Cách đây vừa tròn 70 năm, Cuộc tiến công Tổng khởi nghĩa của Mặt trận Việt Minh trên khắp cả nước đã giành chính quyền về tay nhân dân. Ngày 28/8/1945, theo đề nghị của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Ủy ban Dân tộc Giải phóng Việt Nam tự cải tổ thành Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trong cơ cấu Chính phủ lâm thời Việt Nam Dân chủ Cộng hòa có 13 Bộ, trong đó Bộ trưởng Bộ Ngoại giao do Chủ tịch Hồ Chí Minh kiêm nhiệm. Đồng chí Võ Nguyên Giáp, một trong các học trò xuất sắc, người cộng sự đắc lực gần gũi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, được Người tin cậy giao giữ trọng trách là Bộ trưởng Bộ Nội vụ kiêm Bí thư Đảng đoàn Chính phủ, đặc trách quân sự, trực tiếp lãnh đạo Bộ Nội vụ và công việc tổ chức chính quyền, an ninh, nội trị trong những ngày tháng đầu tiên khi nước ta mới giành được độc lập.

Ngày 2/9/1945, tại Quảng trường Ba Đình, sau khi Chủ tịch Hồ Chí Minh trịnh trọng đọc Bản Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Võ Nguyên Giáp đã có bài diễn văn quan trọng nêu rõ tầm vóc lịch sử của cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945 và nêu lên 08 vấn đề cấp bách của Chính phủ cách mạng lâm thời. Để sớm tổ chức Cuộc tổng tuyển cử, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Võ Nguyên Giáp đã trực tiếp tham mưu chuẩn bị một Sắc lệnh thực hiện Tổng tuyển cử, phổ thông đầu phiếu trong cả nước bầu ra Quốc hội để Bác Hồ ký. Ngoài ra, Bộ Nội vụ có trách nhiệm nghiên cứu xây dựng, kiện toàn hệ thống chính quyền Nhà nước các cấp từ Trung ương đến địa phương. Theo tinh thần của Chủ tịch Hồ Chí Minh là phải kêu gọi người hiền tài ra giúp nước nên sau Cuộc tổng tuyển cử, Quốc hội họp bầu ra Chính phủ có nhiều nhân sĩ, trí thức tham gia.

Trong thời gian từ ngày 28/8/1945 đến ngày 31/12/1945, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Võ Nguyên Giáp đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh trao quyền ký 52 Sắc lệnh ban bố những vấn đề nội vụ, an ninh của đất nước. Các Sắc lệnh của ông mang lại lợi ích to lớn cho một đất nước còn non trẻ với thù trong, giặc ngoài, trong đó có nhiều Sắc lệnh tiêu biểu như: Bỏ thuế thân; Sắc lệnh số 03-SL “Thiết quân luật tại Hà Nội”; Sắc lệnh số 05-SL “Bãi bỏ cờ Quẻ ly và ấn định Quốc kỳ Việt Nam”; Sắc lệnh về ấn định, thông qua thể lệ Cuộc tổng tuyển cử bầu Quốc dân Đại hội; Quy định quốc tịch Việt Nam; thiết lập những lớp bình dân học vụ vào buổi tối cho nông dân và thợ thuyền; vấn đề tôn giáo của nhân dân...

Với những cống hiến to lớn của Bộ trưởng Bộ Nội vụ Võ Nguyên Giáp trong những ngày đầu tiên xây dựng chính quyền dân chủ nhân dân, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Văn Tất Thu khẳng định “Vai trò quan trọng và đóng góp to lớn của Bộ Nội vụ và cá nhân Bộ trưởng Võ Nguyên Giáp trong lĩnh vực nội trị của quốc gia thể hiện ở chỗ đã thực hiện tốt công tác pháp chế hành chính, tham mưu cho Chính phủ và Chủ tịch Chính phủ ban hành một loạt các văn bản, các sắc lệnh, góp phần đưa công tác tổ chức và hoạt động của các cơ quan công quyền cách mạng từng bước vào nền nếp, dựa trên cơ sở pháp lý, quy trình hành chính chặt chẽ, hiệu quả. Trong thời gian giữ chức Bộ trưởng Bộ Nội vụ, đồng chí Võ Nguyên Giáp đã nghiên cứu xây dựng trình Chính phủ ban hành trên 100 Sắc lệnh có tính chất pháp quy điều chỉnh các lĩnh vực công tác khác nhau. Đó là cống hiến to lớn của Bộ Nội vụ và cá nhân đồng chí Bộ trưởng Võ Nguyên Giáp mà lịch sử Đảng, lịch sử dân tộc và đất nước ta đã ghi nhận”.

Trong không khí cả nước, toàn tỉnh đang ra sức thi đua lập nhiều thành tích chào mừng 70 năm Cách mạng Tháng tám và Quốc khánh 2/9. Chào mừng Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI, tiến tới Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng và Kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống ngành Tổ chức Nhà nước (28/8/1945 - 28/8/2015), thông qua những tài liệu lịch sử để mỗi người ôn lại một thời kỳ và càng tự hào hơn về những cống hiến và đóng góp của Bộ trưởng Bộ Nội vụ đầu tiên là đồng chí Võ Nguyên Giáp, người con của quê hương Quảng Bình “Hai giỏi”. Với lòng tự hào, kính trọng về người Bộ trưởng đầu tiên, toàn thể cán bộ, công chức, viên chức công tác trong ngành Nội vụ luôn nguyện học tập, noi theo tấm gương đạo đức và sự hy sinh cống hiến quên mình của Đại tướng. Đặc biệt, ngành Nội vụ sẽ quyết tâm thực hiện mong muốn của Đại tướng, đó là: “Góp phần xây dựng bộ máy chính quyền Nhà nước thực sự là của dân, do dân và vì dân, xây dựng đội ngũ cán bộ chính quyền luôn có đức, có tài, năng động, sáng tạo, nêu cao tấm gương cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư theo lời dạy của Bác Hồ”.

Khoa Đăng (Sở Nội vụ)