Nhằm tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước đối với các hội quần chúng, ngay sau khi có Kết luận số 102-KL/TW ngày 22/9/2014 của Bộ Chính trị về hội quần chúng, UBND tỉnh đã lãnh đạo, chỉ đạo các sở, ngành cấp tỉnh, các huyện, thị xã, thành phố phổ biến và triển khai Kết luận của Bộ Chính trị và tiếp tục triển khai Kế hoạch số 53-KH/TU ngày 17/12/2012 của Tỉnh ủy đến từng Đảng bộ, Chi bộ, trong đó chú trọng việc nâng cao nhận thức và trách nhiệm của các cấp ủy, tổ chức Đảng và đảng viên đối với tổ chức và hoạt động của các hội quần chúng. Cấp ủy Đảng, chính quyền ở mỗi cấp đổi mới, tăng cường lãnh đạo, quản lý đối với hội hoạt động ở cấp đó thông qua việc định hướng chính trị về tổ chức và hoạt động của hội; thường xuyên lãnh đạo, kiểm tra, sơ kết, tổng kết để đánh giá đúng tình hình tổ chức và hoạt động của các hội, đề ra biện pháp tăng cường sự lãnh đạo của Đảng và quản lý của Nhà nước đối với tổ chức, hoạt động của các hội; xử lý các hội hoạt động không hiệu quả, không đúng tôn chỉ, mục đích và Điều lệ Hội; nhất là không để thế lực lợi dụng tổ chức, hoạt động của hội quần chúng để làm tổn hại đến khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Theo báo cáo, toàn tỉnh có 17 hội cấp tỉnh được công nhận hội có tính chất đặc thù, bố trí 86 biên chế chuyên trách; ở cấp huyện có 24 hội (mỗi huyện có 03 hội là Hội Người mù, Hội Chữ thập đỏ, Ban Đại diện Hội Người cao tuổi) với 32 biên chế chuyên trách; đối với cấp xã, có 477 người hoạt động không chuyên trách làm cán bộ Hội. Sự phát triển đa dạng về loại hình, phong phú về các lĩnh vực hoạt động của các hội ở cả 03 cấp trong tỉnh nằm trong xu hướng chung của cả nước. Trong 05 năm, toàn tỉnh tăng 77 tổ chức hội, theo đó, số lượng hội viên tăng 54.910 lượt hội viên. Tình hình đó đặt ra yêu cầu khách quan, cấp thiết phải tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, quản lý Nhà nước để phù hợp với thực tiễn. Dưới sự lãnh đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy và Ban Cán sự Đảng UBND tỉnh, UBND tỉnh đã chỉ đạo các sở, ban, ngành cấp tỉnh, huyện, thị xã, thành phố thường xuyên tăng cường công tác quản lý Nhà nước về Hội. Việc cho phép thành lập hội, giới thiệu nhân sự chủ chốt của hội, thẩm định hồ sơ Đại hội, phê duyệt Điều lệ... được Ban Cán sự Đảng UBND tỉnh chỉ đạo thực hiện chặt chẽ, đúng quy trình theo phân cấp quản lý và quy định của pháp luật. Nhìn chung, các cấp ủy Đảng, các sở, ban, ngành, UBND huyện, thị xã, thành phố đã tạo điều kiện về mọi mặt để các hội quần chúng hoạt động có hiệu quả, gắn với thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội của địa phương; đồng thời tạo điều kiện để Hội tham gia vào quá trình xã hội hóa hoạt động phát triển sự nghiệp y tế, giáo dục, văn hóa, khoa học công nghệ và thể dục - thể thao của tỉnh và thực hiện chức năng giám sát, phản biện xã hội, nhờ đó, tổ chức, hoạt động của các hội quần chúng ngày càng đi vào chiều sâu, có hiệu quả thiết thực.

Năm 2018, thực hiện Kế hoạch số 55-KH/TU ngày 08/02/2018 của Tỉnh ủy thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 6 Ban Chấp hành TW Đảng khóa XII “Một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả”, UBND tỉnh đã chỉ đạo Sở Nội vụ xây dựng Đề án “Sắp xếp, tổ chức lại các tổ chức hội hoạt động trên địa bàn tỉnh Quảng Bình”. Với phương án sắp xếp 53 hội cấp tỉnh hiện có sau khi sáp nhập, hợp nhất còn lại 36 hội (giảm 17 hội) nhằm nâng cao chất lượng hoạt động của các hội quần chúng; tinh gọn tổ chức hội, giảm đầu mối quản lý, tiết kiệm chi phí hành chính, cơ sở vật chất, trụ sở làm việc; khắc phục tình trạng trùng lắp, chồng chéo về nội dung, lĩnh vực hoạt động và đảm bảo nguyên tắc tự nguyện, tự quản, tự đảm bảo kinh phí, trụ sở, phương tiện hoạt động của tổ chức hội; góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo giữ vững an ninh - quốc phòng của địa phương.

Tuy nhiên, bên cạnh những mặt đạt được, trong quá trình hoạt động, một số tổ chức, cá nhân nhận thức chưa đầy đủ về vai trò, trách nhiệm của các hội quần chúng nên thiếu tập trung lãnh đạo, chỉ đạo; công tác quản lý hội quần chúng còn nhiều bất cập, chồng chéo; số ít cán bộ làm công tác hội năng lực còn nhiều hạn chế; công tác kiểm tra, giám sát chưa thường xuyên; Mặt trận, đoàn thể chính trị - xã hội chưa thật sự vào cuộc để phối hợp với các hội trong vận động, tạo sự hưởng ứng tích cực trong các tầng lớp Nhân dân...

Thời gian tới, để tăng cường sự lãnh đạo của Đảng và tạo điều kiện cho các hội hoạt động có hiệu quả trong khuôn khổ pháp luật, UBND tỉnh tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, quản lý Nhà nước đối với các hội quần chúng; quan tâm lãnh đạo việc cụ thể hóa đường lối, chủ trương của Đảng và cơ chế, chính sách, pháp luật của Nhà nước phù hợp tình hình kinh tế - xã hội của địa phương; định hướng hoạt động, tạo điều kiện để các hội phát huy được tiềm năng, thế mạnh của mình đóng góp tích cực, có hiệu quả cho các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân. Cùng với đó, địa phương cũng sẽ triển khai Đề án sắp xếp, tổ chức lại các tổ chức hội hoạt động trên địa bàn tỉnh; củng cố, kiện toàn tổ chức bộ máy, cán bộ lãnh đạo hội các cấp; tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát, tiến hành rà soát đánh giá hoạt động các hội; nghiên cứu để sáp nhập một số hội có tính chất, nhiệm vụ, nội dung hoạt động gần giống nhau.

Ngoài ra, các đoàn thể, hội quần chúng cần tiếp tục nghiên cứu quy định của pháp luật về Hội nhằm phát huy vai trò, trách nhiệm và khẳng định vị trí của mình, góp phần tích cực vào việc tham gia phát triển kinh tế - xã hội, ổn định chính trị, củng cố quốc phòng - an ninh trên địa bàn; thực hiện nhiệm vụ giám sát và phản biện xã hội theo chủ trương của Đảng và pháp luật của Nhà nước; tuân thủ nguyên tắc, phương thức lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy Đảng; thường xuyên đổi mới nội dung, phương thức, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động; đa dạng hóa loại hình hoạt động, đáp ứng nhu cầu, nguyện vọng chính đáng của đoàn viên, hội viên và cộng đồng...

Minh Huyền