Mới đây, Ban quản lý Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng (Quảng Bình) công bố, có 3 loài động, thực vật mới đã được phát phát hiện là bọ cạp Thiên Đường, thu hải đường và chim chích sống trên núi đá vôi.

Những khám phá diệu kỳ

Về loài bọ cạp mới trong động Thiên Đường, thông tin này cũng đã được công bố trên tạp chí quốc tế C.R.Biologies, số 335 năm 2012. Loài bò cạp mới này được “khai sinh” với tên gọi tiếng Việt là Bọ cạp Thiên Đường, tên khoa học là Vietbocap thienduongensis Lourenco & Pham, 2012 Theo TS. Phạm Đình Sắc (Viện Sinh thái - tài nguyên sinh vật), trước đó vào tháng 12.2010, ông và một số nhà khoa học cũng đã phát hiện một loài bọ cạp khác ở động Tiên Sơn (Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng) và được đặt tên Vietbocap canhi Lourenco & Pham, 2010.

Hai loài bọ cạp trên được xếp vào loại quý hiếm trên thế giới. Đó là những loài chuyên biệt, thích nghi với điều kiện sống tự nhiên của hang động. Tính đến nay, trên thế giới mới phát hiện được bốn loài thuộc ba giống là Troglokhammouanus (Lào), Pseudochatas (Uzbekistan và Tajikistan) và hai loài trên ở Việt Nam.

Ngoài ra, việc khảo sát, nghiên cứu tại vườn này đã phát hiện mới chim chích sống trên núi đá vôi và thu hải đường. Con người cũng đã ghi nhận sự xuất hiện của cây dương xỉ sống mọc lên từ nền đất đá trong hang động Thiên Đường, ngay dưới ánh sáng của các loại đèn điện chiếu sáng phục vụ cho hoạt động du lịch. Tháng 9.2010, khi mới đưa động vào khai thác du lịch thì trong động không hề có bất cứ loài cây xanh nào sống được trong bóng tối dày đặc vốn có.

Trước đó, các nhà khoa học đã phát hiện tại Phong Nha – Kẻ Bàng thêm 5 loài thực vật mới, nguy cơ tuyệt chủng cao (Bách xanh đá, Lan hài đốm, Lan hài xanh, Lan hài xoắn); phát hiện thêm 10 loài cá mới; 4 loài bò sát (tắc kè Phong Nha, rắn mai gầm Thành, rắn lục Trường Sơn, thằn lằn tai) và tái phát hiện sau 50 năm loài rắn lục sừng. Đó là chưa kể loài chuột đá Lào do Tổ chức Bảo tồn động thực vật hoang dã quốc tế (FFI) và một nhóm điều tra đa dạng sinh học Việt Nam phát hiện vào năm ngoái. Loài chuột này là một bí ẩn đang chờ được khám phá thêm...

“Đệ nhất” đá vôi Đông Dương

Thiên Đường là động khô lớn nhất châu Á với chiều dài 31,4km, rộng từ 30 - 150m, cao 60m, sâu 255m và nằm ở độ cao 360m so với mặt nước biển. Nhiệt độ động luôn chênh lệch so với bên ngoài khoảng 16°C. Nghiên cứu địa chất cho thấy, Thiên Đường có kết cấu địa tầng độc đáo mang đặc trưng của nền văn hóa Việt và là chứng nhân kỳ vĩ của 400 triệu năm biến đổi địa chất với hơn 300 hang động lớn nhỏ.

Theo nhà địa lý Lê Bá Thảo đánh giá, Phong Nha có khối núi đá vôi rộng lớn đến 10.0000 km2, nằm vắt trên đỉnh đại ngàn Trường Sơn và có thể khẳng định đây là khối đá vôi “khủng” nhất ở Đông Dương.

Khối đá vôi này nổi bật với sự hoang sơ đến kinh ngạc và hầu như không có sự quần cư của con người vì không thể mở đường mòn đi lại, Hoạt động nghiên cứu địa chất vẫn chủ yếu thực hiện bằng đường không và vệ tinh. Ở đây có những vách dựng đứng với độ cao trung bình 800m. Nơi cao nhất là đỉnh Phu Etva (1.512m).

Khối núi đá vôi tráng lệ, lộng lẫy và kỳ bí này nằm giữa mảnh đất hẹp nhất Việt Nam. Tính từ bờ biển đến biên giới Việt - Lào, Quảng Bình chỉ có bề ngang vỏn vẹn 45km. Qua nhiều năm nghiên cứu, các nhà khoa học đã lý giải: Những quả đồi bát úp vốn nằm sâu dưới đáy biển cách đây trên 460 triệu năm đã tạo nên sinh cảnh đặc thù cho di sản thiên nhiên thế giới - Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng.

Giới khoa học nhận định, khu vực vườn sinh thái, các dãy núi đá vôi và các hang động được liệt vào hàng “kỳ quan” thuộc Phong Nha – Kẻ Bàng vẫn ẩn chứa rất nhiều loài động, thực vât và các hiện tượng tự nhiên chờ đợi sự khám phá, phát hiện của giới nghiên cứu…