Nhờ đó, sự nghiệp giáo dục và đào tạo vùng DTTS miền núi đã có những chuyển biến đáng kể; hệ thống trường, lớp học được quan tâm đầu tư xây dựng ngày càng khang trang, đảm bảo đủ điều kiện để từng bước nâng cao chất lượng dạy và học; tỷ lệ học sinh đến trường tăng cao, học sinh lưu ban, bỏ học ngày càng giảm; học sinh tốt nghiệp THCS và THPT hàng năm tăng rõ rệt. Ngoài ra, hệ thống giáo dục chuyên biệt (trường phổ thông dân tộc nội trú, trường phổ thông dân tộc bán trú, trường dự bị đại học) ngày càng phát huy hiệu quả tích cực; chế độ cử tuyển đã góp phần đáng kể trong việc đào tạo cán bộ người DTTS có trình độ ở địa phương; những chế độ, chính sách đối với cán bộ quản lý, giáo viên và người học là người DTTS được thực hiện đầy đủ, kịp thời, đúng quy định. Qua đó đã khuyến khích công tác dạy và học, tạo sư bình đẳng trong giáo dục, góp phần phát triển kinh tế - xã hội.

Tuy nhiên, giáo dục và đào tạo vùng DTTS, miền núi còn một số hạn chế; mạng lưới trường lớp, điều kiện cơ sở vật chất, thiết bị dạy học đã được tăng cường đầu tư nhưng vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển quy mô và nâng cao chất lượng giáo dục, đặc biệt ở một số trường chuyên biệt vùng DTTS, miền núi; chất lượng giáo dục đào tạo ở vùng DTTS, miền núi nhìn chung còn thấp so với yêu cầu; đội ngũ giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục nhiều nơi còn bất cập, năng lực sư phạm, khả năng tổ chức các hoạt động giáo dục của một bộ phận giáo viên còn thấp; chính sách cho người dạy, người học ở vùng DTTS, miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn vẫn còn bất cập…

Để nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo vùng DTTS, miền núi, tỉnh đã hoàn thiện cơ cấu hệ thống và mạng lưới cơ sở giáo dục, đa dạng hóa hình thức tổ chức dạy học; từng bước nâng cao chất lượng giáo dục, thực hiện linh hoạt các chương trình giáo dục phù hợp với điều kiện học tập của người học; gắn giáo dục với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội, đặc điểm văn hóa của địa phương; phát triển, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục đảm bảo đủ về số lượng, chuẩn về nghề nghiệp, hợp lí về cơ cấu; thực hiện đầy đủ chính sách cho người dạy và người học; tăng cường đầu tư ngân sách, cơ sở vật chất cho giáo dục dân tộc; thực hiện tốt công tác xã hội hóa giáo dục, huy động các nguồn lực xã hội tham gia vào sự nghiệp giáo dục.

Năm 2020, tỉnh duy trì đạt chuẩn phổ cập giáo dục (PCGD) mầm non cho trẻ 05 tuổi, đạt chuẩn xóa mù chữ mức độ 2, đạt chuẩn PCGD tiểu học mầm non mức độ 3; phấn đấu cuối năm 2020, tỉnh đạt chuẩn PCGD trung học cơ sở (THCS) mức độ 3; 99,99% trẻ 05 tuổi đến lớp; 99,99% trẻ 06 tuổi hoàn thành chương trình giáo dục mầm non; 100% trẻ khuyết tật được tiếp cận giáo dục; 100% xã, phường, thị trấn đạt chuẩn PCGD mầm non trẻ 05 tuổi (MNT5T); 100% huyện, thị xã, thành phố đạt chuẩn PCGD MNT5T; tỉnh đạt chuẩn PCGD MNT5T.

Đối với hệ phổ cập giáo dục tiểu học, có 99,99% trẻ 06 tuổi vào lớp 1; 99,0% trẻ đến 11 tuổi hoàn thành chương trình TH; 99,7% trẻ 11 đến 14 tuổi hoàn thành chương trình TH; 98,0% trẻ khuyết tật được tiếp cận giáo dục; 100% xã, phường, thị trấn duy trì chuẩn PCGD tiêu học (TH) mức độ 3; 100% huyện, thị xã, thành phố duy trì chuẩn PCGD TH mức độ 3; tỉnh được Bộ kiểm tra công nhận đạt chuẩn PCGD TH mức độ 3. Về phổ cập giáo dục THCS 97,3% thanh thiếu niên từ 15 - 18 tuổi tốt nghiệp THCS; 89,5% thanh thiếu niện từ 15 - 18 tuổi đã và đang học chương trình giáo dục phổ thông, giáo dục thương xuyên, giáo dục nghề nghiệp; 80% trẻ khuyết tật được tiếp cận giáo dục; 100% xã, phường, thị trấn đạt chuẩn PCGD THCS mức độ 3.

Về xóa mù chữ có 99,99% người độ tuổi 15 - 25 biết chữ mức 1; 99,88% người độ tuổi 15 - 25 biết chữ mức 2; 99,78% người độ tuổi 15 - 35 biết chữ mức 1; 99,55% người độ tuổi 15 - 35 biết chữ mức 2; 99,40% người độ tuổi 15 - 60 biết chữ mức 1; 98,80% người độ tuổi 15 - 60 biết chữ mức 2; 98,6% xã, phường, thị trấn đạt chuẩn xóa mù chữ (XMC) mức độ 2; 100% huyện, thị xã, thành phố đạt chuẩn XMC mức độ; tỉnh đạt chuẩn XMC mức độ 2.

Để đạt được các mục tiêu trên, tỉnh tiếp tục hoàn chỉnh mạng lưới trường lớp, đáp ứng yêu cầu phân luồng và nhu cầu học tập ngày càng tăng của học sinh trên địa bàn; đầu tư kinh phí hỗ trợ nơi ăn, ở cho học sinh thuộc xã đặc biệt khó khăn; đặc biệt học sinh trong độ tuổi phổ cập, nếu là nguồn lao động chính của gia đình cần có chính sách hỗ trợ vật chất; đẩy mạnh xã hội hóa công tác PCGD, XMC, tập trung huy động tối đa các nguồn lực trong xã hội, của tổ chức, đoàn thể, nhà tài trợ nhằm góp phần đầu tư hỗ trợ kinh phí cho công tác PCGD, XMC; cấp ngân sách kịp thời nhằm triển khai các hoạt động của công tác PCGD, XMC; có chính sách phù hợp cho những người làm công tác PCGD. Ngoài ra, ngành Giáo dục - Đào tạo tăng cường công tác chỉ đạo nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông; đẩy mạnh việc đổi mới phương pháp dạy học, chú trọng tuyên truyền, vận động học sinh đến trường, đặc biệt là địa bàn, điểm trường đặc biệt khó khăn; tổ chức các lớp học bổ túc văn hóa cấp THCS cho học sinh tại xã vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn và xã vùng đồng bằng chưa đạt PCGD THCS mức độ 3.

Ngoài ra, Sở Lao động - Thương binh và Xã hội chỉ đạo các trung tâm giáo dục dạy nghề, cơ sở giáo dục nghề nghiệp đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng đào tạo, làm tốt công tác tư vấn tuyển sinh, giới thiệu nghề nghiệp cho các đối tượng học sinh cuối cấp THCS và THPT, thu hút học sinh tham gia học nghề tại cơ sở giáo dục nghề nghiệp, tổ chức lớp học nghề cho thanh thiếu niên trong độ tuổi từ 15 - 18 tại các vùng đồng bào DTTS, địa bàn kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Đặng Hà