Trên cơ sở Luật TGPL, Luật Người khuyết tật, Quyết định số 1019/QĐ-TTg ngày 05/8/2012 của Thủ tướng Chính phủ và các văn bản hướng dẫn thi hành, các cấp, các ngành, địa phương trong tỉnh đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo triển khai thực hiện, đồng thời theo dõi, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát, kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai chính sách TGPL trên địa bàn. Theo báo cáo của Sở Tư pháp, từ năm 2012 đến ngày 30/6/2019, Trung tâm TGPL Nhà nước, các Chi nhánh TGPL đã thụ lý thực hiện và thực hiện hoàn thành 8.405 vụ việc TGPL cho 8.405 người, trong đó có 323 vụ việc cho 323 người khuyết tật. Phần lớn các vụ việc TGPL cho người khuyết tật đều được thực hiện thông qua hình thức tư vấn, hướng dẫn, giải đáp pháp luật. Một số vụ việc được thực hiện thông qua hình thức cử người tham gia tố tụng để bào chữa, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp trong các vụ án hình sự, dân sự.

Bên cạnh đó, các ngành, địa phương và đơn vị liên quan đã tổ chức TGPL lưu động tại 716 điểm thôn, bản trên địa bàn tỉnh để tuyên truyền pháp luật và thực hiện TGPL cho người dân, trong đó có đối tượng người khuyết tật. Để tiếp tục nâng cao nhận thức pháp luật về TGPL và quyền được TGPL cho người dân nói chung, người khuyết tật nói riêng, Sở Tư pháp cũng đã chỉ đạo Trung tâm TGPL Nhà nước tăng cường hoạt động truyền thông quy định của pháp luật về TGPL và chế độ, chính sách đối với người khuyết tật như truyền thống pháp luật về TGPL tại 156 thôn bản, xã nghèo, đặc biệt khó khăn cho hơn 7.865 lượt người; cấp phát băng đĩa với nội dung TGPL cho 159 xã, phường; phát hành hơn 110.000 quyển tài liệu pháp luật bỏ túi cấp phát cho đối tượng TGPL; tổ chức 18 lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng thực hiện TGPL nhằm nâng cao năng lực thực hiện TGPL cho hơn 1.532 lượt cán bộ tham gia…

Có thể nói, việc triển khai thực hiện Đề án trợ giúp người khuyết tật giai đoạn 2012 - 2020 theo Quyết định số 1019/QĐ-TTg ngày 05/8/2012 của Thủ tướng Chính phủ tại địa phương đã giúp người người khuyết tật được TGPL, đặc biệt là người khuyết tật tiếp cận các dịch vụ TGPL miễn phí khi có nhu cầu, tác động mạnh mẽ đến đời sống pháp luật, ý thức tuân thủ, chấp hành pháp luật, góp phần đảm bảo công bằng xã hội, phòng ngừa và hạn chế tranh chấp, vi phạm pháp luật, đồng thời tham gia phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo, thực hiện dân chủ ở cơ sở, xây dựng nông thôn mới trên địa bàn. Đây cũng là cơ sơ để các cấp chính quyền, cán bộ, Nhân dân, toàn xã hội nhận thức đúng vai trò, vị trị và ý nghĩa của chính sách TGPL nói chung và TGPL cho người khuyết tật nói riêng, là tiền đề để tiếp tục nhận được nhiều hơn sự quan tâm chỉ đạo sát sao của các cấp ủy Đảng, chính quyền và cơ quan có thẩm quyền, đồng thời huy động được các nguồn lực trong xã hội cũng tham gia hoạt động TGPL cho người khuyết tật, qua đó hỗ trợ người khuyết tật phát huy khả năng, đáp ứng nhu cầu bản thân, tạo điều kiện để người khuyết tật vươn lên, tham gia bình đẳng vào các hoạt động kinh tế - xã hội, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu giảm nghèo giai đoạn 2011 - 2020.

Tuy nhiên, công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của một số cấp ủy, chính quyền cơ sở còn chưa quan tâm đúng mức đối với công tác TGPL nói chung và TGPL cho người khuyết tật nói riêng. Sự phối hợp của nhiều cơ quan, tổ chức hữu quan đôi lúc còn thiếu kịp thời, đồng bộ nên hoạt động TGPL có lúc chưa thực sự hiệu quả. Việc tiếp cận dịch vụ TGPL của người khuyết tật cư trú ở địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới, bãi ngang ven biển, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn còn hạn chế…

Để tiếp tục nâng cao chất lượng công tác TGPL cho người khuyết tật, trong giai đoạn 2021 - 2030, các cấp, các ngành và địa phương trong tỉnh xác định tiếp tục triển khai đầy đủ, kịp thời và có hiệu quả Đề án trợ giúp người khuyết tật các kế hoạch triển khai thực hiện chính sách TGPL cho người khuyết tật của Bộ Tư pháp, UBND tỉnh; xây dựng, ban hành Kế hoạch liên quan đến hoạt động TGPL cho người khuyết tật để triển khai thực hiện; tăng cường hoạt động truyền thông quy định của pháp luật về TGPL và chế độ, chính sách đối với người khuyết tật. Cùng với đó, toàn tỉnh cũng sẽ tiếp tục nâng cao số lượng và chất lượng hoạt động TGPL, trong đó tập trung thực hiện vụ việc TGPL liên quan đến người khuyết tật; tổ chức các lớp tập huấn bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng thực hiện TGPL nhằm nâng cao năng lực thực hiện TGPL cho người khuyết tật...

Mai Anh