Việt Nam là quốc gia có nền sản xuất lúa nước từ hàng ngàn năm và đến nay vẫn còn trên 60% dân số lao động trong lĩnh vực này. Nhờ có những chủ trương chính sách đúng đắn của Đảng và Nhà nước, cũng như việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất mà ngành nông nghiệp của nước ta từ chỗ kỹ thuật canh tác lạc hậu, năng suất thấp, làm không đủ ăn thì nay không những đảm bảo an ninh lương thực mà còn là nước có thế mạnh trong xuất khẩu các sản phẩm nông nghiệp trên thế giới.

Điều đó chứng tỏ rằng, ngành sản xuất nông nghiệp nước ta ngày càng phát triển rõ rệt. Tuy nhiên, tình trạng giá cả nông sản phập phù, không ổn định, thiếu tính bền vững vẫn thường xảy ra làm người nông dân có lúc lao đao khốn đốn.

Ở huyện Lệ Thuỷ, một huyện trọng điểm về trồng lúa của tỉnh Quảng Bình, vụ Đông/Xuân năm nay bà con được mùa lớn. Trung bình khoảng 250-300kg/sào, nhưng những người trồng lúa ở đây không vì thế mà vui mừng. Ngược lại họ hết sức lo lắng vì giá lúa quá thấp, chỉ 3.400 -3.600 đồng/1kg (so với vụ trước là từ 5.500-6.000 đồng/kg) trong khi giá cả vật tư nông nghiệp lai tăng gấp đôi năm trước.

Nếu tính toán chi ly thì sau những nắng mưa vất vả, người nông dân chỉ được… 2.000 đồng/ngày công (!?). Điều quan trọng hơn là tại thời điểm này, khi mà vụ Đông/Xuân và Hè/Thu lại gối đầu nhau, có nghĩa là nông dân không thể cất lúa lại để chờ giá cao hơn vì không có tiền để đầu tư cho vụ tiếp và tất nhiên là họ phải bán với giá thấp. Đó là lý do tại sao được mùa nhưng nông dân lại không vui.

Không riêng gì ở Quảng Bình, nhiều nơi khác người dân vẫn phải “bấm bụng” kêu trời khi giá các mặt hàng nông nghiệp rớt thê thảm. Chuyện nông dân tỉnh Ninh Thuận trồng dưa hấu rồi chở đi đổ tại… cửa khẩu Tân Thanh (Lạng Sơn) mấy năm trước vì không xuất khẩu được là chuyện cười ra nước mắt.

Rồi người nuôi cá tra, cá ba sa ở đồng bằng sông Cửu Long bị lỗ hàng tỉ đồng vì giá bán thấp hơn giá thành là chuyện không hiếm. Hay như vải thiều Lục Ngạn (Bắc Giang) có lúc chỉ vài ngàn đồng một kg vẫn không ai mua. Chuyện bà con nông dân trồng cà phê ở Đắc Lắc có khi phải chặt bỏ hàng chục héc-ta loại cây được cho là thế mạnh của Tây Nguyên vì giá quá rẻ, là bài học cay đắng cho không chỉ của người làm nông nghiệp.

Vậy câu hỏi đặt ra là: Tại sao giá cả các sản phẩm nông nghiệp của nước ta lại không ổn định?

Điều đầu tiên dễ nhận ra là, trong thời kỳ hội nhập toàn cầu, nhưng lượng thông tin về sản xuất nông nghiệp và các vấn đề liên quan đến với người dân còn quá ít ỏi khiến cho họ quá mơ hồ hay không biết gì về những thông tin cần thiết mà chỉ làm ăn theo cảm tính, thích trồng cây gì, nuôi con gì là cứ thế mà làm, có khi làm theo phong trào, thấy người này làm, vùng này làm thì làm theo, không cần biết đến đầu ra như thế nào. Kết quả là có lúc sản phẩm không tiêu thụ kịp. Đó là cơ hội tốt cho tư thương ép giá nông dân làm giá cả bị rớt đến thảm hại là điều dễ hiểu.

Hơn nữa, với việc sử dụng các loại chế phẩm dùng cho trồng trọt và chăn nuôi một cách tràn lan, bừa bãi của bà con nông dân, làm cho chất lượng sản phẩm nông nghiệp không bảo đảm cho yêu cầu xuất khẩu.

Đinh Xuân Tiễn

Khu phố 3, thị trấn Ba Đồn, huyện Quảng Trạch,tỉnh Quảng Bình.

LTS Dân trí - Bà con nông dân nước ta còn gặp nhiều khó khăn chủ yếu vì làm ăn nhỏ lẻ, không được định hướng rõ ràng và không nắm được tình hình diễn biến của thời giá các loại nông sản cũng như những vật tư nông nghiệp.

Tổ chức khuyến nông ở các địa phương đã đóng góp đáng kể vào việc giúp bà con nông dân xác định đúng cơ cấu cây trồng, vật nuôi cũng như chọn giống phù hợp với các vùng sinh thái. Tuy nhiên hiệu quả sản xuất nông nghiệp còn phụ thuộc vào các khâu dịch vụ tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp cũng như cung cấp kịp thời và hướng dẫn sử dụng hợp lý các loại vật tư cần thiết.

Giải quyết tổng thể các vấn đề nói trên theo tinh thần của Nghị quyết “Tam nông” để từng bước phát triển nền nông nghiệp hàng hóa, các loại dịch vụ và công nghiệp nông thôn, đấy là hướng phấn đấu để tháo gỡ từ gốc những khó khăn mà người nông dân đang còn gặp phải trong giai đoạn hiện nay.