Vườn rau gia đình chị Dương Thị Lứu (xã Tây Trạch)

Trước đây, rau không phải là thế mạnh trên đồng đất Bố Trạch, tuy nhiên, nhờ đẩy mạnh tuyên truyền và mở lớp tập huấn về sản xuất rau an toàn nên người nông dân đã thay đổi nhận thức trong việc sản xuất rau sạch. Đến nay, cây rau ở Bố Trạch không chỉ tiêu thụ trên địa bàn huyện mà còn vươn đi các huyện khác trong tỉnh, đặc biệt là thành phố Đồng Hới, đem lại thu nhập khá cao cho bà con nông dân. Với việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng hợp lý là việc làm ngày càng được khuyến khích, đặc biệt là đối với những diện tích trồng lúa, ngô cho năng suất thấp. Cách làm này vừa qua đã được thực hiện khá thành công với một số mô hình trồng rau an toàn do Trung tâm Khuyến nông - Khuyến lâm huyện triển khai. Từ khi các hộ dân tham gia mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trồng, trồng rau an toàn của Trung tâm được hỗ trợ giống, hướng dẫn cách làm, kỹ thuật nên cây rau của các hộ dân đã phát triển tốt với nhiều loại rau theo từng mùa vụ. Hiện nay, trên địa bàn huyện đã hình thành nhiều hộ dân trồng rau an toàn với diện tích từ 01 - 02 ha, cụ thể như gia đình chị Dương Thị Lứu, Lê Thị Sáu, Dương Thị Xuân ở xóm Dài (xã Tây Trạch) chuyên trồng rau cải, cà chua, cà rốt, dưa chuột, đậu cô ve…

Chị Dương Thị Lứu chia sẻ, trước đây gia đình chị không biết kỹ thuật trồng, chăm sóc nên hiệu quả cây trồng thấp. Được sự hướng dẫn của cán bộ Trung tâm Khuyến nông - Khuyến lâm huyện về giống và kỹ thuật, gia đình tôi cũng như nhiều hộ dân khác trong xã đã thực hiện theo đúng các kỹ thuật hướng dẫn nên thấy hiệu quả hơn. Với 01 ha đất ruộng và 01 ha đất vườn của gia đình chị cho thu nhập khoảng 10 - 15 triệu đồng/ha với cách làm củ nhưng năm nay làm theo dự án thì thu về hơn 20 - 30 triệu đồng/ha.

 Các mô hình rau sạch trên địa bàn huyện

Mô hình trồng rau an toàn tại xã Tây Trạch do Trung tâm Khuyến nông - Khuyến lâm huyện hướng dẫn nông dân thực hiện với diện tích khoảng 02 ha và có hơn 30 hộ nông dân tham gia. Với cách làm là thành lập nhóm sở thích chuyển đổi cơ cấu cây trồng, tự nguyện tham gia, chuyển hẳn từ trồng lúa, ngô sang làm 02 vụ rau màu, hoặc 02 vụ rau, 01 vụ lúa, cán bộ chuyên môn đã hướng dẫn nông dân tuân thủ quy trình trồng rau an toàn nghiêm ngặt, nhất là trong việc ghi chép nhật ký đồng ruộng. Chỉ sau một thời gian ngắn, người dân ở đây đã dần quen được với cách làm và các thao tác kỹ thuật mới nên việc sản xuất rau theo tiểu chuẩn sạch, an toàn dần đi vào ổn định.

Theo tính toán của các hộ trồng rau, nếu trồng lúa, mỗi năm người nông dân chỉ thu về khoảng 30 - 35 triệu đồng/01ha, trong khi đó, nếu trồng các loại rau theo tiêu chuẩn sạch nông dân có thể đạt năng suất 35 - 45 tấn/01ha mỗi đợt, mỗi năm thu hoạch khoảng 05 - 07 đợt, với giá bán trung bình từ 4.000 - 5.000 đồng/01kg như hiện nay thì trừ vốn, công lao động, nông dân có thể thu lãi số tiền 50 triệu đồng/mùa...

Hiệu quả về kinh tế chỉ là một phần mà mô hình sản xuất rau theo tiêu chuẩn sạch, an toàn ở xã Tây Trạch đang đem lại, nhưng điều quan trọng hơn là mô hình đã tạo sự chuyển biến tích cực cả về nhận thức, tư tưởng, hành động của người nông dân, giúp họ hiểu được trong sản xuất, kinh doanh, chất lượng sản phẩm mới là điều quan trọng. Không những thế, sản xuất rau theo tiêu chuẩn an toàn còn thúc đẩy sự kết nối giữa sản xuất với thị trường, từ đó mang lại lợi ích cao hơn cho người sản xuất, từng bước xây dựng thương hiệu cho rau, quả an toàn, góp phần bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng trên địa bàn huyện.

Để ổn định về giá bán, thì sản phẩm rau sạch phải đạt chất lượng và đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. Sản xuất rau an toàn theo hướng như ở huyện Bố Trạch là điều kiện bắt buộc nếu muốn sản phẩm tồn tại trên thị trường. Để nông sản của huyện nói chung, trong đó có rau an toàn phát triển, thiết nghĩ, thời gian tới, huyện cần có sự đầu tư thỏa đáng hơn cho những chương trình như thế này.

Đặng Hà