Bình quân 05 năm từ 2015 - 2019, số lượng trẻ em của thành phố Đồng Hới là 32.063 em, trong đó 16.219 trẻ em nam, 15.844 em trẻ em nữ; trẻ em đang học cấp nầm non 8.168 em, tiểu học 11.315 em, trung học cơ sở 7.349 em; không có trẻ em đang trong độ tuổi đi học nhưng không được đến trường, phải tham gia lao động trái pháp luật, trẻ em bỏ nhà đi lang thang, không có nơi cư trú ổn định; trẻ em có cha, mẹ ly hôn 219 vụ; trẻ có hoàn cảnh đặc biệt 289 em.

Trong 05 năm, trên địa bàn thành phố đã xảy ra 05 vụ xâm hại trẻ em, giảm 09 vụ so với giai đoạn 2011 - 2015, trong đó 04 trường hợp bị xâm hại tình dục, 01 trường hợp bạo lực trẻ em. Trẻ em bị xâm hại dưới 06 tuổi có 01 trường hợp, 06 tuổi đến dưới 13 tuổi 02 trường hợp và từ 13 đến dưới 16 tuổi 02 trường hợp, trong đó có 01 trường hợp là trẻ khuyết tật. Đa phần các đối tượng thực hiện hành vi xâm hại trẻ em đều có mối quan hệ thân quen với trẻ em, trong đó giáo viên 02 người, người quen của trẻ 03 người, đối tượng khác 01 người. Các đối tượng đã bạo lực trẻ bằng tay chân, lợi dụng trẻ không có người trông coi, quản lý; sử dung sức mạnh cơ thể để cưỡng bức quan hệ tình dục, thực hiện hành vi dâm ô; có đối tượng lợi dụng tình trạng tâm thần không bình thường của trẻ em để dụ dỗ, xâm hại. Hậu quả của hành vi xâm hại trẻ em đã gây ra sự bức xúc trong dư luận xã hội, Nhân dân trên địa bàn, ảnh hưởng tinh thần bản thân của trẻ em là nạn nhân của các vụ xâm hại và gia đình các em.

Nhận định tình hình xâm hại trẻ em là một vấn đề nghiêm trọng, ngày càng diễn biến phức tạp, do đó, thành phố Đồng Hới đã tập trung nhiều biện pháp, huy động sự tham gia của các ban, ngành, lực lượng xã hội và toàn thể cộng đồng để góp phần đẩy lùi vấn nạn xâm hại trẻ em. Cụ thể, thành phố đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến đến mọi tầng lớp Nhân dân kiến thức về pháp luật như Luật Trẻ em, Luật Phòng, chống mua bán người, Luật Giáo dục, Bộ luật Hình sự, Bộ luật Dân sự, Bộ luật Lao động, Luật Hôn nhân và gia đình, Luật Phòng, chống bạo lực gia đình và một số luật, pháp lệnh khác liên quan về chăm sóc, bảo vệ trẻ em; lồng ghép việc tuyên truyền về phòng, chống xâm hại trẻ em qua buổi họp dân của các thôn, tổ dân phố, hệ thống truyền thanh ở xã, phường để người dân được biết nhằm nêu cao tinh thần cảnh giác, quan tâm và có ý thức bảo vệ trẻ em trước các nguy cơ có thể bị xâm hại. Đặc biệt, thành phố đã chỉ đạo các trường học tăng cường lồng ghép giáo dục kiến thức, kỹ năng bảo vệ trẻ em, kỹ năng phòng ngừa xâm hại tình dục và bạo lực, lạm dụng trẻ em trong quá trình giảng dạy.

Qua công tác truyền thông, tuyên truyền, giáo dục kỹ năng đã từng bước hình thành cho trẻ em và người chăm sóc trẻ ý thức về bảo vệ trẻ, góp phần giảm thiểu tình hình xâm hại trẻ em; trang bị kỹ năng cho phụ huynh, trẻ em và thầy cô giáo đề cao cảnh giác phòng ngừa nguy cơ xâm hại trẻ từ môi trường xung quanh, ngay trong từng gia đình, cộng đồng mà trẻ em đang sinh sống. Theo thống kê, trong 05 năm, thành phố và UBND xã, phường đã tổ chức trên 100 hội nghị phổ biến, quán triệt, tập huấn các văn bản pháp luật liên quan đến trẻ em, công tác phòng, chống bạo lực gia đình, bảo vệ quyền trẻ em cho trên 8.000 lượt người là cán bộ và Nhân dân trên địa bàn. Ngoài ra, Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố cũng đã tổ chức được 48 lớp, buổi truyền thông, tuyên truyền, chăm sóc, bảo vệ trẻ em, phòng, chống bạo lực gia đình với 2.700 lượt người hội viên tham gia; 03 hội thi “An toàn cho phụ nữ và trẻ em”; 06 hội nghị tư vấn an toàn cho trẻ em với 520 lượt các bậc phụ huynh tham dự.

Mặt khác, vấn đề tiếp nhận thông tin, thông báo, tố giác các trường hợp vi phạm có hành vi xâm hại trẻ em được cơ quan công an từ xã, phường đến thành phố thực hiện kịp thời; công tác bảo vệ trẻ em cũng như đảm bảo quyền lợi, bí mật thông tin cho trẻ em được triển khai đúng quy định. Giai đoạn 2015 - 2019, thành phố có 05 trường hợp thông tin, thông báo, tố giác nguy cơ, hành vi xâm hại trẻ em từ các địa phương, gia đình, thôn, tổ dân phố, Hội Liên hiệp Phụ nữ... Khi nhận được thông tin, cơ quan Công an thành phố đã triển khai các nghiệp vụ cần thiết, nắm bắt tình hình và xử lý vụ việc theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh đó, thành phố cũng đã chỉ đạo các cơ quan, đơn vị thực hiện kịp thời công tác phòng ngừa, hỗ trợ trẻ em có nguy cơ bị xâm hại; thăm, động viên trẻ và gia đình, can thiệp về tâm lý, chăm sóc y tế, phục hồi sức khỏe, hỗ trợ vật chất để đảm bảo quyền, lợi ích tốt nhất cho trẻ, giúp các em bị xâm hại được đảm bảo an toàn, hòa nhập với cộng đồng. Ngoài ra, thành phố cũng thường xuyên đôn đốc, chấn chỉnh, tăng cường thực hiện việc phòng ngừa, phòng, chống xâm hại trẻ em, tạo môi trường an toàn, thân thiện, lành mạnh để trẻ em sống và phát triển. Kết quả, giai đoạn 2015 - 2019, địa phương đã giảm được 65% vụ việc trẻ em bị xâm hại so với giai đoạn 2011 - 2015.

Tuy nhiên, hiện nay, công tác tuyên truyền cho trẻ em còn gặp nhiều khó khăn; việc cung cấp thông tin từ nạn nhân là trẻ em và gia đình của trẻ em thiếu kịp thời, ảnh hưởng đến quá trình điều tra, xử lý vụ việc, đến thế chất và tinh thần của trẻ em là nạn nhân của hành vi xâm hại; việc hỗ trợ, can thiệp cho trẻ em bị xâm hại nhiều lúc vẫn còn gặp rào cản từ phía gia đình và bản thân trẻ em bị xâm hại; chưa có hệ thống bảo vệ trẻ em đồng bộ từ thành phố đến cơ sở, do vậy chưa đáp ứng được yêu cầu của công tác bảo vệ trẻ em từ khâu phòng ngừa, giảm thiểu nguy cơ trẻ em rơi vào hoàn cảnh đặc biệt, đến việc can thiệp, trợ giúp trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt phục hồi, hòa nhập cộng đồng...

Để thực hiện hiệu quả công tác phòng, chống xâm hại trẻ em, thời gian tới, thành phố Đồng Hới xác định nâng cao trách nhiệm của mỗi gia đình trong việc bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em nói chung và phòng, chống xâm hại trẻ em nói riêng; phát động phong trào toàn dân chung tay bảo vệ, chăm sóc trẻ em, qua đó kịp thời phát hiện và ngăn chặn, tố giác hành vi có nguy cơ xâm hại trẻ em, hành vi xâm hại trẻ em; tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nâng cao kiến thức, kỹ năng về tuyên truyền phòng, chống xâm hại trẻ em cho đội ngũ báo cáo viên nhằm đảm bảo công tác tuyên truyền được sâu rộng, hiệu quả hơn; thường xuyên đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền; lồng ghép giáo dục phòng, chống xâm hại trẻ em vào các buổi sinh hoạt Đoàn, Hội, Đội, khu dân cư, thôn, tổ dân phố, cơ quan chức năng, trường học trên địa bàn; đồng thời tăng cường giáo dục ý thức, kiến thức, kỹ năng tự bảo vệ mình của trẻ em, người chăm sóc trẻ và bậc phụ huynh, đặc biệt là kỹ năng về phòng, chống xâm hại tình dục.

Mặt khác, thành phố cũng tăng cường mối quan hệ phối hợp, trao đổi thông tin giữa Công an, các cơ quan, đơn vị liên quan, nhà trường, gia đình để quản lý, giáo dục trẻ em thống nhất, đồng bộ và hiệu quả; ưu tiên giải quyết kịp thời, đúng quy định những vụ việc xâm hại liên quan đến trẻ em nhằm giảm thiểu tối đa tổn hại về thể chất lẫn tinh thần của trẻ em và tạo được tính răn đe đối với hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực này; tăng cường đầu tư nguồn lực, kinh phí, lực lượng hỗ trợ cho việc triên khai thực hiện nội dung hoạt động về thực hiện pháp luật phòng, chống xâm hại trẻ em...

N.Q