Tăng lương cơ bản, tăng lo âu…

Toàn tỉnh Quảng Bình có 7 trường THPT bán công. Trong đó, huyện Quảng Trạch có 3 trường; các huyện Lệ Thủy, Quảng Ninh, Bố Trạch và TP Đồng Hới mỗi địa phương có một trường. Trên thực tế, các trường bán công tại địa bàn tỉnh đã và đang buộc phải thu học phí với 2 mức là 130.000 – 140.000 đồng/học sinh/tháng, tùy theo vùng nông thôn hoặc thành thị. Từ nguồn thu này và một số nguồn đóng góp tự nguyện, các trường sẽ chi trả lương cho giáo viên, nhân viên của mình, còn cán bộ quản lý và kế toán thì được ngân sách tỉnh chi trả hàng tháng. Nghị quyết này đã được HĐND tỉnh Quảng Bình thông qua và lúc đó mức lương cơ bản chỉ có 540.000 đồng/tháng.

Tuy nhiên sau 2 lần tăng lương cơ bản lên 650.000 đồng/tháng và bây giờ là 730.000 đồng/tháng thì các trường bán công trên địa bàn tỉnh đang đối diện với nguy cơ “thiếu nợ” tiền lương của giáo viên, nhân viên của mình. Hiện tại, Hiệu trưởng trường bán công đành phải “chạy đôn chạy đáo” vay mượn tiền trả lương cho giáo viên bởi nguồn thu không đảm bảo chi tiêu thường xuyên. Cách khắc phục tạm thời này của các trường chỉ có thể được một vài tháng, còn lại họ buộc phải chờ ngân sách, chờ các cơ quan chức năng “cho phép” tăng thêm học phí thu từ học sinh.

“Chạy” lương cho giáo viên…

Để trả lương theo mức mới, nhiều Hiệu trưởng của các trường phải vay mượn tiền của ngân hàng để chi trả hoặc “linh động” dùng quỹ xây dựng trường “đắp” vào, sau đó chờ nguồn kinh phí hỗ trợ để trả lại.

Trường THPT bán công Quảng Trạch có 60 cán bộ giáo viên, trong đó 57 người được trả lương từ nguồn thu học phí. Trong khi đó, một tháng nhà trường chỉ thu được 160 triệu đồng từ tiền học phí, nhưng phải trả số tiền lương cho giáo viên khoảng 130 triệu đồng/tháng (theo mức 650.000 đồng). Với số dư 30 triệu đồng, nhà trường lại tiếp tục chi cho các khoản ngoài lương như: tiền dạy thêm giờ, kinh phí hoạt động, công tác phí, tiền đóng bảo hiểm xã hội cho người lao động... Như vậy, khi mức lương cơ bản tăng lên 730.000 đồng/tháng thì số tiền nhà trường phải bù vào là tương đối lớn. Hiện tại Trường THPT bán công Quảng Trạch còn gánh gần 560 triệu đồng tiền nợ lương, bảo hiểm xã hội và tiền dạy thêm giờ cho giáo viên.

Tại TP Đồng Hới, nơi có mức thu học phí cao hơn cũng đang lâm vào tình cảnh éo le trên. Ông Mai Sơn Hà, Hiệu trưởng Trường THPT bán công Đồng Hới cho biết: Với mức lương cơ bản hiện tại, nhà trường với hơn 80% giáo viên cơ hữu, có những người có hệ số lương rất cao thì việc thiếu hụt quỹ lương là khó tránh khỏi. Năm 2009, khi lương cơ bản tăng lên 650.000 đồng, tỉnh đã trích ngân sách bù cho trường gần 300 triệu đồng. Năm nay, mức hỗ trợ này nếu được duyệt sẽ là 730 triệu đồng. Tuy nhiên, các khoản hỗ trợ của tỉnh cho các trường thường được chuyển về dịp cuối năm nên các trường gặp nhiều khó khăn khi học sinh nghỉ hè, vì lúc này không thu được học phí...

Đâu là nguyên nhân?

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên, Hiệu trưởng các trường đều cho rằng, trước đây HĐND tỉnh quyết mức thu học phí từ 130.000 -140.000 đồng/tháng cho các trường khi mức lương cơ bản là 540.000 đồng/tháng là hợp lý. Nhưng hiện tại, mức lương cơ bản nâng lên 730.000 đồng/tháng mà học phí vẫn vậy thì các trường nợ lương của giáo viên là điều khó tránh khỏi.

Mặt khác, với cách quy định mức trần học phí, đồng thời lại “khoán trắng” cho các trường bán công về tài chính, do vậy không chỉ giáo viên, nhân viên các trường gặp khó khăn, mà nguồn tiền để đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị giảng dạy cũng luôn eo hẹp trong khi ngân sách chỉ hỗ trợ một phần rất nhỏ trong các khoản chi của trường...

Trong việc này, Sở GD&ĐT Quảng Bình cũng đã có kiến nghị với UBND tỉnh Quảng Bình về thực trạng nợ lương giáo viên của các trường bán công. Tuy nhiên để chờ nhận được quyết định mới của tỉnh thì các trường cũng phải “méo mặt” để kiếm nguồn trả lương cho giáo viên, nhân viên của mình...

Vĩnh Quý