Sau khi cụ thể hóa văn bản pháp luật về các FTA mà Việt Nam là thành viên, UBND tỉnh đã đẩy mạnh nhiều hoạt động tuyên truyền, phổ biến, hướng dẫn về Hiệp định thương mại tự do ASEAN (AFTA), FTA thế hệ mới... Với nhiều hình thức phổ biến cho doanh nghiệp trong tỉnh nắm được lộ trình cam kết trong các FTA mà Việt Nam là thành viên thuộc lĩnh vực kinh doanh thương mại cũng như hướng dẫn tìm hiểu cam kết về thuế quan, dịch vụ, quyền kinh doanh và đầu tư, mua sắm để doanh nghiệp định hướng, xây dựng kế hoạch kinh doanh phù hợp, phát triển đúng hướng.

Trong lĩnh vực chính trị, đối ngoại, an ninh, quốc phòng, thời gian qua, Quảng Bình đã tiếp, làm việc với các đoàn Đại sứ các nước gồm Hàn Quốc, Thái Lan và Tỉnh trưởng tỉnh Nakhon Phanom, Ô-xtrây-li-a, Cuba và đoàn Thứ trưởng Bộ Y tế Cuba, Séc để trao đổi cơ hội hợp tác, tìm hiểu cơ hội đầu tư. Tỉnh cũng cử các đoàn công tác của tỉnh đi quảng bá, xúc tiến du lịch, đầu tư vào địa phương tại Thái Lan, Hàn Quốc, Ô-xtrây-li-a, Niu-di-lân, Hoa Kỳ; tham dự Hội nghị “Gặp gỡ Nhật Bản - Khu vực Bắc Trung Bộ 2019”, Hội nghị trù bị và Hội nghị cấp cao lần thứ XXII 9 tỉnh 3 nước Việt Nam, Lào, Thái Lan có sử dụng đường 8 và đường 12 tại tỉnh Nakhon Phanom (Thái Lan) và tỉnh Hà Tĩnh; giao dịch thương mại, mời gọi tham gia Hội chợ Công nghiệp và Thương mại quốc tế Quảng Bình năm 2019 tại các tỉnh Khăm Muộn, Sạ-vẳn-nạ-khệt và Nakhon Phanom; Hội nghị “Đối thoại doanh nghiệp và chính quyền về tạo thuận lợi thương mại xuyên biên giới” tại tỉnh Khăm Muộn; tham gia kỳ họp lần thứ 37 Ủy ban liên Chính phủ Việt Nam - Cuba và làm việc với Thứ trưởng Bộ Y tế Cuba tại Hà Nội về hợp tác trên lĩnh vực y tế... Ngoài ra, nhằm thúc đẩy quan hệ hợp tác và phát triển thương mại biên giới, địa phương đã tích cực tiếp tục triển khai nội dung của thỏa thuận đã ký với tỉnh Khăm Muộn và tỉnh Sạ-vẳn-nạ-khệt (nước CHDCND Lào); hợp tác với các tỉnh của Lào, Thái Lan trong Hiệp hội 9 tỉnh 3 nước Việt Nam - Lào - Thái Lan có sử dụng đường 8 và đường 12 về giao lưu văn hóa, thể dục - thể thao, thương mại...

Với mục tiêu củng cố, phát triển những mối quan hệ sẵn có, mở rộng hợp tác với các nước, tổ chức quốc tế, cải thiện môi trường đầu tư, tăng cường vận động viện trợ, giao lưu hợp tác về thương mại, du lịch và văn hóa, thời gian qua, hoạt động đối ngoại của tỉnh đã đạt được những kết quả tích cực, góp phần vào việc phát triển kinh tế - xã hội. Tỉnh đã đề ra Chương trình Cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh với nhiều giải pháp đồng bộ, mạnh mẽ, linh hoạt, thiết thực. Nhờ vậy, công tác xúc tiến đầu tư có nhiều bước chuyển biến tích cực; Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) có nhiều cải thiện; Quảng Bình thuộc tốp dẫn đầu cả nước về Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh (Chỉ số PAPI) trong nhiều năm qua và trở thành địa phương duy nhất nằm trong nhóm tỉnh, thành phố đạt điểm cao nhất ở 06 chỉ số nội dung.
Bên cạnh đó, trong những năm qua, có nhiều nhà đầu tư, tập đoàn lớn trong và ngoài nước đã đến tìm hiểu cơ hội đầu tư trên địa bàn tỉnh. Nhiều dự án quy mô lớn đã và đang triển khai thực hiện như: Dự án khu nghỉ dưỡng và du lịch sinh thái Bang, Nhà máy Phân loại và xử lý rác thải, Dự án Quần thể resort, biệt thự nghỉ dưỡng và giải trí cao cấp FLC Quảng Bình... Đặc biệt Dự án Nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I và II sẽ là động lực mới trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong thời gian tới. Cũng trong giai đoạn từ năm 2015 - 2019, các khu kinh tế, khu công nghiệp của tỉnh đã thu hút được 134 dự án với tổng số vốn đăng ký đầu tư đạt trên 56 nghìn tỷ đồng.

Cùng với đó, công tác cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh được chú trọng nhằm tạo hấp dẫn, thuận tiện, thông thoáng, minh bạch và thân thiện cho nhà đầu tư, thu hút nguồn lực để phát triển kinh tế - xã hội. Tỉnh đã thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp về đẩy mạnh quảng bá hình ảnh, tiềm năng, cơ hội đầu tư của tỉnh trong và ngoài nước; tăng cường khai thác, huy động nhiều nguồn vốn để triển khai các dự án phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội, hạ tầng khu kinh tế, khu công nghiệp, khu du lịch; bổ sung điều chỉnh chính sách khuyến khích ưu đãi đầu tư trên địa bàn tỉnh... Trong giai đoạn 2015 - 2019, tỉnh đã cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 07 dự án với tổng số vốn đăng ký gần 31.000 tỷ đồng...

Đối với các ngành sản xuất, dịch vụ trong nước, nhờ tích cực xúc tiến đầu tư nên tình hình sản xuất công nghiệp trong các khu kinh tế, khu công nghiệp trên địa bàn có sự tăng trưởng đáng kể, đóng góp không nhỏ cho sự phát triển của tỉnh, tăng giá trị kim ngạch xuất khẩu, tăng thu ngân sách Nhà nước, giải quyết việc làm cho nhiều lao động. Tính từ năm 2015 - 2019, hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp ngày càng phát triển, có sự tăng trưởng lớn mạnh và đạt được nhiều kết quả khả quan: Tổng doanh thu đạt hơn 14.190 tỷ đồng; giá trị xuất khẩu tại các khu kinh tế, khu công nghiệp đạt hơn 7.395,4 tỷ đồng; nộp ngân sách đạt hơn 604,9 tỷ đồng; tổng số lao động hiện có là 5.140 lao động; thu nhập bình quân đạt 6,5 triệu đồng/người/tháng; thu phí hạ tầng đến 2019 đạt hơn 17 tỷ đồng...

Trong cải cách thể chế, tỉnh cũng chỉ đạo rà soát, điều chỉnh, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực của cơ quan chuyên môn và huyện, thành phố, thị xã theo quy định. Kết quả không có văn bản quy phạm pháp luật ban hành trái với cam kết quốc tế nói chung và cam kết trong các FTA mà Việt Nam là thành viên nói riêng. Địa phương cũng tập trung thực hiện cải cách thủ tục hành chính, cơ chế một cửa, một cửa liên thông, ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động quản lý hành chính Nhà nước; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, hiện đại hóa trong thực hiện thủ tục hải quan và nghiệp vụ hải quan khác giúp rút ngắn thời gian thông quan hàng hóa, tạo thuận lợi tối đa cho tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động xuất nhập khẩu, xuất nhập cảnh.

Tuy nhiên, trong thực hiện các FTA mà Việt Nam là thành viên vẫn còn gặp một số khó khăn, thách thức, hạn chế. Các khu, cụm công nghiệp và khu du lịch trên địa bàn tỉnh mặt dù đã được quy hoạch nhưng nhiều nơi chưa phát triển, hạn chế thu hút nhà đầu tư có tiềm năng. Hầu hết doanh nghiệp trong tỉnh hoạt động xuất nhập khẩu với quy mô nhỏ, hạn chế về loại hình kinh doanh, chưa có nhiều hoạt động tiếp cận và mở rộng thị trường ra các nước trong khu vực và thế giới. Tỷ lệ doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn tỉnh tham gia vào chương trình hỗ trợ của Chính phủ còn chưa nhiều do doanh nghiệp chưa chủ động để tiếp cận các nguồn lực phân bổ của Chính phủ để phát triển ngành, nghề và lĩnh vực ưu tiên do thiếu thông tin, thủ tục phức tạp, nguồn hỗ trợ thấp... Nhận thức của doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh về hội nhập kinh tế quốc tế còn hạn chế, chưa thực sự quan tâm đến tác động của hội nhập quốc tế dẫn đến chưa đầu tư đúng mức trong việc đổi mới công nghệ, ứng dụng khoa học kỹ thuật để nâng cao năng lực cạnh tranh cũng như chú trọng tiếp cận thông tin về hội nhập để xây dựng chiến lược kinh doanh lâu dài...

Thời gian tới, tỉnh đã kiến nghị Chính phủ và các Bộ, ngành Trung ương nghiên cứu, biên soạn các ấn phẩm, tài liệu hướng dẫn chi tiết, sổ tay… về một số nội dung cam kết quan trọng của các FTA để phổ biến cho cộng đồng doanh nghiệp, cán bộ quản lý Nhà nước ở các địa phương; xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù cho các tỉnh khu vực Bắc Trung Bộ nói chung và Quảng Bình nói riêng trong xây dựng cơ sở hạ tầng, đặc biệt là phát triển hạ tầng công nghệ thông tin, đào tạo nguồn nhân lực nhằm thực hiện tốt quá trình hội nhập quốc tế về kinh tế; đa dạng hóa nguồn huy động vốn phục vụ đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng cho kinh tế - xã hội, đặc biệt là ở khu vực nông nghiệp, nông thôn; có những chính sách thiết thực, kịp thời để hỗ trợ doanh nghiệp khi tham gia các Hiệp định, nhất là với những ngành hàng không có lợi thế cạnh tranh trên thị trường.

Mặt khác, tỉnh cũng đề nghị các Bộ, ngành Trung ương tiếp tục tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia diễn đàn xúc tiến đầu tư, xúc tiến thương mại trong và ngoài nước, nhất là các doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận về cơ chế, chính sách và quy định hội nhập quốc tế về kinh tế; tạo điều kiện cho tỉnh Quảng Bình được tiếp cận chương trình hỗ trợ xúc tiến thương mại của Trung ương, trong đó tập trung vào sản phẩm xuất khẩu chủ lực của tỉnh; đồng thời hỗ trợ cho doanh nghiệp nông nghiệp của tỉnh được tham gia hoạt động hội chợ xúc tiến thương mại trong nước và quốc tế...

Minh Huyền