Toàn tỉnh có 06 huyện, 01 thị xã và 01 thành phố, với 159 xã, phường, thị trấn, trong đó có 01 huyện nghèo, 17 xã thuộc vùng khó khăn. Dân số toàn tỉnh đến 31/7/2017 có 969.544 người với 244.871 hộ, đặc biệt có 23.218 nghèo chiếm 9,48%, 29,466 hộ cận nghèo chiếm 12,03%. Dân cư phân bố trên diện rộng, địa hình dốc từ Tây sang Đông, với 85% diện tích là đồi núi, khí hậu khắc nghiệt thường xuyên gặp thiên tai, lũ lụt…

Trong những năm qua cùng với sự phát triển và chuyển dịch cơ cấu kinh tế, chính sách an sinh xã hội, tạo việc làm luôn được Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh quan tâm và đặt mục tiêu quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, được cụ thể hóa bằng hệ thống văn bản chỉ đạo, điều hành. Từ nguồn vốn hỗ trợ đầu tư của Nhà nước, các chương trình, dự án, những chính sách hỗ trợ, công tác giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới của tỉnh đã đạt nhiều thành quả đáng kích lệ như: Cơ sở hạ tầng được nâng lên làm thay đổi cơ bản bộ mặt nông thôn; chính sách giảm nghèo đã đến được với người nghèo; người nghèo được hưởng lợi từ những công trình phúc lợi xã hội, được tiếp cận với các dịch vụ công của Nhà nước, chính sách tín dụng ưu đãi… đời sống vật chất tinh thần của người dân từng bước được cải thiện, chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở nông thôn theo hướng tích cực. Bên cạnh đó, các hoạt động hỗ trợ trực tiếp được đẩy mạnh đã góp phần quan trọng trong công tác giải quyết việc làm cho người lao động, đưa tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh giảm từ 14,42% đầu năm 2016 xuống còn 9,48% cuối năm 2017, tỷ lệ hộ cận nghèo giảm từ 12,64% đầu năm 2016 xuống còn 12,03% cuối năm 2017.

Tuy nhiên, kết quả giảm nghèo chưa thực sự bền vững. Số hộ đã thoát nghèo nhưng mức thu nhập nằm sát chuẩn nghèo còn lớn; số hộ nghèo phát sinh và hộ tái nghèo hàng năm còn cao; đời sống của Nhân dân, nhất là dân cư ở vùng nông thôn, bãi ngang ven biển, miền núi còn gặp nhiều khó khăn; quy mô tín dụng chưa tương xứng với nhu cầu… Nên hiệu quả sử dụng vốn vay không cao, vẫn còn tình trạng hộ nghèo thiếu vốn sản xuất. Bên cạnh đó, lao động chủ yếu làm việc trong lĩnh vực nông nghiệp; thiếu việc làm, thu nhập người lao động thấp, không ổn định; lao động chưa qua đào tạo nghề còn nhiều; công tác đào tạo nghề, hoạt động tư vấn, nghề nghiệp, giới thiệu việc làm còn hạn chế; chất lượng nguồn lao động không đáp ứng được yêu cầu; cơ cấu đào tạo nghề chưa hợp lý; hiệu quả tạo việc làm chưa cao; từ hoạt động cho vay vốn giải quyết việc làm do suất đầu tư lao động còn thấp; vốn vay giải quyết việc làm hàng năm chỉ đáp ứng khoảng 5% nhu cầu vay của Nhân dân… do đó ảnh hưởng không nhỏ đến nhiệm vụ phát triển nguồn nhân lực, tạo việc làm, nâng cao đời sống của Nhân dân.

Để đáp ứng nhu cầu vốn phục vụ sản xuất, kinh doanh, Đề án “Hỗ trợ tín dụng đối với người nghèo và các đối tượng chính sách khác thông qua quỹ ủy thác nguồn vốn từ ngân sách địa phương sang Ngân hàng Chính sách - Xã hội tỉnh giai đoạn 2018 - 2020 nếu được triển khai. Đề án sẽ đáp ứng nhu cầu vay vốn của 100% hộ nghèo, hộ cận nghèo để đầu tư sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm, cải thiện đời sống, góp phần giảm tỷ lệ hộ nghèo bình quân mỗi năm từ 02 - 2,5%, riêng các xã nghèo phấn đấu giảm từ 04 - 05 % (theo chuẩn nghèo tiếp cận đa chiều áp dụng cho giai doạn 2016 - 2020). Mặt khác, Đề án cũng đồng thời hỗ trợ cho 3.300 lao động được vay vốn để tạo việc làm, nâng mức cho vay bình quân từ 25 triệu đồng lên 35 triệu đồng/lao động, góp phần giải quyết việc làm hàng năm cho khoảng 35.000 - 36.000 lao động.

Có thể thấy, về mặt kinh tế, từ nguồn vốn Ngân sách địa phương ủy thác sang Ngân hàng Chính sách - Xã hội để cho vay đối với người nghèo và các đối tượng chính sách khác là giải pháp quan trọng góp phần tích cực trong công tác giảm nghèo, giải quyết việc làm, đảm bảo an sinh xã hội, xây dựng nông thôn mới. Đặc biệt, từ nguồn vốn cho vay sẽ tạo việc làm mới cho người lao động; trợ giúp người thất nghiệp, qua đó từng bước nâng cao điều kiện sống của những hộ có thu nhập thấp; góp phần thu hẹp khoảng cách chênh lệch giàu nghèo giữa thành thị, nông thôn; đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội, thúc đẩy nhanh kết quả hoàn thành các chỉ tiêu của xã nông thôn mới, đồng thời giảm nghèo bền vững trên địa bàn tỉnh.

Mặt khác, từ nguồn vốn cho vay ưu đãi giúp cho hộ nghèo, hộ khó khăn phát triển sản xuất, chăn nuôi, trồng trọt, khôi phục các làng nghề truyền thống, đặc biệt thu hút được một bộ phận con em hộ nghèo, các đối tượng chính sách khác có việc làm ổn định, tạo thêm nhiều của cải cho gia đình, xã hội, từ đó nhiều hộ có điều kiện thoát nghèo để tiếp tục vươn lên trong cuộc sống, góp phần hạn chế tệ nạn xã hội, giữ vững ổn định chính trị, đảm bảo an ninh trật tự xã hội ở địa phương. Cũng thông qua nguồn vốn tín dụng ưu đãi, các tổ chức chính trị - xã hội, cơ quan khuyến nông, khuyến lâm, khuyến ngư lồng ghép được các chương trình tuyên truyền, phổ biến, hướng dẫn cách thức làm ăn. Các hộ nghèo và đối tượng chính sách được nâng cao nhận thức, từng bước thay đổi cách nghĩ cách làm, biết phát huy nội lực, tự vươn lên trong sản xuất kinh doanh để tạo thu nhập nhằm giảm nghèo, vươn lên làm giàu chính đáng.

Đặng Hà