Thứ nhất, đích thân một lãnh đạo cao cấp đã đi kiểm tra quá trình chỉnh trang, trưng bày hiện vật tại khu di tích Trung tâm Hoàng thành Thăng Long - Hà Nội, chuẩn bị cho việc mở cửa Khu di tích đúng vào dịp Đại lễ kỷ niệm 1000 năm Thăng Long- Hà Nội. Tại “hiện trường” vị lãnh đạo này khẳng định: Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long trở thành di sản văn hóa thế giới là niềm vinh dự, tự hào của mọi người dân Việt Nam và là tài sản vô giá để lại cho muôn đời sau. Hà Nội với tư cách là đơn vị quản lý có trọng trách quản lý, bảo tồn, tôn tạo phát huy giá trị của di sản.

Thứ hai, Giáo hội Phật giáo Việt Nam tổ chức khánh thành và làm lễ yên vị pho tượng Phật A Di Đà bằng đồng có quy mô lớn nhất miền Bắc tại chùa Viên Đình (xã Đông Lỗ, huyện Ứng Hoà, thành phố Hà Nội) với sự tham dự và chiêm bái của hàng ngàn phật tử trong và ngoài nước. Cũng trong dịp này, ngôi chùa cổ có kiến trúc độc đáo còn lưu giữ khá nhiều di tích, kiến trúc lịch sử của triều đại nhà Lý này đã vinh dự được đón nhận xá lợi ngọc Đức Phật lần thứ 8 do Hoà thượng Thích Huyền Diệu - Chủ tịch Liên đoàn Phật giáo thế giới cúng dường.

Tuần qua, dư luận cũng không khỏi bức xúc khi báo chí phản ánh di tích lịch sử quốc gia Khu Giao tế Quảng Bình ( thuộc xã Đức Ninh, TP Đồng Hới, Quảng Bình) bị biến thành kho thóc, chứa dụng cụ, máy móc và được "mượn" làm trụ sở của hợp tác xã nông nghiệp. Địa điểm này từng gắn với nhiều sự kiện và nhân vật lịch sử quan trọng, có ý nghĩa tầm cỡ quốc gia (là nơi làm việc, nơi sinh hoạt, nghỉ ngơi của nhiều đoàn cán bộ, chiến sĩ quân đội, các đồng chí lãnh đạo của Đảng, Nhà nước và bạn bè quốc tế đến thăm, làm việc với lãnh đạo và nhân dân Quảng Bình trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước).

Chuyện buồn thứ hai là địa đạo Phú Thọ Hòa (tọa lạc tại số 139 Phú Thọ Hòa, phường Phú Thọ Hòa, quận Tân Phú - TP Hồ Chí Minh, một di tích lịch sử cấp quốc gia nơi được quân ta sử dụng để ém quân, cất giấu vũ khí, tài liệu và dùng làm bàn đạp tấn công vào nội thành Sài Gòn trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, từng nhiều lần là khởi điểm của những trận đánh gây cho địch nhiều tổn thất nặng nề... đang bị xuống cấp trầm trọng.

Đến địa đạo Phú Thọ Hòa hiện nay, người ta thấy một khung cảnh vắng lặng. Mới nhìn vào chỉ thấy đây là một khu đất trống chứ không hề mang tầm vóc của một di tích lịch sử cấp quốc gia. Để thu hút nhiều người đến với khu di tích, ban quan lý khu di tích đã phải nghĩ ra một “tuyệt chiêu” là tận dụng đất trống, tổ chức… sân bóng đá, bóng chuyền (!)

Bốn “câu chuyện nhỏ” nêu trên phản ánh cái gì nếu không phải là thái độ “thiên lệch” - có thể là rất “vô tư” - của chúng ta đối với các di tích lịch sử, văn hoá, cách mạng? Dường như ở nước ta, các di tích luôn được ưu tiên “chăm sóc” mỗi khi có một sự kiện nào đó gắn với nó sắp được diễn ra.

Theo kết quả kiểm kê gần đây, cả nước đã lập hồ sơ xếp hạng được hơn 3.000 di tích cấp quốc gia. Ðể giữ gìn những giá trị truyền thống, đặc sắc còn lưu giữ được tại các di tích, việc đầu tư, tu bổ di tích ngày càng nhận được sự quan tâm to lớn của toàn xã hội. Tuy nhiên, mặc dù đã đạt được những kết quả quan trọng, nhưng vẫn còn nhiều di tích bị xuống cấp, bị bỏ quên.

Để quản lý chặt chẽ và triển khai có hiệu quả các hoạt động tu bổ, quản lý, khai thác di tích nhằm gìn giữ những giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học, thẩm mỹ, chúng ta phải làm gì? Rõ ràng, trước hết cần khắc phục cho được “căn bệnh phong trào” chạy theo sự kiện.

Chúng ta cần biết rằng, trong mọi hoàn cảnh xã hội, các di tích lịch sử, văn hóa luôn “sống” cùng chúng ta, truyền cho ta sức mạnh thiêng liêng của nghìn năm lịch sử. Do vậy, trong bất cứ thời điểm nào, các di tích cần được “đối xử” công bằng, được quan tâm thích đáng.

Người sưu tầm: Hồng Lựu

(Ghi chú: Tin bài trên được sưu tầm và đăng tin trên trang website nội bộ VP UBND tỉnh nhằm mục đích phục vụ thông tin nội bộ cơ quan)