Cụ thể, diện tích cây lúa thực hiện được 22.383,5 ha, sản lượng 75.723 tấn, trong đó lúa Hè Thu 13.749 ha; sản lượng 57.333 tấn, đạt 77,9% kế hoạch, bằng 76,3% cùng kỳ. Diện tích lúa bị mất trắng 2.306,58 ha; lúa thu hoạch 11.442,42 ha, năng suất 50,1 tạ/ha. Lúa tái sinh 8.634,5 ha; năng suất 21,3 tạ/ha; sản lượng 18.390 tấn, đạt 122,6% kế hoạch, bằng 76,4% cùng kỳ. Bên cạnh đó, cây ngô sản xuất được 679,3 ha; năng suất 19,5 tạ/ha; sản lượng 1.324,6 tấn, đạt 46% kế hoạch. Rau các loại 1.530,7 ha; năng suất 91 tạ/ha; sản lượng 13.929,4 tấn, bằng 101,6% cùng kỳ. Cây dưa hấu 153 ha, năng suất 209 tạ/ha, sản lượng 3.198 tấn. Cây vừng 94 ha, năng suất 7,1 tạ/ha, sản lượng 66 tấn. Cây khoai lang 539,9 ha; năng suất 56,4 tạ/ha; sản lượng 3.045 tấn. Cây sắn 6.165 ha, năng suất 178,2 tạ/ha, sản lượng 109.860,3 tấn, đạt 89,9% kế hoạch, bằng 101,8% cùng kỳ. Cây lạc 532,3 ha; năng suất 12,4 tạ/ha; sản lượng 660,1 tấn, đạt 77,9% kế hoạch. Cây hồ tiêu 1.197,7 ha, năng suất 9,9 tạ/ha, sản lượng 886,3 tấn.

Ngay từ đầu vụ Hè Thu, để hạn chế các thiệt hại do nắng nóng và sâu bệnh gây ra, đồng thời đảm bảo năng suất tối đa cho mùa vụ, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã chỉ đạo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật thực hiện tốt công tác điều tra phát hiện, dự tính, dự báo, hướng dẫn kịp thời để các địa phương chủ động phòng trừ sâu bệnh và chuột gây hại; triển khai các giải pháp phòng, chống hạn, xâm nhập mặn; xây dựng phương án tổ chức sản xuất, ứng phó với hạn hán. Bên cạnh đó, Sở cũng chủ động phối hợp với các đơn vị, địa phương rà soát khả năng tưới từng công trình thủy lợi, kiên quyết chỉ đạo chuyển sang cây trồng cạn đối với những diện tích đất lúa không đảm bảo nước tưới, triển khai áp dụng nhiều biện pháp tưới hiệu quả, sử dụng nước tiết kiệm. Cùng với đó, các địa phương đã chỉ đạo khắc phục những công trình thủy lợi hư hỏng, xuống cấp, huy động nội lực tập trung sửa chữa, nạo vét kênh mương để cấp nước phục vụ cho sản xuất; tổ chức bơm nước từ sông suối, ao hồ nhằm chống hạn đối với một số diện tích sản xuất có khả năng xảy ra hạn hán cao; chỉ đạo thực hiện các biện pháp tưới ẩm, tưới tiết kiệm giai đoạn đầu vụ, để dành nước vào các giai đoạn quan trọng.

Mặt khác, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cũng tiếp tục phối hợp chỉ đạo các địa phương đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu giống theo hướng chất lượng cao, có thời gian sinh trưởng ngắn, cực ngắn để hạn chế tối đa rủi ro trên đồng ruộng trong điều kiện thời tiết cực đoan như giống lúa chủ lực PC6, HT1, KD18, DV108... Vụ Hè Thu, toàn tỉnh đã chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất lúa kém hiệu quả được 96,9 ha (Bố Trạch 50 ha; Quảng Ninh 18,4 ha; Ba Đồn 13 ha; Lệ Thủy 5,5 ha; Quảng Trạch 05 ha; Minh Hóa 05 ha), trong đó dưa hấu 51 ha; cây rau 14,9 ha; đậu đỗ 14,4 ha; vừng 5,5 ha; khoai lang 05 ha; cây ngô 04 ha; lúa - cá 02 ha. Đặc biệt, một số mô hình chuyển đổi đã mang lại thu nhập cao hơn cho người nông dân từ 02 - 05 lần so với trồng lúa như: Dưa hấu ở Bố Trạch, Quảng Ninh, khoai lang ở Quảng Ninh, rau các loại ở Lệ Thủy... Ngoài ra, Sở cũng chỉ đạo các đơn vị chức năng cung ứng đầy đủ vật tư, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật trong quá trình sản xuất; đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra các cơ sở kinh doanh vật tư, phân bón nhằm đưa việc kinh doanh vật tư, phân bón ngày càng đi vào nề nếp, đảm bảo chất lượng giúp người sản xuất yên tâm đầu tư.

Mặc dù đã chuẩn bị tốt các biện pháp sản xuất ngay từ đầu mùa vụ, tuy nhiên do thời tiết khắc nghiệt nên diện tích lúa và các cây trồng vụ Hè Thu không đạt kế hoạch. Thêm vào đó, công tác chỉ đạo chuyển đổi cơ cấu cây trồng ở các địa phương chưa quyết liệt nên kết quả chuyển đổi đạt thấp, chưa khai thác được các tiềm năng và lợi thế của đất đai và cây trồng…

Để triển khai sản xuất vụ Đông Xuân 2019 - 2020 đạt hiệu quả, thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tiếp tục hướng dẫn các địa phương chỉ đạo sản xuất, gieo trồng đúng cơ cấu giống, thời vụ; chú trọng sử dụng các giống lúa trung, ngắn ngày có năng suất, chất lượng tốt, thích nghi với điều kiện sinh thái, phù hợp với thị trường, chống chịu thời tiết đồng thời đảm bảo an toàn dịch bệnh trong sản xuất; tăng cường đầu tư thâm canh, chỉ đạo hiệu quả công tác phòng trừ dịch hại để tăng năng suất, sản lượng, tăng diện tích gieo cấy lúa lai, tiếp tục cơ cấu giống lúa chất lượng chiếm khoảng 60 - 70% diện tích; giảm lượng giống gieo trên đơn vị diện tích nhằm tiết kiệm chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất; hạn chế sử dụng và loại bỏ dần ra khỏi cơ cấu những giống đã có biểu hiện thoái hóa, nhiễm sâu bệnh như X21, Xi23, VN20…; đồng thời, đưa một số giống trình diễn có năng suất và chất lượng, thời gian sinh trưởng ngắn như QS447, QS88, HN6... vào sản xuất thử để thay dần các giống thoái hóa. Đối với cây ngô, cây lạc, cây rau các địa phương tăng cường sử dụng giống năng suất cao, thích ứng rộng, kháng bệnh vi khuẩn…

Bên cạnh đó, Sở tiếp tục phối hợp với các địa phương chỉ đạo đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng gắn với thị trường trên cơ sở phát huy lợi thế, nhất là chuyển đổi đất lúa kém hiệu quả sang cây trồng khác có hiệu quả hơn; xây dựng các vùng chuyên canh cây trồng gắn với mô hình cánh đồng lớn để liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm với các nhà máy, cơ sở chế biến; đẩy mạnh việc ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới, đặc biệt là việc ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao; triển khai thực hiện đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp trong lĩnh vực trồng trọt; làm tốt công tác bảo vệ thực vật, đầu tư thâm canh; xây dựng phương án phòng trừ các loại dịch hại ngay từ đầu vụ, chú trọng các biện pháp phòng trừ tổng hợp theo hướng an toàn sinh học, thân thiện với môi trường...; quan tâm phát triển thủy lợi, đầu tư hạ tầng phục vụ sản xuất, nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai, ứng phó với biến đổi khí hậu; thực hiện tốt công tác quản lý Nhà nước về vật tư, phân bón, giống cây trồng; đẩy mạnh thông tin, tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, định hướng của tỉnh về sản xuất nông nghiệp.

Ngoài ra, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sẽ triển khai các chính sách nhằm khuyến khích doanh nghiệp tham gia đầu tư cánh đồng lớn gắn với bao tiêu sản phẩm nông nghiệp; vận động nông dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất lúa kém hiệu quả sang cây trồng cạn, nuôi trồng thủy sản thích hợp với diễn biến nguồn nước để tăng hiệu quả sử dụng, tăng thu nhập cho bà con nông dân… 

N.Q