông/ Mồng hai tháng chín cũng mong về nhà/Về nhà xem hội quê ta/Dưới sông bơi trải, nhà nhà cờ bay... Phần thưởng mang về từ đua thuyền không lớn, giá trị vật chất không nhiều, nhưng thật sự là niềm tự hào của những làng có thuyền bơi nam, thuyền đua nữ được giải. Ðáng nói hơn, trong niềm hân hoan của người dân xứ Lệ thì dù thuyền bơi có đoạt giải hay không, làng nào cũng tổ chức liên hoan ăn mừng ngày Tết Ðộc lập, mừng ngày hội lớn của quê hương và chiếc thuyền bơi của làng đều được dân làng nâng niu cất giữ cẩn thận. Năm 2006, lễ hội đua thuyền trên sông Kiến Giang đã được UBND tỉnh Quảng Bình công nhận là lễ hội văn hóa của tỉnh.

Ðiều thiêng liêng hơn, kể từ ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh đi vào cõi vĩnh hằng, gia đình nào ở Lệ Thủy cũng có bàn thờ Bác ở vị trí trang trọng. Vào mỗi dịp Quốc khánh 2-9, cùng với việc tham gia lễ hội đua thuyền trên sông Kiến Giang, nhà nhà ở Lệ Thủy còn gói bánh trái, mua hoa quả, làm mâm cơm kính dâng lên bàn thờ Bác, tưởng nhớ đến công ơn trời biển của Người. Theo như lời ông Phạm Hữu Ngưu, cựu chiến binh, 45 tuổi đảng, ở xã Phong Thủy (nơi có HTX Ðại Phong nổi tiếng trong làm nông nghiệp, từng được Bác Hồ tặng máy cày): " Trong tâm niệm người dân Lệ Thủy chúng tôi, làm mâm cơm kính dâng lên Bác, trước là tưởng nhớ đến Người, sau là để con cháu sum vầy liên hoan mừng ngày Tết Ðộc lập, mừng lễ hội truyền thống của quê hương". Còn anh Nguyễn Văn Lập, quê ở Mai Thủy thì cho hay: "Khi còn nhỏ, mỗi dịp Quốc khánh 2-9, tôi thường thấy cha mẹ tôi mua bánh trái, làm cơm đặt lên bàn thờ Bác. Ðiều thiêng liêng ấy đã in sâu trong tâm trí của mỗi đứa trẻ như tôi. Sau này, khi đã trưởng thành, dù công tác ở xa quê, mỗi dịp Tết Ðộc lập, tôi đều cố gắng sắp xếp về quê, ngoài việc tham dự lễ hội đua thuyền, còn để cùng gia đình sum vầy làm mâm cơm giỗ Bác.".

Theo các cụ cao niên ở Lệ Thủy, người dân xứ Lệ làm cơm dâng lên bàn thờ Bác, ghi nhớ công ơn của vị Cha già dân tộc là để nhắc nhở các thế hệ con cháu mãi mãi biết ơn sự hy sinh xương máu để giành độc lập, tự do cho dân tộc của thế hệ cha ông; từ đó thế hệ hôm nay hãy sống xứng đáng hơn với sự hy sinh của cha anh. Và cũng chính vì lẽ đó, ngày Tết Ðộc lập đã trở thành một ngày thiêng liêng, mang mầu sắc đặc trưng văn hóa của vùng quê cách mạng bên dòng Kiến Giang.

TRƯỜNG SƠN và THÀNH CHÂU

More

 

Lượt truy cập: 12.263.630 Ghi rõ nguồn "Trang TTĐT Văn phòng UBND tỉnh Quảng Trị" khi phát hành lại thông tin từ nguồn này