Nắm bắt được yêu cầu đó, tiếp tục đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng bộ theo hướng “gần dân, sát dân, nghe dân nói, nói cho dân hiểu, làm cho dân tin", ngày 21/5/2007, Thường vụ Thành ủy Đồng Hới đã có Quyết định số 257-QĐ/TU ban hành Đề án "Lãnh đạo thành phố các cấp trực tiếp đối thoại với nhân dân giai đoạn 2007 - 2010" (Sau đây gọi tắt là: Đối thoại với dân). Đây là Đề án hợp lòng dân, đã sớm đi vào cuộc sống, đạt hiệu quả thiết thực, để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp trong lòng người dân thành phố.

Đến nay, sau 3 năm triển khai thực hiện Đề án, toàn thành phố đã tổ chức được 192 điểm đối thoại (Xã/phường 115 điểm; cơ quan thuế 13 điểm; đoàn thể 5 điểm; thành phố 59 điểm), có trên 10 ngàn lượt người tham gia với hàng ngàn ý kiến tập trung vào các vấn đề bức xúc, nhạy cảm trên các lĩnh vực đời sống xã hội, như: Chế độ chính sách cho người có công; xây dựng cở sở hạ tầng, đường giao thông; quản lý đất đai; dự án, qui hoạch treo; các vấn đề liên quan đến giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo, GPMB, việc làm cho người lao động, vệ sinh môi trường, chính sách thuế; công tác cán bộ... Trong 1.321 ý kiến nói trên, lãnh đạo và các ban, ngành thành phố đã trả lời 421/504 ý kiến; lãnh đạo các xã/phường đã trả lời 738/867 ý kiến. Đa số các ý kiến trả lời tại các điểm đối thoại của lãnh đạo 2 cấp được nhân dân đồng tình, bởi vì các vấn đề mà người dân nêu ra đều được lãnh đạo 2 cấp giải đáp, ghi nhận và hứa sẽ có hướng giải quyết trong thời gian cụ thể. Các ý kiến còn lại liên quan đến cấp trên đã được lãnh đạo tiếp thu, tập hợp báo cáo và đã được các cơ quan chức năng cấp trên nghiên cứu, có nhiều ý kiến đã được chỉ đạo giải quyết kịp thời, thấu tình, đạt lý.

Tuy nhiên, qua theo dõi thấy nổi lên một số nhược điểm cụ thể, đó là: Tính chất của một số cuộc đối thoại ở cơ sở diễn ra như hội nghị đại biểu HĐND tiếp xúc với cử tri, nên hiệu quả đạt chưa cao. Nhiều câu hỏi đặt ra trong đối thoại còn chung chung, thiếu cụ thể. Một số ý kiến trả lời của lãnh đạo xã, phường chưa đúng tầm, thiếu trọng tâm, trọng điểm. Giải quyết một số ý kiến, đề xuất kiến nghị của người dân sau đối thoại theo lời hứa của lãnh đạo chưa được quan tâm đúng mức hoặc chưa đến nơi, đến chốn. Song nhìn một cách tổng thể có thể khẳng định: Đề án đối thoại với dân của Thường vụ Thành uỷ Đồng Hới là ý Đảng, lòng dân, đã sớm đi vào cuộc sống, bước đầu đạt hiệu quả thiết thực, để lại nhiều ấn tượng tốt đẹp trong lòng người dân thành phố. Từ thực tế 3 năm thực hiện Đề án đối thoại với dân, có thể rút ra một số vấn đề về kết quả có ý nghĩa quan trọng sau đây:

Thứ nhất: Đối thoại với dân là một "Kênh" thông tin 2 chiều, nhanh nhạy có hiệu quả trong công tác chính trị, tư tưởng.

Trong đối thoại, các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, Nghị quyết của cấp uỷ, HĐND 2 cấp được lãnh đạo cơ sở và thành phố truyền đạt trực tiếp đến tận người dân; giải đáp được những vướng mắc trong tư tưởng từ nhiều câu hỏi của người dân, giúp cho người dân nâng cao hiểu biết về pháp luật, nắm bắt được những nội dung cơ bản trong các Nghị quyết của cấp uỷ, HĐND 2 cấp; uốn nắn những lệch lạc do thiếu hiểu biết trong một bộ phận nhân dân, từ đó tạo được sự thống nhất về nhận thức và hành động. Mặt khác, cũng trong đối thoại, lãnh đạo 2 cấp đã nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng, những ý kiến đề đạt, góp ý của các tầng lớp nhân dân về phát triển kinh tế, xã hội; phát hiện được những vấn đề nổi lên ở từng cơ sở và những trăn trở, bức xúc trong nhân dân để xây dựng, điều chỉnh, bổ sung Nghị quyết và tăng cường các biện pháp tổ chức thực hiện Nghị quyết sát đúng với nguyện vọng chính đáng của người dân, phù hợp với khả năng thực tế và điều kiện khách quan của thành phố.

Thứ hai: Đối thoại với dân là nét mới trong công tác dân vận của Đảng bộ và chính quyền thành phố, góp phần tăng cường hơn mối quan hệ giữa Đảng bộ, chính quyền với nhân dân, cũng cố "thế trận lòng dân".

Qua đối thoại cho thấy, cán bộ gần dân hơn, trách nhiệm của cấp uỷ, chính quyền đối với nhân dân được nâng cao. Lãnh đạo 2 cấp đã tập trung chỉ đạo giải quyết được nhiều vấn đề đã hứa với dân trong đối thoại, ví dụ: Về cải cách thủ tục hành chính: Văn phòng HĐND-UBND thành phố đã đẩy nhanh tiến độ xây dựng và đã khánh thành đưa “Trung tâm giao dịch một cửa liên thông hiện đại" đi vào hoạt động; công tác giải quyết hồ sơ cho tổ chức, cá nhân tại Trung tâm được thực hiện một cách khoa học, hiện đại, công khai, thuận lợi, thời gian giải quyết hồ sơ rút ngắn được nhiều, nhân dân tin tưởng, nhiều đơn vị bạn đến học tập. Về nâng cấp đường giao thông: UBND thành phố đã xây dựng và ban hành Đề án “Xây dựng đường giao thông qui mô nhỏ giai đoạn 2008-2015" do nhân dân đóng góp 20%, được người dân đồng tình hưởng ứng, chỉ tính trong năm 2009 toàn thành phố đã triển khai xây dựng, cứng hoá được 27 km với giá trị 15 tỷ đồng, trong đó nhân dân đóng góp 3 tỷ đồng. Về hỗ trợ đền bù GPMB xây dựng sân bay Đồng Hới cho bà con xã Quang Phú sau gần một năm kiến nghị, nay qua đối thoại được cấp trên quan tâm hơn, nên đã giải quyết ổn thoả, nhân dân phấn khởi. Về đơn thư khiếu nại, tố cáo: Thường vụ Thành uỷ, UBND thành phố đã chỉ đạo Uỷ ban kiểm tra, Thanh tra thành phố, các xã/phường giải quyết cơ bản dứt điểm đơn thư tồn đọng; riêng năm 2009, tiếp nhận 71 đơn (năm 2008 tiếp nhận 88 đơn, năm 2007 tiếp nhận 141 đơn) và đã giải quyết theo thẩm quyền đạt 98,2%, góp phần giữ vũng ổn định chính trị ngay từ cơ sở... Nhờ vậy, qua đối thoại đã giải toả nhanh hơn những bức xúc của nhân dân, hạn chế được khiếu nại, tố cáo, người dân an tâm, mối quan hệ giữa Đảng bộ, chính quyền với nhân dân gắn bó mất thiết hơn, “chỉ số” lòng dân tăng lên, “thế trận lòng dân” được cũng cố.

Thứ ba: Đối thoại với dân là một trong những động lực góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả điều hành của chính quyền, năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức Đảng và cán bộ, đảng viên.

Qua mỗi lần đối thoại với dân là một lần để người dân tham gia góp ý xây dựng Đảng bộ, chính quyền; phát hiện, tố giác những cán bộ, đảng viên, công chức có những hành vi tiêu cực; đồng thời là một lần “sát hạch”, “chấm điểm” công khai, minh bạch năng lực, trách nhiệm, uy tín, bản lĩnh chính trị và hiệu quả công tác của cán bộ, công chức ở cơ sở. Sau đó cũng chính là động lực thúc đẩy người cán bộ, đảng viên, công chức không ngừng học tập, rèn luyện phẩm chất, đạo đức cách mạng, nâng cao năng lực, trình độ, ý thức, trách nhiệm, thái độ, phong cách làm việc của mình để đáp ứng với yêu cầu nhiệm vụ xây dựng thành phố trong thời kỳ phát triển mới, đáp ứng lòng mong muốn của người dân, để có đủ tầm đối thoại với dân. Từ đó, góp phần nâng cao hơn năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng bộ; hiệu lực, hiệu quả quản lý, điều hành của chính quyền, phát huy tốt hơn quyền làm chủ của nhân dân, thực hiện tốt hơn QCDC ở cơ sở, huy động tốt hơn mọi nguồn lực từ nhân dân để thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp./.

Võ Trọng Ngọc