Đến nay, toàn tỉnh có 52 xã đạt chuẩn NTM; 106/136 xã đạt tiêu chí cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn, 120/136 xã đạt tiêu chí y tế; tỷ lệ lao động nông thôn có việc làm trên 79%; 89,1% người dân nông thôn sử dụng nước hợp vệ sinh; 62 xã đạt tiêu chí giao thông; 111/136 xã đạt tiêu chí thủy lợi, vượt 6,7% so với mục tiêu đề ra năm 2020; 134/136 xã có điện lưới đến trung tâm xã với hơn 99% số hộ dân được sử dụng điện lưới Quốc gia; tỷ lệ phòng học văn hóa được kiên cố hóa đạt 76,45%; 67/136 xã đạt tiêu chí trường học. Riêng trong năm 2018, toàn tỉnh phấn đấu có 11 xã đạt chuẩn NTM; tăng bình quân 01 - 1,5 tiêu chí/xã; quan tâm chỉ đạo các xã đã đạt chuẩn NTM nhưng bị sụt giảm tiêu chí; xử lý dứt điểm nợ đọng xây dựng cơ bản thuộc Chương trình mục tiêu xây dựng NTM; triển khai xã đạt chuẩn NTM nâng cao hoặc xã NTM kiểu mẫu; xây dựng tiêu chí Khu dân cư NTM kiểu mẫu và tiêu chí vườn mẫu NTM tỉnh Quảng Bình.

Tuy nhiên, với những kết quả đạt được, khoảng cách chênh lệch về kết quả xây dựng NTM giữa các địa phương còn khá lớn; công tác chỉ đạo điều hành ở một số nơi, nhất là các xã đã đạt chuẩn có dấu hiệu chững lại; số xã bị sụt giảm tiêu chí nhiều (37 xã), tỷ lệ số xã đạt dưới 10 tiêu chí ở huyện Minh Hóa quá cao (9/15 xã, chiếm 60,0%), cao hơn nhiều so với yêu cầu của Trung ương (dưới 25%); sản xuất nông nghiệp còn manh mún, nhỏ lẻ, chưa có sản phẩm hàng hóa chủ lực mang tính truyền thống, đặc trưng của Quảng Bình; liên kết trong sản xuất, tiêu thụ sản phẩm theo chuỗi giá trị gặp nhiều khó khăn, chưa chặt chẽ; xúc tiến thương mại, xây dựng thương hiệu, hỗ trợ thị trường còn chậm; vẫn còn nhiều xã, thôn, bản chưa xây dựng Trung tâm, nhà Văn hóa - Thể thao; điều kiện chăm sóc y tế cho người nghèo, vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số còn gặp nhiều khó khăn; tỷ lệ trẻ em dưới 05 tuổi bị suy dinh dưỡng còn cao so với mức bình quân chung của cả nước.

Để hoàn thành mục tiêu Chương trình Quốc gia xây dựng NTM giai đoạn 2015 - 2020, toàn tỉnh sẽ phấn đấu đến hết năm 2020 có 80 (chiếm 59% số xã của tỉnh) đạt chuẩn nông thôn mới (theo Bộ tiêu chí Quốc gia về nông thôn mới); bình quân toàn tỉnh đạt trên 16,5 tiêu chí/xã; số xã dưới 10 tiêu chí chiếm dưới 25%; 98% dân số nông thôn sử dụng nước sạch, nước hợp vệ sinh; 80% hộ dân nông thôn sử dụng nhà tiêu hợp vệ sinh; 70% hộ chăn nuôi gia súc có chuồng trại; 100% trường học và trạm y tế xã có công trình cấp nước, nhà tiêu hợp vệ sinh; tổng số trường mầm non, phổ thông được công nhận đạt chuẩn Quốc gia lên 344/590 trường, đạt tỷ lệ 58,3%. Dự kiến khả năng huy động nguồn lực thực hiện Chương trình giai đoạn 2019 - 2020 với tổng nguồn vốn 23.928.379,9 triệu đồng.

Thời gian tới, tỉnh sẽ chú trọng phát triển vào những nội dung cốt lõi, khác biệt; hoàn thiện cơ sở hạ tầng thiết yếu trên địa bàn xã, tập trung ở những xã nghèo, đặc biệt khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội, tăng hưởng thụ trực tiếp cho cư dân nông thôn; ưu tiên thúc đẩy hỗ trợ phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị, nhất là sản xuất nông nghiệp sạch - an toàn, góp phần thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động và kinh tế nông thôn để tăng thu nhập người dân nông thôn một cách bền vững; chú trọng bảo vệ môi trường, tạo cảnh quan nông thôn sáng - xanh - sạch - đẹp, hiện đại, hợp lý; sử dụng nước sạch đạt chuẩn theo hệ thống cung cấp tập trung thông qua các hình thức xã hội hóa phù hợp; nâng cao tỷ lệ thu gom và xử lý chất thải rắn từ sinh hoạt của người dân nông thôn với các mô hình phù hợp; nâng cấp cơ sở hạ tầng thiết yếu và thúc đẩy phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị, ưu tiên tập trung ở cấp thôn, bản; đẩy mạnh giải pháp huy động và đa dạng hóa nguồn vốn để thực hiện Chương trình.

Đặng Hà