Tính đến cuối năm 2016, tổng số cán bộ quản lý, giáo viên tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp là 617 người, tổng số giảng viên, giáo viên cơ hữu tại các cơ sở dạy nghề trên địa bàn 521 người. Bên cạnh đó, tổng quy mô tuyển sinh học nghề của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn tỉnh hiện có 23.561 người/năm, trong đó: Quy mô tuyển sinh trình độ cao đẳng nghề 265 người, chiếm 1,12%; trung cấp nghề 2.870 người, chiếm 12,9%; sơ cấp nghề 20.424 người, chiếm 85,98%. Tổng số học sinh, sinh viên học nghề tuyển sinh giai đoạn 2011-2015 là 76.263 người, bình quân mỗi năm các cơ sở dạy nghề trên địa bàn tỉnh tuyển sinh khoảng 15.252 người, đạt 65% tổng quy mô tuyển sinh của các đơn vị, trong đó: Theo trình độ đào tạo: Cao đẳng nghề 1.099 người, chiếm tỷ lệ 1,44 %; trung cấp nghề 9.786 người, chiếm tỷ lệ 12,8%; sơ cấp và dưới 3 tháng 65.378 người, chiếm tỷ lệ 85,6 %.

Tuy nhiên, hiện nay, việc tuyển sinh học nghề của các cơ sở giáo dục dạy nghề trên địa bàn tỉnh gặp nhiều khó khăn do các doanh nghiệp chưa thực sự chú trọng tuyển dụng lao động có tay nghề, việc tuyển sinh gặp nhiều khó khăn. Hệ thống cơ sở đào tạo được phân bố chưa thật sự hợp lý, tập trung chủ yếu tại thành phố Đồng Hới. Cơ sở vật chất, trang thiết bị của một số cơ sở giáo dục nghề nghiệp chưa đồng bộ, còn nhiều thiết bị lạc hậu, không phù hợp với yêu cầu của công nghệ mới. Việc đầu tư thiết bị dạy nghề tại các cơ sở đào tạo chủ yếu được tập trung cho các nghề công nghiệp - xây dựng. Hiệu suất sử dụng thiết bị một số nghề tại các trung tâm giáo dục - dạy nghề cấp huyện chưa cao, nhất là với các thiết bị dạy nghề công nghiệp như: Hàn điện, mộc, điện...

Mặt khác, quy mô, chất lượng chưa đáp ứng được nhu cầu của thị trường lao động; lao động sau khi đào tạo vẫn còn thiếu một số kỹ năng thực hành nghề, tác phong lao động công nghiệp, kỹ luật lao động, khả năng làm việc theo tổ, nhóm, trình độ ngoại ngữ, tin học còn yếu; sự gắn kết giữa cơ sở đào tạo và các doanh nghiệp sử dụng lao động chưa chặt chẽ, ít có sự liên kết, hợp tác trong thực hành, thực tập tại cơ sở sản xuất; chương trình, phương thức tổ chức đào tạo chưa phù hợp và tiếp cận được với yêu cầu thực tế, ít đổi mới và cập nhật hàng năm, còn nặng về lý thuyết, cơ sở đào tạo chưa chủ động thiết kế khóa đào tạo năng động, linh hoạt theo nhu cầu của người sử dụng lao động...

Giai đoạn 2016-2020, định hướng quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp đến năm 2020 của toàn tỉnh là tuyển sinh mới 64.000 người và mỗi năm tuyển sinh mới 16.000 người. Đến năm 2020, phấn đấu đạt tỷ lệ lao động qua đào tạo 65%, trong đó lao động qua đào tạo nghề 50%. Cấu trúc mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp theo hướng tăng quy mô, giảm đầu mối, thu hút đầu tư thành lập cơ sở dạy nghề có yếu tố nước ngoài. Bên cạnh việc cấp phép đào tạo trình độ sơ cấp, đào tạo dưới 3 tháng, cho một số doanh nghiệp, địa phương cũng sẽ tiến hành mở rộng ngành nghề, nâng cao quy mô đào tạo của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và chấm dứt hoạt động giáo dục nghề nghiệp của các đơn vị không phải là cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Về quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp, dự kiến đến năm 2020, toàn tỉnh sẽ tập trung tăng nhanh quy mô đào tạo; mở rộng ngành nghề đào tạo trên một số lĩnh vực và các cụm ngành chủ yếu thúc đẩy sự tăng trưởng kinh tế Quảng Bình trong giai đoạn tới như: Dệt may, xây dựng, nhiệt điện, du lịch dịch vụ, thương mại, chế biến thủy sản...

Để hoàn thành mục tiêu đề ra, thời gian tới, toàn tỉnh sẽ tập trung triển khai một số giải pháp cụ thể như sắp xếp, nâng cao năng lực tổ chức bộ máy, tăng cường hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý Nhà nước trên lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp; thực hiện chặt chẽ quy định về thành lập, cho phép thành lập, chia, tách, sáp nhập, giải thể cơ sở giáo dục nghề nghiệp nhằm hạn chế tối đa việc thành lập mới trường cao đẳng, trung cấp và trung tâm giáo dục nghề nghiệp công lập; khuyến khích thành lập mới các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tư thục và cơ sở giáo dục nghề nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; từng bước tái cấu trúc lại mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp theo hướng giảm đầu mối, tăng quy mô tuyển sinh; tăng cường liên kết với các cơ sở đào tạo có uy tín trong nước và trên thế giới ở một số ngành nghề yêu cầu lực lượng lao động có chất lượng cao mà các cơ sở đào tạo trong tỉnh chưa đáp ứng.

Ngoài ra, các cơ quan, đơn vị cũng sẽ có các giải pháp về phát triển, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục nghề nghiệp; huy động nhà khoa học, cán bộ kỹ thuật, nghệ nhân, người lao động có tay nghề cao, nông dân sản xuất giỏi tham gia giảng dạy trong cơ sở giáo dục nghề nghiệp; đổi mới xây dựng chương trình, giáo trình đào tạo phù hợp với tiêu chí tuyển dụng của doanh nghiệp và đa dạng hóa phương pháp giảng dạy, tổ chức đào tạo; tập trung đầu tư đồng bộ cơ sở vật chất và thiết bị theo ngành, nghề đào tạo. Cùng với đó, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp phải đảm bảo đầu tư cơ sở vật chất và thiết bị đào tạo tối thiểu cho các nghề đào tạọ; khuyến khích hợp tác, liên kết giữa các cơ sở giáo dục nghề nghiệp với cá nhân, doanh nghiệp, đặc biệt là cơ sở đào tạo có uy tín trong, ngoài nước để nâng cao chất lượng giáo dục nghề nghiệp.

Đặc biệt, tỉnh cũng khuyến khích các doanh nghiệp thành lập cơ sở giáo dục nghề nghiệp hoặc tổ chức đào tạo nghề nghiệp tại doanh nghiệp đáp ứng nhu cầu cho doanh nghiệp; tăng cường hình thức đào tạo nghề nghiệp theo hợp đồng đặt hàng giữa cơ sở giáo dục nghề nghiệp với doanh nghiệp, đảm bảo cho người học sau khi kết thúc khóa học có việc làm; huy động sự tham gia của các chuyên gia giỏi tại doanh nghiệp tham gia xây dựng chương trình giáo dục nghề nghiệp; vận động sự tham gia của doanh nghiệp vào quá trình giảng dạy, thực hành, thực tập cũng như đánh giá năng lực, kỹ năng nghề của học sinh, sinh viên...

Minh Huyền