UBND tỉnh đã đề ra mục tiêu tăng tỷ lệ đầu tư từ ngân sách Nhà nước cho lĩnh vực văn hóa, thể thao đạt tối thiểu từ 2,0 - 2,1% tổng chi ngân sách toàn tỉnh vào năm 2020 để đáp ứng kịp thời nhiệm vụ phát triển văn hóa, thể thao trong tình hình mới; phấn đấu đến năm 2020, trên địa bàn tỉnh có 100% số xã có Trung tâm Văn hóa - Thể thao đạt chuẩn; 100% Nhà Văn hóa - Khu thể thao thôn, bản, tổ dân phố, trong đó có 80% đạt chuẩn; nâng mức hưởng thụ văn nghệ, nghệ thuật biểu diễn của người dân gấp hai lần hiện nay.

Theo đó, cùng với sự quan tâm của cấp ủy Đảng, chính quyền từ tỉnh đến cơ sở, công tác xây dựng, quản lý, khai thác và sử dụng hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở tại Quảng Bình đã thực hiện tốt vai trò và chức năng, góp phần tích cực trong việc xây dựng đời sống văn hóa tinh thần của Nhân dân. Các hoạt động diễn ra tại hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở trên địa bàn đã bám sát nhiệm vụ chính trị, kinh tế, xã hội, các ngày lễ, ngày kỷ niệm của đất nước, địa phương, qua đó tuyên truyền phục vụ nhiệm vụ chính trị, đưa chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vào cuộc sống, góp phần xây dựng đời sống văn hóa cơ sở, rèn luyện thể chất của Nhân dân.

Bên cạnh đó, để đáp ứng nhu cầu về sinh hoạt văn hóa, thể thao của Nhân dân, thông qua hệ thống thiết chế văn hóa - thể thao ở cơ sở, các địa phương đã tích cực tổ chức liên hoan nghệ thuật quần chúng, hội thi, hội diễn, hội thao. Các hoạt động văn hóa, thể thao ở cơ sở luôn có sự đổi mới linh hoạt về nội dung, hình thức. Từ những hoạt động này, thiết chế văn hóa - thể thao đã khẳng định được vai trò quan trọng, vừa là nơi tổ chức tốt các hoạt động tại chỗ vừa là nơi giúp đỡ các địa phương đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ về chuyên môn, nghiệp vụ; hướng dẫn, tổ chức hoạt động văn hóa, thể thao cho hệ thống Nhà văn hóa - Khu thể thao cơ sở.

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh cắt băng khai trương các hoạt động tại Trung tâm văn hóa tỉnh ngày 02/2/2018

Ngoài những hoạt động thường xuyên, phổ cập, các thiết chế văn hóa, thể thao ở cơ sở còn được dùng làm nơi tổ chức câu lạc bộ chuyên đề, đội, nhóm (câu lạc bộ thơ, văn, võ thuật, khiêu vũ, nhiếp ảnh; các lớp năng khiếu đàn, hát, múa, thể dục, thể thao; các đội văn nghệ truyền thống...). Các câu lạc bộ đã thu hút đông đảo hội viên tham gia, tạo ra những sân chơi bổ ích cho nhiều đối tượng, góp phần nâng cao đời sống văn hóa tinh thần, thể chất cho Nhân dân, đồng thời tìm kiếm, phát hiện nhân tố mới, kinh nghiệm hay nhằm thúc đẩy sự phát triển văn hóa, thể thao trong quần chúng.

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh, Sở Văn hóa và Thể thao đang trực tiếp quản lý Trung tâm Văn hóa tỉnh; UBND các huyện, thị xã, thành phố trực tiếp quản lý Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao cấp huyện, UBND các xã, phường, thị trấn đang trực tiếp quản lý Trung tâm Văn hóa - Thể thao cấp xã và hướng dẫn, chỉ đạo hoạt động của Nhà Văn hóa - Khu thể thao thôn, bản, tổ dân phố. Bên cạnh đó, Tỉnh đoàn đang trực tiếp quản lý Nhà Thiếu nhi tỉnh Quảng Bình và Trung tâm Thanh thiếu niên Bắc Trung bộ - Quảng Bình.

Trong những năm qua, tỉnh đã quan tâm đầu tư xây dựng, trang bị cơ sở vật chất, trang thiết bị cho hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao ở trên địa bàn. Đến nay, nhìn chung hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao của tỉnh cơ bản đầy đủ, đủ khả năng và điều kiện hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ được giao. Đặc biệt, các thiết chế văn hóa - thể thao cấp huyện đã trở thành công cụ đắc lực trong việc tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; từng bước đáp ứng và nâng cao đời sống văn hóa tinh thần, rèn luyện thể chất cho Nhân dân trong tỉnh.

Toàn tỉnh hiện có 06 huyện, thị xã đã xây dựng Trung tâm Văn hóa độc lập làm cơ sở tổ chức sinh hoạt, liên hoan, hội diễn, hướng dẫn phong trào (riêng Trung tâm Văn hóa - Thông tin thành phố Đồng Hới không có hội trường để tổ chức các hoạt động văn hóa - văn nghệ; Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao huyện Quảng Trạch do mới chia tách nên chưa được đầu tư xây dựng); 157/159 xã, phường, thị trấn đã xây dựng Trung tâm Văn hóa - Thể thao cấp xã, trong đó 25 Trung tâm Văn hóa - Thể thao cấp xã là một thiết chế xây dựng độc lập, 132/157 xã, phường, thị trấn có hội trường Trung tâm Văn hóa - Thể thao sử dụng chung với hội trường UBND cấp xã; 1.157 Nhà Văn hóa - Khu Thể thao thôn, bản, khu phố/1.218 thôn, bản, tổ dân phố (trong đó 352 Nhà Văn hóa - Khu Thể thao thôn, bản, tổ dân phố đạt chuẩn theo tiêu chí của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch). Nhìn chung, hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao trên địa bàn đáp ứng nhu cầu sáng tạo, hưởng thụ văn hóa, rèn luyện thể chất của các tầng lớp Nhân dân; đồng thời làm nhiệm vụ tuyên truyền, cổ động phục vụ các nhiệm vụ chính trị của địa phương.

Cùng với việc không ngừng xây dựng và phát triển cơ sở vật chất, trang thiết bị hoạt động và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công tác quản lý Nhà nước đối với hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở được triển khai nghiêm túc, thường xuyên. Nhờ đó, hoạt động của các thiết chế văn hóa, thể thao đã có những chuyển biến tích cực, trở thành các điểm sinh hoạt văn hóa, thể thao; là địa chỉ thu hút đông đảo Nhân dân đến vui chơi, giải trí...

Tuy nhiên, Quảng Bình hiện nay vẫn còn là một tỉnh nghèo, lại thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai nên đã tác động không nhỏ đến mọi mặt đời sống của người dân, làm ảnh hưởng đến khả năng xây dựng hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao của địa phương. Ngân sách chi cho hoạt động văn hóa, thể thao còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu và xu hướng phát triển chung của xã hội. Ở các địa bàn vùng sâu, vùng xa cơ sở vật chất, phương tiện, thiết bị phục vụ các hoạt động văn hóa, thể thao còn thiếu...

Để tiếp tục phát triển, nâng cao hiệu quả của hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao ở cơ sở, UBND tỉnh đã đề ra một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm đến năm 2030 như xây dựng Quy hoạch phát triển hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở đồng bộ và phát triển phù hợp với tình hình thực tế của địa phương; tiếp tục hoàn thiện về quy hoạch và đầu tư xây dựng cơ sở vật chất - kỹ thuật, đặc biệt coi trọng quy hoạch địa điểm, dành quỹ đất để xây dựng hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở; vận động các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế - xã hội, tổ chức phi chính phủ, Nhân dân tự nguyện đóng góp kinh phí đầu tư xây dựng mới cơ sở vật chất, mua sắm trang thiết bị và xây dựng quỹ để duy trì hoạt động thường xuyên của thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở; khuyến khích Trung tâm Văn hóa - Thể thao các cấp, Nhà Văn hóa - Khu thể thao thôn, bản, tổ dân phố được quyền tự chủ, tự trang trải kinh phí tổ chức hoạt động phù hợp với lĩnh vực chuyên môn nghiệp vụ; nâng cao chất lượng hiệu quả hoạt động của hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở...

Hồng Mến