Để giúp NKT nắm bắt chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, các ngành, địa phương đã chú trọng công tác tuyên truyền, phổ biến các văn bản liên quan đến NKT, giúp NKT có cơ sở để triển khai và giám sát thực hiện. Việc giải quyết chế độ trợ cấp xã hội thường xuyên, cấp Thẻ Bảo hiểm y tế, chăm sóc sức khỏe, chính sách giáo dục đối với trẻ khuyết tật cũng được thực hiện đầy đủ, đảm bảo theo quy định của Nhà nước. Theo báo cáo, tính đến tháng 5/2019, các huyện, thị xã, thành phố đã thực hiện chi trả trợ cấp xã hội hàng tháng cho 21.207 NKT đang hưởng chính sách trợ giúp xã hội, trong đó có 17.194 NKT nặng, 3.913 NKT đặc biệt nặng. Đến nay, toàn tỉnh có 170 NKT được chăm sóc, nuôi dưỡng, chữa trị tập trung tại các cơ sở trợ giúp xã hội ; hơn 300 trẻ em khuyết tật được chăm sóc, giáo dục tại các cơ sở giáo dục trẻ khuyết tật trên địa bàn tỉnh. Cùng với đó, các địa phương cũng đã hỗ trợ NKT tiếp cận dịch vụ y tế dưới nhiều hình thức, nhất là trẻ em, NKT được phẫu thuật chỉnh hình, phục hồi chức năng và cung cấp dụng cụ trợ giúp phù hợp với dạng tật, phát hiện, can thiệp sớm, kịp thời trường hợp khiếm khuyết ở trẻ sơ sinh…

Trong những năm qua, các địa phương đã không ngừng quan tâm công tác dạy nghề và tạo việc làm cho NKT nhưng số lượng NKT được học nghề còn quá ít, tỷ lệ tìm được việc làm sau dạy nghề còn rất thấp, chủ yếu là tự tạo việc làm hoặc tìm kiếm việc làm trong các cơ sở mang tính nhân đạo, từ thiện với các công việc đơn giản như làm hương, thêu ren, tăm tre, chổi đót, chăn nuôi, trồng trọt, xoa bóp bấm huyệt, kinh doanh bán hàng… UBND các huyện, thị xã, thành phố cũng luôn quan tâm, tạo điều kiện để NKT tiếp cận các dịch vụ giáo dục, vận động, tiếp nhận học sinh khuyết tật tham gia giáo dục hòa nhập. Chính sách miễn, giảm học phí, hỗ trợ chi phí học tập đối với học sinh khuyết tật được các trường thực hiện kịp thời, đảm bảo đầy đủ, đúng chế độ, tạo điều kiện cho trẻ em khuyết tật trong độ tuổi đi học có khả năng đến trường, có nhu cầu học tập đều được đi học. Các cơ sở giáo dục tiếp tục thực hiện có hiệu quả quy trình chuyển tuyến, kết nối dịch vụ, hỗ trợ NKT theo quy định, đẩy mạnh triển khai mô hình giáo dục từ xa cho học sinh khuyết tật dựa trên công nghệ thông tin và truyền thông.

Mặt khác, các ngành, đơn vị liên quan cũng thực hiện tốt việc theo dõi, chăm sóc sức khỏe cho NKT, người tâm thần, người rối nhiễu tâm trí theo quy định, đặc biệt triển khai có hiệu quả Chương trình phục hồi chức năng dựa vào cộng đồng như 60% trẻ em từ sơ sinh đến 6 tuổi được sàng lọc khuyết tật bẩm sinh, rối loạn phát triển và được can thiệp sớm các dạng khuyết tật ngay từ cơ sở; 40% trẻ em khuyết tật được cải thiện, tăng cường năng lực để tham gia học tập, học nghề…

Tuy nhiên, việc xác định mức độ khuyết tật và xét duyệt trợ cấp xã hội ở một số địa phương… còn chậm như các huyện Minh Hóa, Lệ Thủy, Quảng Trạch, Bố Trạch và thị xã Ba Đồn; có trường hợp chưa khách quan, còn tình trạng cảm tính, e ngại, nể nang… gây thiệt thòi cho đối tượng trong thụ hưởng chính sách; dạng khuyết tật về trí tuệ và thần kinh khó xác định nên việc thẩm định mức độ khuyết tật chưa chính xác. Công tác kiểm tra, giám sát tình hình thực hiện chính sách đối với NKT chưa thường xuyên; chưa kịp thời phát hiện những thiếu sót, bất cập trong quá trình thực hiện tại cơ sở. Việc tuyên truyền chính sách, pháp luật về NKT thiếu thường xuyên, chưa sâu rộng, đặc biệt ở các vùng sâu, vùng xa chưa được cấp ủy, chính quyền địa phương, cơ sở quan tâm đúng mức. Trang thiết bị phục vụ dạy học cho trẻ khuyết tật còn thiếu thốn, một số giáo viên chưa được tập huấn các kỹ năng, phương pháp dạy hòa nhập dẫn đến một số trường hợp chất lượng giáo dục còn hạn chế. Công tác đào tạo nghề, hỗ trợ việc làm cho NKT và đời sống của một bộ phận NKT còn nhiều khó khăn...

Để tiếp tục giúp NKT hòa nhập với cộng đồng, thời gian tới, UBND các huyện, thị xã, thành phố xác định sẽ tăng cường công tác quản lý Nhà nước đối với NKT và thực hiện kịp thời chính sách, pháp luật về NKT, góp phần đảm bảo an sinh xã hội trên địa bàn; đẩy mạnh kiểm tra, giám sát, kịp thời chấn chỉnh những sai sót của địa phương, đặc biệt là hoạt động của Hội đồng xác định mức độ khuyết tật và Hội đồng xét duyệt trợ cấp xã hội. Bên cạnh đó, các địa phương căn cứ quy định, hướng dẫn của Trung ương và điều kiện cụ thể trên địa bàn để thành lập Ban Công tác NKT nhằm tạo thuận lợi trong việc điều phối các hoạt động; quan tâm bố trí ngân sách thực hiện chương trình, đề án, kế hoạch liên quan đến NKT; hỗ trợ kinh phí đầu tư, cải tạo công trình công cộng, cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học và phục hồi chức năng tại cơ sở giáo dục đáp ứng nhu cầu thiết yếu cho giáo dục chuyên biệt, giáo dục hòa nhập.

Mặt khác, các sở, ngành tăng cường hơn nữa công tác lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn và tổ chức thực hiện chính sách pháp luật về lĩnh vực y tế đối với NKT, đặc biệt là người tâm thần, người rối nhiễu tâm trí; tạo điều kiện khám, cấp thuốc định kỳ hàng tháng cho đối tượng tâm thần; lập hồ sơ theo dõi, quản lý chăm sóc sức khỏe ban đầu nơi cư trú đối với NKT; tích cực phối hợp với gia đình, chính quyền địa phương nhằm phát hiện sớm, can thiệp sớm và phục hồi chức năng cho trẻ khuyết tật; có chính sách đào tạo, bổ sung đội ngũ y, bác sỹ, nhân viên y tế chuyên về lão khoa, phục hồi chức năng, phát hiện sớm, can thiệp sớm... Cùng với đó, các cơ sở giáo dục thực hiện tốt việc tiếp nhận, nhập học và tạo điều kiện thuận lợi, nhất đối với trẻ em khuyết tật còn sức khỏe, có mong muốn được tham gia học tập; nghiên cứu, đề xuất chính sách hỗ trợ cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên hỗ trợ giáo dục đối với các lớp, trường có NKT tham gia học tập; có chính sách đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn cho giáo viên và biên soạn tài liệu chuyên môn giảng dạy trẻ khuyết tật; quan tâm bố trí kinh phí đầu tư, cải tạo cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học và phục hồi chức năng tại cơ sở giáo dục hòa nhập và chuyên biệt cho trẻ khuyết tật.

Ngoài ra, các ngành, đơn vị liên quan tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện các chính sách, pháp luật đối với trẻ khuyết tật; tập trung hướng dẫn, chỉ đạo tạo điều kiện thuận lợi cho NKT có nhu cầu được vay vốn giải quyết việc làm theo quy định; chấn chỉnh công tác chi trả, quản lý trợ cấp xã hội qua hệ thống Bưu điện…

Mai Anh