Hệ thống hang động ở PN-KB đang được khai thác để phát triển du lịch nên đã ảnh hưởng không nhỏ đến hệ sinh thái hang động. Các tác động khách du lịch có thể làm suy giảm quần thể động vật sinh sống chuyên biệt trong hang, đồng thời xuất hiện những loài ngoại lai xâm lấn, làm mất đi giá trị đặc trưng về đa dạng sinh học hang động.

Tại hội thảo, các nhà nghiên cứu khoa học đã đưa ra những giải pháp nhằm bảo vệ đa dạng sinh học và quản lý hang động. Theo đó, đối với hang động, các nhà khoa học khuyến cáo không nên phát triển những đường đi bộ trong hang động để tránh gây tổn hại đến các sinh cảnh hang động. Phương án tối ưu nhất là làm những bậc nổi để giảm thiểu tác động đến nền hang. Di dời rác thải, giấy vệ sinh và các sản phẩm của thức ăn ra khỏi hang để tránh tác động của các động vật ngoài hang; cần đào tạo đội ngũ nhân viên ý thức tầm quan trọng việc làm giảm tiếng ồn trong hang động, đồng thời giới thiệu về giá trị của quần thể dơi và chim cho khách du lịch và yêu cầu giữ im lặng khi tham quan…

Bên cạnh đó, hệ thống chiếu sáng hiện tại ở động Phong Nha và Tiên Sơn cũng không có lợi cho việc tạo môi trường sống thích hợp cho hệ động vật hang động. Nguồn ánh sáng nhân tạo bất biến sẽ ảnh hưởng có hại cho quần thể dơi và chim ở trong hang. Cho nên cải tiến bằng cách giảm thời gian chiếu sáng cũng như loại đèn sử dụng.

Thêm vào đó, cần tiến hành thêm nhiều nghiên cứu toàn diện để có thể đánh giá sự đa dạng của khu hệ động vật hang động tại VQG PN-KB, góp phần tăng thêm sự hiểu biết của người dân về sự đa dạng sinh học và những loài đặc hữu tại đây.

Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh, hệ thống hang động PN-KB là một trong những điểm mạnh để phát triển du lịch hiện nay, do đó UBND tỉnh đặc biệt quan tâm, khuyến khích người dân bảo vệ, hạn chế tác động đến môi trường sinh thái ở PN-KB. Các sản phẩm nơi đây luôn hướng tới lợi ích của người dân khi tham gia khai thác du lịch phải thân thiện với môi trường. Hiện nay, do các hoạt động của con người nên ảnh hưởng đến môi trường sinh thái nên tỉnh luôn quan tâm đến việc nghiên cứu khoa học để đưa ra những giải pháp bảo vệ hệ thống hang động. Qua hội thảo này đồng chí tin rằng những ý kiến của các nhà khoa học, sở, ngành sẽ góp phần làm tăng thêm hiệu quả trong việc gìn giữ Di sản thiên nhiên thế giới VQG PN-KB hiện tại cũng như trong tương lai.

Đặng Hà