Để nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý Nhà nước về chất lượng VTNN, ATTP nông, lâm, thủy sản, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNN, các đơn vị, địa phương đã đẩy mạnh tuyên truyền phổ biến pháp luật về chất lượng VTNN và ATTP trên địa bàn tỉnh với nhiều hình thức đa dạng, phong phú. Trong năm, các đơn vị, địa phương đã tổ chức 22 hội nghị hội thảo tuyên truyền, phổ biến kiến thức ATTP cho gần 1.100 người tham gia; cấp phát 5.000 tờ rơi; phối hợp với cơ quan truyền thông đăng tải phóng sự, tin bài về nông nghiệp sạch; cập nhật và quảng bá danh mục chuỗi cung ứng nông sản thực phẩm an toàn; công khai danh sách cơ sở công bố chất lượng sản phẩm và kết quả đánh giá phân loại điều kiện đảm bảo ATTP. Qua đó đã tạo được sự chuyển biến tích cực về nhận thức và hành vi của các cơ sở sản xuất, kinh doanh và người tiêu dùng trong việc chấp hành quy định của pháp luật về ATTP, nâng cao chất lượng các chuỗi giá trị thực phẩm nông, thủy sản an toàn, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng và thu hút được nhiều doanh nghiệp tham gia sản xuất kinh doanh nông sản sạch theo chuỗi.

Toàn tỉnh hiện có 12 điểm kinh doanh là một số siêu thị, cửa hàng nông sản sạch được xác nhận chuỗi cung ứng thực phẩm nông, lâm, thủy sản an toàn với 19 sản phẩm được chứng nhận. Năm 2020, Sở NN&PTNN cũng hướng dẫn và tiếp nhận hồ sơ tự công bố chất lượng của 17 cơ sở với 37 sản phẩm nông, thủy sản; lũy kế đến nay đã tiếp nhận hồ sơ công bố sản phẩm của 45 cơ sở với 91 sản phẩm. Sở cũng hỗ trợ xây dựng 03 cơ sở sản xuất, kinh doanh thủy sản nâng cao năng lực sản xuất, đảm bảo ATTP phục vụ nhu cầu tiêu dùng nội địa và xuất khẩu, trong đó 02 cơ sở kinh doanh đáp ứng các yêu cầu về đảm bảo ATTP phục vụ tiêu thụ nội địa và 01 cơ sở thu mua đáp ứng các điều kiện về xuất khẩu thủy sản; hỗ trợ tư vấn và chứng nhận VietGAP cho 06 cơ sở với diện tích 26,28 ha/688 tấn sản phẩm. Đến nay, toàn tỉnh có 43 cơ sở được cấp Giấy chứng nhận VietGAP, HACCP trong đó có 26 cơ sở trồng trọt, 14 cơ sở chăn nuôi, 01 cơ sở nuôi trồng và 02 cơ sở sơ chế, chế biến thủy sản cung cấp cho thị trường 3.572 tấn sản phẩm rau, thịt, thủy sản an toàn. Việc áp dụng quy trình sản xuất an toàn đã góp phần nâng cao chất lượng, giá trị sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ và hiệu quả kinh tế mang lại cho người dân cao hơn hẳn so với trước khi được hỗ trợ chứng nhận; đồng thời tạo sự liên kết chặt chẽ trong sản xuất, tiêu thụ sản phẩm an toàn giữa người nông dân và doanh nghiệp kinh doanh. Đây là cơ hội để sản phẩm có chất lượng, đảm bảo an toàn của tỉnh được bày bán khắp các siêu thị, cửa hàng nông sản sạch trong cả nước và hướng đến xuất khẩu.

Mặt khác, Sở cũng hỗ trợ xây dựng hệ thống tem truy xuất nguồn gốc QRCode cho 12 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm với gần 20 sản phẩm nông, lâm, thủy sản được gắn tem trước khi lưu thông ra thị trường. Việc áp dụng hệ thống tem truy xuất nguồn gốc giúp cơ sở sản xuất quản lý được dòng hàng, bảo vệ thương hiệu hàng hóa, chứng minh nguồn gốc xuất xứ hàng hóa và chăm sóc khách hàng. Bên cạnh đó, hoạt động này còn giúp người tiêu dùng nhận biết hàng thật, hàng giả và yên tâm khi sử dụng sản phẩm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng. Nhận thấy được hiệu quả từ việc gắn tem truy xuất cho sản phẩm nông, thủy sản trước khi đưa ra thị trường tiêu thụ, hiện nay, nhiều địa phương, doanh nghiệp trên địa bàn đã tự bỏ chi phí để triển khai thực hiện. Đến nay, toàn tỉnh có khoảng 60 cơ sở gắn tem truy xuất nguồn gốc cho khoảng 120 sản phẩm nông, thủy sản và hiện đang được bày bán ở các siêu thị, cửa hàng kinh doanh thực phẩm sạch.

Công tác giám sát chất lượng VTNN, ATTP sản phẩm nông, lâm, thủy sản cũng được chú trọng. Năm 2020, Sở NN&PTNN đã tiến hành lấy 833 mẫu VTNN và sản phẩm nông, lâm, thủy sản để kiểm tra các chỉ tiêu về ATTP và chất lượng theo công bố, giảm 13,7% so với năm 2019; trong đó gửi phòng kiểm nghiệm phân tích 383 mẫu, kiểm tra nhanh bằng testkit 450 mẫu. Kết quả có 07/383 mẫu gửi phòng kiểm nghiệm không đảm bảo an toàn, chiếm tỷ lệ 1,82%, tăng 0,54% so với tỷ lệ 1,28% năm 2019; 01/450 mẫu kiểm tra nhanh dương tính với thuốc thử, chiếm tỷ lệ 0,22%. Cùng với việc giám sát chất lượng, công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm cũng được đẩy mạnh. Trong năm, các đơn vị chức năng đã kiểm tra, hậu kiểm, giám sát điều kiện đảm bảo ATTP nông, lâm, thủy sản tại 285 cơ sở, kết quả có 282/285 cơ sở đạt yêu cầu; 03/285 cơ sở vi phạm, chiếm 1,57%; đã xử phạt vi phạm hành chính 03 cơ sở vi phạm; thu phạt 16.500.000 đồng; tiêu hủy 9,3 kg chả thịt hỏng, mốc. Đến nay, cả tỉnh thống kê được 1.422 cơ sở thuộc đối tượng quản lý theo Thông tư số 38/2018/TT-BNNPTNT, trong đó năm 2020, Sở NN&PTNN đã cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện ATTP cho 292 cơ sở, tăng 161 cơ sở so với năm 2019; tổ chức xác nhận và cấp Giấy xác nhận kiến thức ATTP cho 81 cá nhân tham gia sản xuất, kinh doanh nông, thủy sản đạt yêu cầu, nâng tổng số cá nhân sản xuất, kinh doanh thực phẩm nông, lâm, thủy sản được cấp Giấy xác nhận kiến thức về ATTP trong toàn tỉnh lên 1.171 người. Đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh nông, thủy sản không thuộc diện cấp Giấy chứng nhận ATTP, UBND cấp xã đã tổ chức ký bản cam kết sản xuất thực phẩm an toàn cho 19 cơ sở sản xuất, kinh doanh nông, thủy sản, lũy kế đến nay có 4.069 cơ sở đã ký cam kết; đã tổ chức kiểm tra việc thực hiện nội dung cam kết tại 4.069/4.069 cơ sở, chiếm 100% số cơ sở đã ký cam kết, kết quả không phát hiện cơ sở vi phạm nội dung đã cam kết.

Công tác thanh tra, kiểm tra chuyên ngành về vật tư nông nghiệp được thực hiện thường xuyên, quá trình thực hiện có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào các vấn đề nóng mà dư luận đặc biệt quan tâm, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm về ATTP, đảm bảo tính răn đe và ngăn ngừa tái phạm, góp phần giải quyết dứt điểm việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, giảm thiểu lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật trong trồng trọt,...

Tuy nhiên, hiện nay, sản phẩm nông, thủy sản được xác nhận theo chuỗi so với sản lượng nông, lâm, thủy sản tiêu thụ trên địa bàn tỉnh còn rất hạn chế; cơ chế chính sách chưa đủ mạnh để khuyến khích, động viên người dân, doanh nghiệp đầu tư sản xuất kinh doanh vật tư nông nghiệp đảm bảo chất lượng và thực phẩm nông, lâm, thủy sản an toàn, phát triển các mô hình chuỗi chất lượng cao, đảm bảo ATTP...

Năm 2021, với mục tiêu đặt ra là nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý chất lượng, ATTP; nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành các quy định của Nhà nước về ATTP; giảm thiểu ô nhiễm sinh học, tạp chất và tồn dư thuốc bảo vệ thực vật, thuốc thú y, hóa chất, kháng sinh trong sản xuất, kinh doanh thực phẩm nông, lâm, thủy sản, đáp ứng yêu cầu bảo đảm ATTP cho tiêu dùng trong và ngoài tỉnh, hướng đến thị trường xuất khẩu, các sở, ngành, đơn vị địa phương trong tỉnh sẽ đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật về ATTP, tập trung vào các quy định, quy chuẩn kỹ thuật về sản xuất kinh doanh nông sản thực phẩm an toàn cũng như các quy định về xử phạt hành chính đối với hành vi vi phạm quy định về vệ sinh ATTP; công khai các cơ sở xếp loại C theo Thông tư số 38/2014/TT-BNNPTNT các sản phẩm rau, thịt, thủy sản không đảm bảo ATTP; đồng thời quảng bá, giới thiệu các sản phẩm, cơ sở sản xuất, kinh doanh sản phẩm rau, thịt, thủy sản nuôi an toàn, cơ sở được chứng nhận VietGAP…

Bên cạnh đó, các đơn vị, địa phương cũng tiếp tục thanh tra, kiểm tra chất lượng VTNN và ATTP nông, lâm, thủy sản theo kế hoạch và đột xuất, trong đó tập trung các cơ sở buôn bán thuốc bảo vệ thực vật, thuốc thú y, thức ăn thủy sản, sản phẩm xử lý môi trường nuôi trồng thủy sản, cơ sở sản xuất, kinh doanh nông sản thực phẩm, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm; nhân rộng mô hình mỗi xã một sản phẩm (OCOP); phổ biến, vận động, hỗ trợ người dân, doanh nghiệp áp dụng thực hành nông nghiệp tốt (VietGAP, VietGAHP…), thực hành sản xuất tốt (GMP), HACCP trong sản xuất kinh doanh thực phẩm nông, lâm, thủy sản; hỗ trợ xây dựng các chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn; tổ chức liên kết, kết nối thị trường tiêu thụ giữa các nhà sản xuất, sơ chế, chế biến, đóng gói đã được chứng nhận sản xuất thực phẩm an toàn, tạo cơ hội sản phẩm nông, lâm, thủy sản an toàn được bày bán tại các trung tâm, siêu thị trong và ngoài tỉnh.

N.Q