Tình trạng lấn chiếm vỉa hè tại các đô thị ngày càng nghiêm trọng. Nhận định được vấn đề đó, ngoài việc xây dựng vỉa hè khang trang, sạch đẹp thì việc giữ gìn vỉa hè là một vấn đề được thành phố quan tâm.

Theo ghi nhận của chúng tôi, kể từ ngày 27/3 đến ngày 5/4, khi lực lượng chức năng các cấp thành phố, phường, xã ở Đồng Hới ra quân, xử lý lấn chiếm vỉa hè, lòng đường, quyết liệt cưỡng chế nhiều trường hợp cố tình vi phạm, bộ mặt của đô thị đã trở nên phong quang, sạch đẹp hơn rất nhiều. Hàng trăm bậc tam cấp, các lối lên xuống vỉa hè của các hộ dân, hộ kinh doanh xây dựng trái phép bị đập bỏ, các mái che, mái vẩy, biển quảng cáo được tháo dỡ, trả lại mặt bằng thông thoáng, ngăn nắp cho vỉa hè thành phố trên các tuyến đường chính như là Lý Thường Kiệt, Trần Hưng Đạo, Quang Trung, Hữu Nghị, Hai Bà Trưng, Trương Pháp…

Tuy nhiên, đó chỉ là quang cảnh ở một số tuyến đường mà lực lượng chức năng thường xuyên kiểm tra, còn hầu hết các tuyến giao thông nội thị khác, tình trạng lấn chiếm vỉa hè vẫn đang diễn ra. Thực trạng các hàng quán vỉa hè, quán cafe bày bàn ghế ra vỉa hè. Chưa hết, nhiều hộ gia đình mở shop, cửa hàng kinh doanh cố định và tranh thủ tận dụng không gian vỉa hè để thu lợi. Điều đáng nói ở đây là việc chiếm dụng đó dường như đã “ăn sâu” trong tiềm thức của nhiều người và nó diễn ra như một lẽ tự nhiên.

Chỉ dạo quanh một số tuyến phố trên địa bàn TP Đồng Hới như: Trần Quang Khải, Tố Hữu, Hữu Nghị, Hai Bà Trưng, Lê Lợi… có thể dễ dàng bắt gặp những điểm tập kết vật liệu xây dựng như: cát, sỏi, gạch, ván cốp pha… ngổn ngang trên vỉa hè, vừa mất mỹ quan đô thị, vừa là nguyên nhân tiềm ẩn của các vụ tai nạn, va quệt khi tham gia giao thông.

 

Vẫn còn hiện tượng tập kết vật liệu xây dựng lấn chiếm vỉa hè và lòng đường chưa được xử lý.

 

Hay trên tuyến đường Lê Lợi, phía trước nhiều cửa hàng bán điện thoại, linh kiện điện tử, tình trạng xe máy của khách hàng đậu đỗ tràn lan, chiếm dụng cả một khoảng vỉa hè rộng.

Tuyến đường Mẹ Suốt ở khu vực gần chợ Đồng Hới, vỉa hè bị chiếm dụng để trưng bày hàng hóa, trông giữ xe. Người dân lấn chiếm vỉa hè dưới nhiều hình thức khác nhau. Sự bừa bãi này không chỉ khiến cho bộ mặt đô thị nhếch nhác.

Chúng tôi đã tận mắt chứng kiến một thực tế là khi thấy xe của lực lượng quản lý đô thị thì các hộ kinh doanh nhanh chóng cất những tấm bảng quảng cáo đi, lực lượng quản lý đô thị đi rồi thì đâu lại vào đó. Tình trạng lấn chiếm, sử dụng vỉa hè trái phép sẽ tồn tại đến bao giờ khi mà những người dân luôn tìm cách đối phó?

Căn cơ của những vấn đề trên xuất phát từ ý thức của thị dân. Do đó, muốn giải quyết triệt để thì phải đánh thẳng vào lợi ích của những đối tượng vi phạm. Một trong những cách giải quyết hiệu quả nhất đối với tình trạng lấn chiếm lòng lề đường để làm nơi buôn bán là mỗi khu vực nên quy định những địa điểm buôn bán cố định cho người dân. Việc xác định vị trí các điểm này phải được thực hiện trên cơ sở nghiên cứu, rà soát lại tình hình buôn bán của người dân và hoạt động giao thông vận tải trong khu vực. Không nên đưa ra những vị trí buôn bán không thuận lợi vì người dân sẽ không vào. Cũng không được dễ dãi để làm ảnh hưởng xấu đến trật tự và mỹ quan đô thị. Đồng thời yêu cầu các hộ kinh doanh trên các tuyến phố cam kết không chiếm dụng vỉa hè làm nơi kinh doanh; đậu đỗ phương tiện đúng chỗ quy định; đổ rác thải đúng điểm. Những hộ dân đang tiến hành thi công xây dựng phải tập kết vật liệu đúng điểm. Lực lượng chức năng các phường phải tăng cường kiểm tra xử lý vi phạm trong khung giờ cao điểm từ 9h30 đến 11h và 15h30 đến 17h30.

 

Người dân đã đậu đỗ phương tiện theo chỉ dẫn vạch kẻ sơn vàng trên vỉa hè.

 

Tuy vậy, cũng phải nhìn nhận vấn đề ở một mặt khác, đó là ở các tuyến đường trung tâm hầu như không có bãi đậu xe ôtô, điểm giữ xe máy cũng không nhiều. Các bãi trông giữ xe dân lập nhân cơ hội đã tăng giá quá mức, gây bức xúc cho người dân. Hoặc như từ hàng chục năm nay, vỉa hè là không gian mưu sinh của rất nhiều gia đình và bà con lao động nghèo. Bị thu hẹp hoặc dừng lại hoàn toàn sẽ là bài toán khó về kinh tế của cư dân nghèo đô thị... Để tránh tình trạng để xe lộn xộn, bên cạnh việc bảo đảm vỉa hè thông thoáng, quy củ, trong thời gian tới, các phường cũng cần có phương án quy hoạch, xây dựng các điểm giao thông tĩnh trông giữ các loại phương tiện giao thông. Song song với siết chặt quản lý, chính quyền cần có các biện pháp chăm lo đến hộ nghèo đang kinh doanh nhỏ lẻ để chủ trương lớn không ảnh hưởng đến cuộc sống của một số người dân.

Đồng tình, ủng hộ chủ trương của thành phố, nhưng rất nhiều người dân Đồng Hới cũng mong rằng nó được duy trì nghiêm minh và công bằng, không “đầu voi đuôi chuột”, làm uổng phí sự cố gắng của người dân.