Theo số liệu của các ngành, địa phương, trên địa bàn tỉnh trong năm 2021 không xảy ra vụ MBN nào và không có nạn nhân nào bị mua bán trở về. Tuy nhiên, số người có nguy cơ cao nhất là phụ nữ hoạt động trong các cơ sở kinh doanh dịch vụ nhạy cảm, nhiều người di cư trái phép, ngoài ra một số đối tượng ngoại tỉnh vào địa bàn Quảng Bình lợi dụng sự thiếu hiểu biết, nhu cầu cần việc làm của phụ nữ dân tộc thiểu số ở một số xã vùng núi, lừa gạt đi lao động hưởng lương cao nhưng lại ép hành nghề mại dâm... tiềm ẩn nguy cơ để tội phạm lợi dụng thực hiện hành vi MBN nhằm mục đích bóc lột tình dục, sức lao động và các mục đích khác.

Ngay từ đầu năm 2021, Sở Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐ-TB&XH) đã tăng cường tuyên truyền về công tác phòng, chống tệ nạn xã hội nói chung và tệ nạn MBN nói riêng trên các phương tiện thông tin đại chúng. Trong năm, có 15 tin bài, phóng sự tuyên truyền về phòng chống MBN được đăng tải trên Báo, Đài Phát thanh - Truyền hình tỉnh và Đài Truyền thanh các huyện, thị xã, thành phố; in ấn, cấp phát gần 10.000 tờ rơi, tờ gấp, 100 áp phích, khẩu hiệu treo trên trục đường chính với nội dung: “Tích cực hưởng ứng ngày toàn dân phòng, chống MBN”, “Chung tay phòng, chống MBN”, “Phòng, chống MBN là trách nhiệm của cá nhân và toàn xã hội”…; tổ chức 08 lớp tập huấn về công tác phòng, chống tệ nạn xã hội, MBN cho 248 đại biểu tham gia là cán bộ cấp huyện, xã, thôn tại thị xã Ba Đồn, huyện Bố Trạch, huyện Tuyên Hóa, huyện Lệ Thủy. Cùng với đó, công tác phòng ngừa MBN cũng đã được Sở LĐ-TB&XH lồng ghép với chương trình xóa đói giảm nghèo, giải quyết việc làm cho người lao động; tập trung chỉ đạo tổ chức quản lý chặt chẽ công tác giới thiệu việc làm, đưa người Việt Nam đi lao động ở nước ngoài, tuyển dụng người nước ngoài làm việc tại Việt Nam theo quy định Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài; chỉ đạo Trung tâm Bảo trợ xã hội tỉnh thực hiện chặt chẽ việc cho và nhận con nuôi có yếu tố nước ngoài; việc cho và nhận con nuôi thực hiện đúng quy trình theo quy định Luật Con nuôi nhằm phòng, chống việc lợi dụng hoạt động này để MBN.

Cùng với đó, Bộ Chỉ huy Biên phòng tỉnh đã thường xuyên giáo dục nâng cao nhận thức pháp luật, trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ, chiến sĩ trong công tác phòng, chống tội phạm MBN; giáo dục Nhân dân ở khu vực biên giới nâng cao ý thức cảnh giác, nhận thức rõ âm mưu, phương thức thủ đoạn hoạt động của các loại đối tượng tội phạm; tuyên truyền cho người dân thực hiện tốt việc kết hôn có yếu tố nước ngoài, không di cư tự do. Công an tỉnh phối hợp với các sở, ban, ngành, đoàn thể và UBND huyện, thị xã, thành phố tiếp tục đẩy mạnh phổ biến giáo dục pháp luật, chủ trương, chính sách của Trung ương, tỉnh về công tác phòng, chống MBN đến cán bộ, đảng viên và Nhân dân; củng cố, xây dựng, nhân rộng mô hình huy động Nhân dân tham gia phòng, chống MBN, đảm bảo an ninh trật tự ở cơ sở, huy động người dân tham gia phòng, chống MBN, góp phần kiềm chế, làm giảm tội phạm và vi phạm pháp luật; đấu tranh triệt phá tất cả các vụ án liên quan đến MBN. Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh đã chỉ đạo các cấp Hội tổ chức hoạt động hưởng ứng "Ngày toàn dân phòng, chống MBN - 30/7; lồng ghép tổ chức các cuộc tuyên truyền cho hội viên, tại gia đình, cụm dân cư và từng Chi hội Phụ nữ về pháp luật phòng, chống MBN, phương thức thủ đoạn hoạt động của tội phạm MBN với hình thức phù hợp với điều kiện của từng vùng. UBND các huyện, thị xã, thành phố đã chỉ đạo đơn vị chức năng, nòng cốt là lực lượng Công an, Bộ đội Biên phòng tăng cường tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật, đặc biệt là vận động Nhân dân cảnh giác với phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm MBN cho người dân ở khu vực biên giới, vùng sâu, vùng xa; quan tâm chỉ đạo phát triển kinh tế - xã hội các vùng dễ nảy sinh tội phạm MBN, để người dân có đời sống kinh tế ổn định, không tin, không nghe theo những lời dụ dỗ, lôi kéo của các đối tượng MBN; đồng thời thực hiện tốt các Chương trình “Xóa đói, giảm nghèo”, “Thanh niên lập nghiệp” gắn với cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”...

Ngoài ra, Sở LĐ-TB&XH đã phối hợp với Dự án World Vision International và Dự án IOM tại Việt Nam triển khai hoạt động trong khuôn khổ Dự án “Đấu tranh chống MBN và nô lệ thời hiện đại”. Thông qua các hoạt động giúp nâng cao kiến thức, kỹ năng tuyên truyền về phòng, chống MBN và di cư an toàn, hỗ trợ vốn sinh kế cho những người tham gia dự án giúp có thêm kinh phí đầu tư vào sản xuất, kinh doanh có hiệu quả giúp ổn định cuộc sống bền vững; tạo cơ hội giúp người dân, cộng đồng có nguy cơ cao với nạn MBN được trang bị đầy đủ kiến thức, kỹ năng để có thể đưa ra quyết định di cư sáng suốt, góp phần giải quyết tình trạng mua bán người và nô lệ thời hiện đại.

Tuy nhiên, một số địa phương cơ sở chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của công tác phòng, chống tệ nạn xã hội, thiếu sự tập trung lãnh đạo, chỉ đạo công tác đấu tranh phòng, chống tệ nạn MBN. Cán bộ chuyên trách làm công tác phòng, chống tệ nạn xã hội chưa có nhiều kĩ năng, kinh nghiệm trong công tác phòng, chống tội phạm, nhất là tội phạm về mại dâm và buôn bán người. Một số nạn nhân khi được giải cứu hoặc tự trở về địa phương không khai báo, hoặc không hợp tác với cơ quan điều tra, có trường hợp lại tiếp tục bỏ đi khỏi địa phương đã gây khó khăn cho việc xác minh thu thập tài liệu chứng cứ làm rõ vụ việc và xác định là nạn nhân bị mua bán để tiến hành công tác hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng. Nạn nhân và gia đình nạn nhân bị lừa bán sang nước ngoài, thường cung cấp thông tin không rõ ràng, sai lệch, dẫn đến việc xác minh, xác định và điều tra còn gặp nhiều khó khăn…

Thời gian tới, ngành LĐ-TB&XH sẽ tăng cường hoạt động tuyên truyền, giáo dục nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của chính quyền các cấp, ngành, đoàn thể và người dân về Luật Phòng, chống MBN, thông tin liên quan đến MBN, phương thức, thủ đoạn của tội phạm, MBN; chủ động lồng ghép hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật vào các chương trình, nhiệm vụ kinh tế - xã hội của đơn vị, địa phương; đặc biệt chú trọng đến địa bàn trọng điểm, vùng điểm nóng về ma túy, MBN; quan tâm chú trọng đến những địa bàn có tình trạng MBN, tệ nạn xâm hại trẻ em và bạo lực giới, vùng sâu vùng xa, vùng đồng bào dân tộc; chú trọng công tác quản lý Nhà nước về bảo vệ chăm sóc trẻ em và xuất khẩu lao động; không để tội phạm lợi dụng hoạt động cho và nhận con nuôi, xuất khẩu lao động để lừa bán phụ nữ trẻ em ra nước ngoài.

Bên cạnh đó, toàn ngành cũng tổ chức hỗ trợ đồng bộ dịch vụ cho nạn nhân; thực hiện chiến lược truyền thông thay đổi hành vi tại cộng đồng, đa dạng hóa hình thức tuyên truyền thông qua các buổi phát thanh, tư vấn hỗ trợ cá nhân, gia đình theo hình thức trực tiếp hoặc gián tiếp; chú trọng tuyên truyền cho nhóm người có có nguy cơ cao như học sinh, sinh viên, người lao động chưa có việc làm nhằm bảo đảm việc di cư lao động an toàn, bạo lực gia đình và vụ việc xâm hại trẻ em; tăng cường nhận thức của cán bộ, đảng viên, Nhân dân về vai trò, tầm quan trọng của công tác phòng, chống tội phạm trong tình hình mới ngày càng sâu sắc hơn, từng bước nâng cao ý thức cảnh giác trong đấu tranh phòng, chống tội phạm, góp phần quan trọng trong việc giữ vững ổn định về an ninh trật tự trên địa bàn tỉnh…

PV Minh Huyền